Maswali ya Biblia Waraka kwa Johana

Maswali yanayopatikana katika injili zaidi ya moja yanajadiliwa katika sehemu ya injili au katika injili ya kwanza ambapo yanaonekana.

Swali (S): Katika Yn, ni vipengele gani baadhi ya vipengele maalum vya injili hii?

Jibu (J): Yohana anasisitiza kwamba Yesu ni Mungu. Yesu Kristo, Mungu na Mwana wa Mungu, alikuja na kufa ili kondoo wake waamini, na kwa kuamini wapate nuru na uzima kupitia Mwana. Anatumia neno "amini/imani" mara 89, ambayo ni zaidi ya Mathayo, Marko, na Luka pamoja. Kristo ndiye tumaini pekee. Kwa wale wanaomtumainia Kristo, Yeye anairejesha mwanamke wa Samaria, mwanamke mzinifu, Petro, na wengine wenye dhambi kubwa kuliko hizi.

Kwa ujumla imekubaliwa kwamba Yohana ndilo injili la mwisho kuandikwa, labda hata baada ya Klementi wa Roma kuandika mnamo 96-98 BK. Katika Yohana 20:30, Yohana anaonyesha hakuandika mambo mengi ambayo Yesu aliyafanya. Yohana labda alikuwa na ufahamu wa injili nyingine na injili yake ina msisitizo mdogo zaidi juu ya matendo ya Yesu na inajaza mapengo ya mafundisho ambayo hayako katika injili nyingine. Mstari muhimu ni Yohana 20:31, ambapo mambo haya yameandikwa ili tuamini.

Kuhusu madhehebu potofu, Yohana 5:23 na Yohana 20:28 zinajitokeza kama mistari mizuri ya kutumia na Mashahidi wa Yehova.

S: Katika Yn, ni muhtasari gani wa kitabu hiki?

J: Hapa kuna muhtasari wa Injili ya Yohana. Ishara saba zilikamilishwa kabla ya Wiki ya Mateso.

Yn 1:1-18 Utangulizi: Neno lililofanywa mwili Yn 1:19-51 Mwanzo wa Huduma: Yohana Mbatizaji na wanafunzi wa kwanza Yn 2-11 Huduma ya Umma katika Ishara Saba - Yn 2:1-11 Ishara ya 1: Muujiza wa kwanza: kubadilisha maji kuwa divai huko Kana - Yn 2:12-25 Utakaso wa kwanza wa Hekalu - Yn 3:1-21 Nikodemo anauliza Yesu - Yn 3:22-4:3 Mfano na Yohana Mbatizaji - Yn 4:4-42 Mwanamke kwenye Kisima - Yn 4:43-54 Ishara ya 2: Huko Kana, kuponya mwana wa afisa huko Kapernaumu - Yn 5 Sherehe huko Yerusalemu   - Yn 5:16-47 Ishara ya 3: Kuponya mgonjwa kwenye Bwawa la Bethesda huko Yerusalemu 5:1-15   - Yesu na Baba - Yn 6:1-14 Ishara ya 4: Kulisha watu 5,000 karibu na Bahari ya Galilaya - Yn 6:15-21 Ishara ya 5: Kutembea juu ya maji - Yn 6:25-71 Tangazo la 1: Mimi ndimi mkate wa uzima - Yn 7-8 Upinzani: Sherehe ya Vibanda huko Yerusalemu   - Yn 7:1-52 Kutokuamini kwa Wayahudi   - Yn 7:53-8:11 Msamaha: Mwanamke aliyekamatwa akizini   - Yn 8:12-59 Tangazo la 2: Mimi ndimi nuru ya ulimwengu - Yn 9 Ishara ya 6: Kuponya mtu aliyezaliwa kipofu huko Yerusalemu - Yn 10:1-21 Matangazo ya 3 na 4: Mimi ndimi Lango la kondoo na Mchungaji Mwema - Yn 10:22-39 Mjadala katika Sherehe ya Wakfu - Yn 10:40-42 Huduma huko Perea - Yn 11 Ishara ya 7: Kumfufua Lazaro huko Bethania. Tangazo la 5: Mimi ndimi ufufuo na uzima

Yn 12-19 Wiki ya Mateso - Yn 12:1-11 Kupaka mafuta miguu ya Yesu - Yn 12:12-19 Kuingia kwa ushindi - Yn 12:20-36 Kuja kwa Wagiriki - Yn 12:37-50 Kutokuamini kunaendelea kwa Wayahudi - Yn 13-17 Huduma ya kibinafsi   - Yn 13-14 Karamu ya Mwisho     - Yn 13 Karamu ya Mwisho     - Yn 14 Tangazo la 6: Mimi ndimi njia, kweli, na uzima   - Yn 15-16 Tangazo la 7: Mimi ndimi mzabibu wa kweli   - Yn 17 Sala ya ukuhani mkuu ya Yesu - Yn 18-19 Mateso   - Yn 18:1-12 Yesu alisalitiwa na kukamatwa   - Yn 18:13-19:15 Kesi za Yesu   - Yn 19:16-42 Kusulubiwa, kifo, na maziko

Yn 20 Ushindi wa Ufufuo Yn 21 Kiunzi: Samaki na Kulisha - Mavuno ya miujiza ya samaki 153 21:1-14 - Petro ameachiwa 21:15-25

Injili ya Yohana inafanana sana na mitindo ya 1, 2, na 3 Yohana. Yohana hajaribu kujibu kwa unyenyekevu swali: "Yesu ni nani?" Badala yake Yohana anatangaza kwa nguvu: "Huyu ndiye Yesu!" Tunapaswa kuwa na ujasiri katika kutangaza injili pia.

S: Katika Yn, je, maelezo ya maisha ya Yesu yanatofautiana sana na yale ambayo injili tatu za kwanza za muhtasari zinayo pamoja kama Mwongozo wa Asimov kwa Biblia uk.952 unavyosema?

J: Yohana ana maelezo tofauti, lakini yanaoana. Yohana labda iliandikwa baada ya injili tatu za kwanza. Alizingatia kidogo zaidi maelezo ya kihistoria, ambayo tayari yalishughulikiwa kwa kina katika injili tatu za kwanza, na zaidi juu ya maana ya alichofundisha Kristo.

Angalia sehemu ya injili kwa maelewano kamili ya pointi 317 za injili nne.

S: Katika Yn 1:1, je, hii itafsiriwa kama 'alikuwa wa kimungu', 'alikuwa Mungu', au 'alikuwa mungu' kama Mashahidi wa Yehova wanavyosema?

J: Inapaswa kuwa "alikuwa Mungu". Hapa kuna muhtasari wa ushahidi wa lugha na mwingine.

Si tu "mungu" mmoja: Sarufi ile ile, theos bila ho kwa Kigiriki, inamrejelea Yehova-Mungu katika Luka 20:38. Hata Mashahidi wa Yehova hawatafsiri maneno yale yale ya Kigiriki kama "mungu" katika Yohana 1:6,12,13,18.

Wakati Mashahidi wa Yehova kutoka 1962 hadi 1983 walikuwa wakipenda kutumia tafsiri ya Johannes Greber kusaidia tafsiri yao, walijua hata nyuma mnamo 1956 kwamba mke wa Greber alitenda kama kati cha roho kutengeneza tafsiri!

Si tu ya kimungu: Kama Yohana angelipenda kusema tu kwamba Yesu alikuwa wa kimungu, Yohana angeweza kutumia kivumishi theios. Lakini Yohana alisistiza kwamba Yesu ni kweli Mungu.

Neno lilikuwa Mungu: Tafadhali kumbuka kwamba kuna ushahidi wenye nguvu zaidi kuliko utafiti wa kisasa wa lugha unaopatikana kuonyesha kwamba Yohana 1:1 ilikusudiwa kwamba Neno lilikuwa Mungu. Kuna mbinu nyingine. Je, tunaweza kuuliza Wakristo ambao walikuwa wasemaji wa asili wa Kigiriki cha Agano Jipya maana ya Yohana 1:1? Tunaweza kufanya hivyo. Angalia swali linalofuata kwa majibu.

S: Katika Yn 1:1, ni mifano gani mingine ya jinsi Mashahidi wa Yehova wanavyoipotosha maandiko yao?

J: Hapa kuna mifano michache.

Yohana 1:1 Waliongeza "mungu" katika Neno lilikuwa mungu. Luka 23:43 "Kweli nakuambia leo, utakuwa pamoja nami Peponi." (Hii ilifanya ionekane kana kwamba Yesu alikuwa akisema leo, badala ya maana ya Kigiriki ya mwizi mwenye toba kuwa Peponi leo.) Matendo 10:36 waliongeza neno "nyingine" wakiweka katika mabano ya mraba. Rum 8:32 Waliongeza "nyingine" bila italiki au mabano. Wakolosai 1:16-20 waliongeza neno "nyingine" mara nne. Wafilipi 2:9 waliongeza neno "nyingine" bila italiki au mabano.

S: Katika Yn 1:1, kanisa la mwanzo lilifundisha nini kuhusu mstari huu na Neno kuwa Mungu?

J: Wakati mwingine ni ya kuvutia kusikia wanazuoni wa kisasa, miaka 2000 baadaye, wakisema maana ya Kigiriki. Hata hivyo, inayovutia zaidi ni nini viongozi wa kanisa waliokuwa wakiishi miaka 1700-1800 iliyopita, wengi wao waliozungumza Kigiriki cha Agano Jipya tangu utoto, waliifasiri Yohana 1:1 katika lugha yao wenyewe.

Yustino Shahidi (karibu 138-165 BK): "kwa maana tunapotoa neno, tunazaa neno; lakini si kwa kukatika, ili kupunguza neno [linalobaki] ndani yetu, tunapolitoa..." Mazungumzo na Trypho sura ya 61.

Theofilusi askofu wa Antiokia (168-181/188 BK): "Kwa maana maandiko ya kimungu yenyewe yanafundisha kwamba Adamu alisema alikuwa amesikia sauti. Lakini sauti hiyo ni nini kingine isipokuwa Neno la Mungu, ambalo pia ni Mwanawe?" Barua kwa Autolykos kitabu 2 sura ya 22 uk.103

Ireneo wa Lyoni (182-188 BK): "Lakini kwamba Yeye [Yesu] Mwenyewe kwa haki yake mwenyewe, zaidi ya wanadamu wote waliowahi kuishi, ni Mungu, na Bwana, na Mfalme wa Milele..." (Ireneo Dhidi ya Uzushi kitabu 3 sura ya 19.2 uk.449).

Tertulliani (karibu 213 BK) (Kilatini): "Neno, kwa hivyo, liko milele ndani ya Baba, kama Yeye asemavyo, 'Mimi niko ndani ya Baba;' na liko milele pamoja na Mungu..." Dhidi ya Praxeas sura ya 8 uk.603.

Hipolito (225-235/6 BK): "Kama Neno lilikuwa pamoja na Mungu na pia lilikuwa Mungu ni nini kinachofuata? Je, mtu angesema anazungumza kuhusu miungu miwili? Kwa kweli sitazungumza kuhusu miungu miwili bali mmoja; lakini wa Watu wawili na wa uchumi wa tatu (mpangilio), yaani, neema ya Roho Mtakatifu..." Dhidi ya Uzushi wa Noeto sura ya 14 uk.228

S: Katika Yn 1:1, je, ni kweli kwamba mafundisho kwamba Yesu alikuwa Mungu katika mwili wa kibinadamu hayakukamilishwa hadi baada ya 300 BK?

J: Hapana. Karen Armstrong alisema hivi wazi kabisa katika Historia ya Mungu uk.81, na ni ya kushangaza nini baadhi ya vitabu vilivyochapishwa vinaweza kusema. Hakuna Wakristo wa Kiorthodox au Waariani ambao walisema Yesu hakuwa Mungu, ingawa Waariani walisema Yesu alikuwa wa kitu tofauti, na Mungu kwa njia tofauti na ndogo. Kabla ya 300 BK waandishi watano wa kanisa la mwanzo walionukuliwa katika swali lililotangulia hawakufikiri mafundisho ya Yesu kuwa Mungu katika mwili wa kibinadamu yanahitaji kukamilishwa.

Ignasius, ambaye alikuwa mwanafunzi wa Yohana mtume, alipenda kusema kwamba 'Yesu ni Mungu'. Tomasi mtume hakuhitaji baraza lolote alipomwambia Yesu katika Yohana 20:28, 'Bwana wangu na Mungu wangu!'

S: Katika Yn 1:1, Neno lingewezaje kuwa Mungu na pia kuwa pamoja na Mungu?

J: Kwa njia ile ile ambayo Mwana angeweza kuwa Mungu na pia kuwa na Mungu katika Waebrania 1:8,9. Mbali na kurejelea miungu ya uongo, neno 'Mungu' lina angalau maana nne kuhusiana na Mungu wa kweli. 'Mungu' anaweza kumaanisha Baba peke yake, Mwana peke yake, Roho peke yake, au watatu katika Utatu.

Hapa kuna alichosema mwandishi wa kanisa la mwanzo Hipolito (225-235/6 BK) katika Dhidi ya Uzushi wa Noeto sura ya 14 uk.228: 'Kama Neno lilikuwa pamoja na Mungu na pia lilikuwa Mungu ni nini kinachofuata? Kwa kweli sitazungumza kuhusu miungu miwili bali mmoja; lakini wa Watu wawili na wa uchumi wa tatu (mpangilio), yaani, neema ya Roho Mtakatifu. Kwa maana Baba ni Mmoja lakini kuna Watu wawili kwa sababu kuna pia Mwana; na kisha kuna wa tatu Roho Mtakatifu.'

S: Katika Yn 1:1, Mungu Mwenyezi angewezaje kufanywa mwili kama mtu?

J: Kwa upande mmoja jibu ni rahisi: Mungu Mwenyezi anaweza kuonekana kama atakavyo. Kwa upande mwingine, hii ni muujiza mkubwa. Melito wa Sardi (170-180 BK) alitafakari fumbo la kufanywa mwili katika Hotuba yake juu ya Msalaba (vol.8) uk.756: 'Kwa ajili ya hizi Yeye alikuja kwetu; kwa ajili ya hizi, ingawa alikuwa asiye na mwili, alijitengenezea mwili kufuatana na mtindo wetu, akionekana kama kondoo, lakini bado akibaki Mchungaji; akihesabiwa mtumishi, lakini asikate tamaa Uanawe...'

S: Katika Yn 1:1, nimekuwa nikipambana kuelewa asili ya theanthropic ya Kristo. Je, Yesu alikuwa na ukomavu kamili wa kiakili, akijua mambo yote hata akiwa mtoto mchanga?

J: Mambo mengi kuhusu Mungu yanaweza kueleweka kwa urahisi zaidi kwa kulinganishwa na mfano wa asili. Hata hivyo, fumbo la kufanywa mwili halina mfano katika kitu chochote katika asili.

Ingawa hatuwezi kujua kila kitu kuhusu kufanywa mwili, tunaweza kujifunza alichofunua maandiko kuhusu hilo. Kwa muhtasari, kuna pointi tano muhimu za kujua.

1. Yesu ni Mungu 100%. Alikuwa Mungu 100% kabla ya kuzaliwa kwake, duniani, na sasa mbinguni. (Yohana 1:1; 20:28; Wakolosai 1:5-20; 1:6,8,9)

2. Yesu alikuwa mtu 100% tangu alipokuwa tumboni mwa mama. Alikuwa kama sisi kwa kila njia, isipokuwa bila dhambi. (Waebrania 2:14-18; 4:15; 5:1-2)

3. Yesu alikuwa mtu mmoja tu. (Hawakuwepo viumbe viwili tofauti, Yesu-Mungu na Yesu-mtu)

4. Yesu alikuwa na asili mbili tofauti. (Ubinadamu wa Yesu haukumezwa na uungu wa Yesu. Yesu alipopata mateso, alipata mateso kweli kweli. Yesu alipojaribiwa, alijaribiwa kweli kweli.)

5. Sehemu kubwa ya utukufu wa Yesu ilifunikwa. Yesu kwa hiari yake mwenyewe alijifuta sifa nyingi za kimungu kulingana na Wafilipi 2:6-7. Ndiyo maana Yesu alisali hasa kwa Baba kumrudishia utukufu ambao Yesu alikuwa nao kabla ya kuanza kwa ulimwengu katika Yohana 17:5.

S: Katika Yn 1:1, tunajuaje vinginevyo kwamba Yesu ni Mungu?

J: Maswali 1001 ya Biblia Yaliyojibiwa uk.27 inasema hii inathibitishwa na pointi saba.

Majina yote ya Agano la Kale kwa Mungu yamefungwa ndani ya Yesu Kristo. 2. Yesu alipokea ibada ya kibinadamu. Ama alikuwa makosa kufanya hivyo, au alikuwa sahihi kufanya hivyo. 3. Yesu alisamehe dhambi dhidi ya Mungu. 4. Yesu alionyesha nguvu za Mungu. 5. Yesu alionyesha ujuzi wote (labda hakuwa nao duniani kabla ya ufufuo wake.) 6. Yesu alithibitisha uwepo wake kila mahali. 7. Agano Jipya linasema kwamba Yesu ni Mungu, na anastahili heshima kama Baba.

S: Katika Yn 1:1, je, dhana hii ya neno la milele iliazimwa kutoka falsafa ya Kigiriki?

J: Hapana, hakuna ushahidi wa hilo. Mwanafalsafa Mgiriki Plato aliandika kuhusu logos ya milele kabla ya Injili ya Yohana, na Heraklito wa Efeso (karibu 500 KK) alitumia logos kuwakilisha kanuni ya akili. Filoni Myahudi pia alitumia neno logos. Hata hivyo, hakuna ushahidi kwamba Yohana aliazima kutoka hapa.

Badala ya Yohana kuazima kutoka falsafa ya Kigiriki, hata mtu wa kidunia angeweza kufanya kesi kwamba dhana ya Neno lenye nguvu na halisi iliazimwa kutoka mawazo ya Agano la Kale, kama vile Mwanzo 1:1 kwa Kiebrania.

S: Katika Yn 1:1, je, kulikuwa na wakati kabla ya Yesu kuwepo?

J: Hapana. Waariani wazushi walifikiria hivi, lakini Wakristo wa kiorthodox kwa ujumla walisema kwamba Yesu alizaliwa kutoka kwa Baba kabla ya wakati kuanza. Biblia haitoi jibu la kina kwa maswali mengi kuhusu jinsi ilivyokuwa kabla ya wakati kuanza. Hata kama ingekuwa hivyo, je, tungeelewa majibu? Tito 1:2 inasema kwamba Mungu aliahidi uzima wa milele 'kabla ya wakati kuanza'. Vitu vyote viliumbwa kupitia Kristo (Wakolosai 1:16; Yohana 1:3).

S: Katika Yn 1:1 je, Yesu alitangulia tu katika ujuzi wa awali wa Mungu, kama vile Taasisi ya Njia inavyofundisha?

J: Hapana. Sisi sote tulikuwa tunajulikana na Mungu mapema, lakini Yesu alikuwa tofauti nasi kwa sababu Yeye alitangulia mbinguni tangu kabla ya wakati kuanza.

S: Katika Yn 1:1, kwa kuwa Neno (Logos) ni Mungu, je, hii inamaanisha kwamba Mungu si wa kibinafsi, kama Mary Baker Eddy, mwanzilishi wa madhehebu ya Sayansi ya Kikristo alivyofundisha?

J: Hapana. Kwa sababu tu Mungu ana sifa fulani ambazo hatuna (asiye na kikomo, asiyeonekana, utatu-katika-umoja, n.k.) haizuii Mungu pia kuwa na sifa fulani ambazo sisi pia tunazo, ingawa mara nyingi kwa kiwango kidogo (uwezo wa kupenda, akili, mapenzi, hisia, n.k.). Kwa hivyo, kwa sababu tu Neno ni Mungu, haibidi tukanusha mistari mingi ya Biblia inayoonyesha kwamba Mungu ana utu.

S: Katika Yn 1:2, kama vitu vyote viliumbwa na Neno, je, hii inajumuisha wakati, nafasi, sayansi, sheria za asili, na hisabati?

J: Labda hivyo, ingawa mstari huu haukuandikwa kuthibitisha hilo. Hata hivyo, ukweli wa kimantiki, kama a = a, na mkanganyiko wa kimantiki, kama a si sawa na a, si vitu, na mstari huu hauzungumzii hayo.

S: Katika Yn 1:4, Yesu ni uzima wa watu vipi?

J: Yesu ni uzima wa watu kwa njia angalau tatu.

Kimwili, Vitu vyote vinashikiliwa pamoja na Yesu, kulingana na Wakolosai 1:17.

Kwa milele, ni Yesu pekee ambapo tunaokolewa, kama Matendo 4:12 inavyoonyesha.

Uzima katika Kristo Leo: Yesu anatoa maana, furaha, na utimilifu kwa maisha ya Wakristo duniani leo.

S: Katika Yn 1:4, je, Yesu alimalizia dhamira yake hata kabla ya kusulubiwa kwake kama Jamal Badawi anavyodai?

J: Hapana. Yohana 1:4 iliandikwa kabla ya kumbukumbu ya kusulubiwa kwa Yesu. Hata hivyo, yeyote anapaswa kuona kwamba Badawi anatafuta pingamizi hapa: Yohana 1:4 iliandikwa hata kabla ya kumbukumbu ya kuzaliwa kwa Yesu.

S: Katika Yn 1:6,19, je, Yohana aliyetajwa hapa ni mwandishi wa kitabu hiki?

J: Hapana. Yohana aliyetajwa hapa ni Yohana Mbatizaji, wakati mwandishi ni Yohana Mtume, kaka wa Yakobo.

S: Katika Yn 1:8 je, kulikuwa na watu baadhi baada ya kusulubiwa waliofikiria kwamba Yohana Mbatizaji alikuwa Masihi, kama Mwongozo wa Asimov kwa Biblia uk.965 unavyosema?

J: Hakuna ushahidi wa moja kwa moja wa hilo. Hata hivyo, kulikuwa na kikundi kimoja, kinachojulikana katika nyakati za baadaye, kinachojulikana kama Wamandaea, ambao waliamini hivi. Wamandaea waliishi katika mabwawa ya kusini mwa Irak, lakini haijulikani walianzia wapi na lini.

S: Katika Yn 1:9, Yesu ni nuru ya kweli inayotoa nuru kwa kila mtu vipi?

J: Kwa njia angalau mbili.

Kwa wote: Ukweli na toleo la Injili ya Yesu Kristo linatangazwa kwa wote. Yesu ndiye nuru ya kweli pekee. Wengine wanachagua kuishi kama watoto wa nuru, wakitaka kujua kinachompendeza Bwana (Waefeso 5:8-10) na wengine hawafanyi hivyo.

Kwa waumini: Yesu ni nuru ya maisha yetu. Anatupa furaha, utulivu, maana, na kusudi ambalo hufanya kila kitu kuwa na thamani.

S: Katika Yn 1:13, je, si mapenzi yetu yanayotufanya tuzaliwe upya?

J: Ni neema ya Mungu. Mungu ni mwenye rehema sana, mwenye huruma, na mwenye haki. Hata hivyo, ukweli huu unapaswa kutukumbusha kwamba haki ya kufanya kuzaliwa kwetu upya ni ya Mungu, si yetu.

S: Katika Yn 1:14, Mungu Mwenyezi, mwenye Uzima wa Milele, angewezaje kuwa mtu wa kufa aliyekufa?

J: Kwa kuwa Mungu wa Utatu ni Mwenyezi, Mungu anaweza kufanya mtu tofauti wa Nafsi yake mwenyewe kuwa mtu wa kufa. Yesu alipokuwa duniani, haimaanishi kwamba mbingu zilikuwa tupu. Yesu alipokufa msalabani, haimaanishi kwamba Baba au Roho Mtakatifu walikufa.

S: Katika Yn 1:14, je, walivyoona utukufu wa Yesu vipi, kwa kuwa Yesu alijifuta mwenyewe katika Flp 2:6-7?

J: Utukufu wa Yesu si hali ya kufungua-kufunga. Pia, Wafilipi 2:6-7 inasema kwamba Yesu alijifuta, lakini haitaji utukufu kwa namna yoyote. Wafilipi 2:9 inasema kwamba Mungu alimtukuza Yesu hadi mahali pa juu, ambayo inamaanisha nafasi ya utukufu ya Yesu, lakini si mabadiliko yoyote ya ndani.

S: Katika Yn 1:14, asili ya Mungu ingewezaje kuchanganywa/kuunganishwa/kuwekwa pamoja na asili ya kibinadamu ya Yesu?

J: Uzushi mwingi umejibu hili kwa makosa. Kristo hakuwa Mungu aliyeonekana tu kuwa mtu (Wakakisi). Hakuna mfano kutoka maisha duniani unaofaa kwa kweli kama mfano wa asili ya kimungu na asili ya kibinadamu ya Yesu Kristo.

Ukatoliki (mapenzi mawili): Nestori alifundisha kwamba Yesu alikuwa na mapenzi mawili tofauti: ya kimungu na ya kibinadamu.

Monofisiti (asili moja tu): Kinyume cha Ukatoliki, Monofisiti walisema kwamba mapenzi mawili yaliunganishwa kama tone la asali la mapenzi ya kibinadamu likidondoka ndani ya bahari ya mapenzi ya kimungu.

Msimamo wa Kiorthodox wa Kikristo (wa kawaida): Baada ya mabaraza haya mawili ya msongo, msimamo wa mwisho ulikuwa: "Yesu Kristo, logos ya Mungu aliyefanywa mtu, ni mtu mmoja katika asili mbili, ambazo zipo katika Mtu huyu mmoja bila mkanganyiko, bila mabadiliko, bila mgawanyiko, na bila kutengana."

S: Katika Yn 1:14, je, Yesu alipoteza uungu wake alipoenda duniani, kama Herbert W. Armstrong alivyosema?

J: Hapana. Yesu alijifuta mwenyewe (Wafilipi 2:7) na kwa muda aliachilia utukufu wake mwingi (Yohana 17:5), lakini Yesu bado aliabudiwa duniani kabla ya kusulubiwa kwake kama Mungu na Mamajusi (Mathayo 2:11-12), wanafunzi (Mathayo 14:33), na mtu aliyepona upofu (Yohana 9:38). Yesu alijiita kwa Jina la Mungu lililo takatifu sana katika Yohana 8:58.

S: Katika Yn 1:15, Yesu alikuwaje kabla ya ndugu yake mkubwa, Yohana Mbatizaji?

J: Ingawa Yohana Mbatizaji alizaliwa miezi michache kabla ya Yesu, Yesu alitangulia mbinguni tangu mwanzo. Yesu pia alitangulia Yohana Mbatizaji kwa heshima, kwa kuwa Yesu ni Mwana wa Mungu.

S: Katika Yn 1:17, je, Musa alitoa Sheria, au Mungu alitoa?

J: Wote wawili. Mungu alitoa Sheria kwa Musa ili aitoe kwa watu, na ndivyo Musa alivyofanya. Mungu ni mwandishi, na Musa alikuwa 'mposta' aliyefikisha barua.

S: Katika Yn 1:18, kwa kuwa hakuna mtu aliyemwona Mungu, Yesu angewezaje kuwa Mungu, kwa kuwa watu walimwona Yesu?

J: Yesu alipokuja duniani, kama Wafilipi 2:7 inavyosema, Yesu alijifuta sehemu kubwa ya utukufu wake. Yesu alisali kwamba Baba amrudishie utukufu huo katika Yohana 17:5.

Moses alipokuwa pamoja na Mungu, alitia pazia usoni mwake katika Kutoka 34:33-35; 2 Wakorintho 3:13-16. Bado walimwona Musa, lakini si utukufu ulioonyeshwa usoni mwake baada ya kuwa na Mungu. Hii ni mfano wa kuja kwa Yesu duniani kama Mungu aliyevaliwa.

S: Katika Yn 1:18, kwa kuwa hakuna mtu aliyemwona Mungu, Yesu angewezaje kumwona Mungu?

J: Yesu hakuwa binadamu kabla ya kutungwa na Maria; Yesu alitangulia tangu milele. Kwa hivyo, kwa hali ya kuvutia, Yohana Mbatizaji alikuwa na miezi michache zaidi kuliko ubinadamu wa Yesu, lakini Yesu Mwenyewe alikuwa mzee zaidi kuliko Yohana Mbatizaji.

S: Katika Yn 1:18 je, Yesu ndiye Mwana pekee wa Mungu, au tunaweza pia kuwa wana wa Mungu kama Yn 1:12 inavyosema?

J: Tunaweza kuwa wana wa Mungu, lakini Yesu ni Mwana wa pekee wa Mungu. Biblia inatoa mifano miwili inayohusiana nasi: tunapitishwa katika familia ya Mungu, na tunazaliwa upya ndani ya familia ya Mungu. Yesu hakupitishwa wala hakuzaliwa upya. Yesu alikuwa Mungu Mwana tangu milele, na Yesu alifanywa mwili kama mtu bila baba wa kibinadamu.

S: Katika Yn 1:21, kwa nini Yohana Mbatizaji alisema hakuwa Eliya, kwa kuwa Yesu alisema alikuwa hivyo katika Mt 11:14?

J: Pointi nne za kuzingatia katika jibu.

1. Malaki 4:5 ilisema kwamba Eliya angekuja kabla ya siku kuu na ya kutisha ya Bwana. Eliya mwenyewe (si Yohana Mbatizaji) alikuja katika kubadilika umbo na karibu hakika ni mmoja wa mashahidi wawili katika Ufunuo 11:1-12.

2. Kama Yohana alisema tu kwamba yeye ni Eliya, wangefasiri kwamba yeye ni mtu yule yule wa mwili kama Eliya, na Yohana angekuwa akisema kwa njia isiyo sahihi.

3. Yohana angeweza kueleza kwamba yeye si Eliya halisi, lakini alikuja na jukumu na kusudi la Eliya, kama ilivyokuwa maana ya Yesu katika Mathayo 11:14.

4. Hata hivyo, ingawa Yohana alijua alikuwa mtangulizi wa Masihi, labda Yohana mwenyewe hakujua kwamba yeye ndiye utimilifu wa Eliya aliyekuwa aje. Hivyo, Yohana labda alizungumza tu kwa msingi wa alichojua.

S: Katika Yn 1:29, kwa nini Mungu alihitaji dhabihu kusamehe dhambi zetu, kwa kuwa tunapaswa kusamehe wengine bila kuhitaji zaidi ya toba?

J: Tunasamehe ndugu zetu bila kuhitaji zaidi ya toba, kwa sababu dhambi dhidi yetu ni tofauti kwa aina na dhambi dhidi ya Mungu.

S: Katika Yn 1:31,33, Yohana alijuaje Yesu, kwa kuwa mama zao walikuwa binamu?

J: Neno la Kigiriki hapa, oida, linamaanisha ukamilifu wa maarifa. Yohana alisema kwamba kwa kawaida hangemjua Yeye. Yohana aliongeza mara moja kwamba alijua kwa sababu Mungu alimfunulia.

Wakristo Wanaoulizwa uk.404-405 inabainisha kwamba Yohana alimjua Yesu kwa sifa, na labda kwa ujuzi wa kibinafsi, lakini ni kupitia tu Roho Mtakatifu ndipo alimjua Yesu kwa ufunuo wa kimungu.

S: Katika Yn 1:32-33, Roho Mtakatifu angewezaje kuwa na uwepo wa mahali fulani na kukaa juu ya Yesu kwa mfano wa njiwa?

J: Roho Mtakatifu kuwa na uwepo maalum wa mahali fulani kwa muda hauzuii Yeye kwa ujumla kuwepo mahali pengine anapotaka. Kama mshabaha wa kiufupi sana, kama mtu angeweza kutungwa na mwili huko nyakati tatu tofauti mara moja, kwa nini Mungu hawezi kuwa na uwepo wa mahali wengi, au hata idadi isiyo na kikomo ya uwepo wa mahali?

S: Katika Yn 1:38-39, kwa nini Yesu hakalalamika walipoita Rabi (Mwalimu), kwa kuwa Yesu alisema katika Mt 23:7,8 kwamba mtu asiitwi mwalimu?

J: Yesu, akiwa Mwana wa Mungu, ana mamlaka na heshima ambazo hatuna. Pia hatupaswi kumwita mtu mwingine yeyote Mungu wetu, Mwokozi wetu, au Bwana wetu, na ni sawa kumwita Yesu yote haya.

S: Katika Yn 1:39, saa ya kumi ilikuwa lini?

J: Katika utamaduni wao, siku ilianza wakati wa mapambazuko karibu saa 12.00 asubuhi. Saa ya kumi ilikuwa baada ya saa 10.00 jioni.

S: Katika Yn 1:42, je, Yesu alimwita kwanza Simoni 'Kefa/Petro' hapa, au baadaye katika huduma yake huko Kapernaumu, kama Mt 16:18?

J: Maelezo rahisi ni kwamba Yesu alimwita Petro hapa, lakini Yesu alimwambia umuhimu wa jina hili katika Mathayo 16:18.

S: Katika Yn 1:51, Nathanaeli ataona lini malaika wakipanda na kushuka juu ya Yesu?

J: Ingawa inawezekana kwamba Nathanaeli angeweza kuwa na ndoto, ni uwezekano mkubwa zaidi kwamba Nathanaeli ataona hili mbinguni. Picha ya Yesu hapa inakumbusha ngazi ya Yakobo katika Mwanzo 28:11-13.

S: Katika Yn 1:51, kwa nini Yesu mara nyingi anajita Mwana wa Mtu?

J: Labda kwa sababu zifuatazo:

1. Kusisitiza ubinadamu wake wa kawaida

2. Watu wangeweza kukubaliana na hili, waijue au wasijue yeye ni Mwana wa Mungu.

3. Yesu bado hakujifunua kama Mwana wa pekee wa Mungu.

S: Katika Yn 2:1, mitungi ilikuwa kama nini?

J: Ingawa kuna kutokubaliana fulani kuhusu mahali Kana ya kale ilipokuwa, vipande vya vyungu kutoka karne ya kwanza BK vimepatikana katika maeneo mawili: Kana ya kisasa kati ya Nazareti na Kapernaumu, na tovuti ya pili maili kadhaa kaskazini. Vipande vya vyungu vinaonyesha kwamba chombo kilikuwa na kipenyo cha karibu inchi 12 hadi 16.

S: Katika Yn 2:3-10, naona daima kwamba Yesu hafanyi mambo bila kusudi au kwa nasibu. Kwa nini muujiza wa kwanza ulioandikwa ni kubadilisha maji kuwa divai kwenye harusi?

J: Unauliza swali la kuvutia. Kama Yesu kubadilisha maji kuwa divai ungekuwa muujiza wa kuashiria damu yake, kifo msalabani, au utakaso wa kithiolojia, hakuna mtu wakati huo, baada ya kifo chake, au hata katika maandishi ya kanisa la mwanzo aliyepata ujumbe huo. Badala yake, nadhani muujiza huu ulifanywa kwa sababu ya hali, lakini katika hilo tunaweza kuona uelewa wa kina zaidi wa tabia ya Mungu, na matumizi kwetu.

Kulikuwa na haja rahisi ya kibinadamu, divai ya karamu iliisha. Yesu alipomwambia mama yake kwanza "wakati wangu bado haujafika," aliendelea na kufanya hivyo kwa sababu ya haja iliyopo na kwa sababu aliomba kufanya hivyo.

Mara nyingi Mungu anakutana nasi mahali tulipo. Kama mfano wa huzuni, Mungu alikuwa Isaya amwambie mfalme Hezekia kuweka kila kitu katika utaratibu kwa sababu Hezekia angekufa. Hezekia mwaminifu alichukizwa sana na hilo hivi kwamba Mungu alirudi na kumpa miaka 15 zaidi ya maisha. Wakati tunajishughulisha na huduma yetu, mipango yetu, na maisha yetu, mara nyingi watu wanakuja kwetu na mahitaji ambayo ni muhimu, au wakati mwingine si muhimu. Tunaweza kuyafikiri kama vikengeuzi, lakini sisi pia tunapaswa kukutana na watu mahali walipo.

S: Katika Yn 2:3-10, je, divai hii ilikuwa na pombe?

J: Haikuwa kama kileo kizito, lakini divai ya wakati huu ilikuwa na pombe. Kama ukiacha juisi ya zabibu kwenye chombo bila friji kwa mwaka, itakuwa na pombe ndani yake. Hata 'divai mpya' ilikuwa na pombe katika Matendo 2:13. Hata hivyo, kama Matatizo katika Biblia uk.147-149 inavyobainisha, haijasema divai ya muujiza ilikuwa ya kulewa.

S: Katika Yn 2:1-11 je, hii ilikuwa harusi ya Yesu mwenyewe, na kutoka Lk 8:3-4, je, Yesu alioa mmoja au zaidi wa wanawake waliofuatana na wanafunzi kama Wamormon wa kimfumo wa wake wengi na madhehebu mengine yanavyoamini?

J: Hapana. Kwanza, hapa kuna wanawake wanaojulikana waliofuatana na Yesu na wanafunzi. Kulingana na Luka 8:3-4, wanawake waliofuatana na Yesu walikuwa Maria Magdalena, Yoana mke wa Kuza, Susana, na wengine.

Yohana 2:2 inasema kwamba Yesu alialikwa kama mgeni kwenye harusi. Bwana arusi hawalikiwi kwenye harusi yake mwenyewe.

Hakuna msingi wa kusema kwamba Yesu aliolewa, au alikuwa na watoto, au watoto walizaliwa bila asili ya dhambi.

S: Katika Yn 2:4, kwa nini Yesu alisema wakati wake bado haujafika?

J: Yesu alimwambia mama yake kwamba wakati bado haujafika kwake kuanza huduma yake ya miujiza. Lakini ijapokuwa hakuwa tayari kufanya miujiza mingi bado, alifanya muujiza huu kwa ombi la mama yake.

S: Katika Yn 2:4, kwa nini Yesu alimwita mama yake 'mwanamke', akitumia neno lile lile alilomwita kahaba 'mwanamke' katika Yn 8:10?

J: Dedat anaonekana kumaanisha kwamba Yesu alikuwa na dharau sawa kwa mama yake kama alivyokuwa kwa kahaba. Hii ni kinyume cha kweli. Yesu aliheshimu mama yake, na pia aliheshimu kahaba. Vigumu kama inavyoweza kuonekana kwa baadhi, Yesu alikuwa na heshima kwa maskini, waliopotea, na wenye dhambi waliohitaji mwokozi.

S: Katika Yn 2:15 kanisa lingehitajika kusafishwa kama hivi leo vipi?

J: Ni sawa na sahihi kwa wahudumu wa injili kupata riziki yao kutoka kwa injili, kama 2 Wakorintho 9:13-14 inavyosema. Hata hivyo, nia yao isipaswa kuwa kupata utajiri. Wanaofikiria kanisa hasa kama njia ya kujitajirisha hawapaswi kuwa viongozi wa kanisa, na hawapaswi kufuatwa kama viongozi wa kanisa.

S: Katika Yn 2:17 ni njia gani baadhi ambazo Wakristo wanapoteza mshangao wao kwa Mungu, na wanawezaje kuurudisha?

J: Sehemu moja ya mara kwa mara ya tabia ya kibinadamu mbaya ni kwamba 'urafiki unazaa dharau.' Kwa maneno mengine, watu huwa na shukrani ndogo, na huchukua kwa kawaida mambo mazuri kama wanayapata wakati wote. Ili kubaki na mshangao kwa Mungu, tumia wakati katika sala pamoja Naye, soma Neno lake, na kukusanyika katika ushirika na waumini wengine ambao pia wana mshangao wa Mungu.

S: Katika Yn 2:20, kwa nini walisema hekalu liliuchukua miaka 46 kujenga, wakati haukuchukua hivyo?

J: Mfalme Herode Mkuu alianza kukarabati hekalu mnamo 19 KK na haukukamilishwa hadi 63 BK. 19 KK pamoja na miaka 46, ukikumbuka kwamba 1 KK hadi 1 BK ni mwaka 1, itakuwa karibu 27 BK, kama Mwongozo wa Asimov kwa Biblia uk.449,977 unavyosema.

S: Je, Yesu alisafisha hekalu katika wiki ya mwisho katika Marko 11, au mwanzoni mwa huduma yake katika Yohana 2?

J: Kulikuwa na usafishaji miwili; hakika Yesu hangeusafisha hekalu mara moja, na kisha alipokuja miaka mitatu baadaye kupita kimya. Mara ya kwanza iliambatana na ishara na maajabu, kwa hivyo Yesu angekuwa vigumu kukamatwa bila kuwakasirishia watu. Hata mara ya pili, mamlaka haikumkamata Yesu, - isipokuwa wangeweza kumkuta mbali na umati, kama usiku.

S: Katika Yn 3, Yn 2:13-3:21 inalinganishwa na Yn 2:13-3:21 vipi?

J: Huko Galilaya Yesu alipata watu waliokuwa na hamu ya kuamini na waliokuamini. Huko Yerusalemu Yesu alipata wabadilishaji wa sarafu ambao hawakutaka kuamini. Kisha Yesu alimkuta Nikodemo, mtu aliyetaka kuamini lakini bado hangeweza kuelewa. Huko Galilaya, walipoamini, Yesu alihifadhi sherehe ya harusi yao, na kubadilisha kazi yao. Huko Yerusalemu Yesu alivunja mfumo, wa fedha za hekalu, na mafundisho yao ya kirabi.

S: Katika Yn 3:1-21, Nikodemo alipata nini?

J: Baadaye, Yohana 7:50-51 inasema kwamba Nikodemo alimkemea Sanhedrin kwa kumhukumu Yesu bila kwanza kumsikia. Hii inaonyesha wote kwamba Nikodemo alikuwa katika chombo hiki cha wasomi 70, na kwamba bado aliunga mkono Yesu. Yohana 20:39 inasema kwamba baada ya kifo cha Yesu, Nikodemo alisaidia Yosefu wa Arimathaya kuweka mwili wa Yesu kaburini.

S: Katika Yn 3:3, Kigiriki kinasema 'kuzaliwa upya' au 'kuzaliwa kutoka juu'?

J: Neno la Kigiriki anothen linaweza kumaanisha vyote viwili, kulingana na Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.281 na Maneno Magumu ya Biblia uk.495.

S: Katika Yn 3:3, je, Yesu alifundisha uanzio upya wa roho alipotaja kuzaliwa upya?

J: Hapana. Alikuwa akifundisha 'kuzaliwa' mara ya pili, si kuzaliwa mara nyingi au maelfu. Yesu alikuwa akifundisha kuzaliwa kwa Roho, si kuzaliwa kimwili. Uanzio upya wa roho ungekinzana na mtu kufa mara moja tu katika Waebrania 9:25-28.

S: Katika Yn 3:5, je, darasa dogo tu la 'watiwa mafuta' la 144,000 linazaliwa upya na kuishi milele mbinguni, kama Mashahidi wa Yehova wanavyofundisha?

J: Hapana. Warumi 8:9 inasema, 'Ninyi, hata hivyo, hamdhibitiwa na asili ya dhambi bali na Roho, kama Roho wa Mungu anaishi ndani yenu. Na kama mtu hana Roho wa Kristo, yeye si wa Kristo.'

S: Katika Yn 3:5, kwa ufupi sana, ni nini maji hapa?

J: Pointi tano za kuzingatia katika jibu.

1. Kigiriki kinaweza kumaanisha "maji na Roho" au "maji hata Roho. Hivyo hii ingeweza kumaanisha "maji, ikiashiria Roho"

2. Maji yanayoambatana na kuzaliwa kimwili ni kile wengine, kuanzia Augustino, walifikiria. Hata hivyo, Yesu anaonekana kuzungumza kuhusu kuzaliwa moja tu, si miwili.

3. Wengine wanasema "maji" inamaanisha neno la Mungu, (kulingana hasa na Waefeso 5:26).

4. Matumizi kwa ubatizo ni kile waandishi wa kanisa la mwanzo waliofundisha kwa pamoja, ingawa maana za ziada hazikukataliwa.

5. Ufalme wa Mungu si mbingu, kwa sababu unajumuisha kile waumini wanaweza kuwa sehemu yake wakiishi duniani leo.

S: Katika Yn 3:5, je, 'uzazi wa kubatiziwa' ni kweli, imani kwamba ubatizo wa maji ni muhimu kwa wokovu?

J: Hapana. Mataifa yaliyojazwa na Roho Mtakatifu na kuzungumza kwa lugha katika Matendo 10:44-48, kabla ya kubatizwa kwa maji, labda hawakufikiri hivyo. Yesu pia haonekani kuwa alifikiria hivyo alipomzungumzia mwizi msalabani.

S: Kwa kuwa Yn 3:13 inaonekana kusema kwamba hakuna mtu aliyepanda mbinguni, je, Eliya na Enoko vipi?

J: Ingawa Eliya alipanda juu kwenye anga, hakuna mtu kwa nguvu zao wenyewe aliyepanda kutoka duniani mpaka mbinguni, hadi Yesu alipofanya hivyo.

Eliya na Enoko: Mwanzo 5:24 unasema kwamba Enoko alitembea na Mungu, na kisha Mungu alimchukua. Haisemi mahali haswa Mungu alimchukua Enoko. 2 Wafalme 2:1,11 inasema kwamba Eliya alipanda mbinguni. Neno la Kiebrania kwa mbingu hapa, shameh (Nambari 8064) linamaanisha anga pamoja na mbingu.

Waumini Kabla ya Kristo: Watu wote walikwenda Sheoli, ambayo ilitafsiriwa kama "kaburi". Hata hivyo, Wayahudi walitofautisha kati ya sehemu mbili: gereza na paradiso. Yesu alipokufa msalabani, Hakumwambia mwizi upande wa kulia, "leo utakuwa pamoja nami mbinguni". Badala yake, alisema, "leo utakuwa pamoja nami Peponi." Yesu aliposimama upya, Peponi ilimwagwa, na Yesu aliwaongoza wote pamoja Naye mbinguni.

S: Katika Yn 3:14, msalaba wa shaba jangwani ulihusiana na Yesu vipi?

J: Katika Hesabu 21:4-9, Mungu aliiadhibu Israeli kwa dhambi zao kwa kuumwa na nyoka wenye sumu. Hata hivyo, Mungu alitoa njia ya uponyaji wao. Mungu aliwaamrisha waifanye picha ya shaba inayofanana na nyoka waliokuwa wakiumwa nao. Walipomtazama juu nyoka wa shaba, wangeishi.

Kuweka mfano huu wa Mungu kunaonekana vizuri hasa hapa. Tunateseka kwa hatia na matokeo ya dhambi zetu. Yesu, aliyekuwa bila dhambi, alichukua adhabu kwa dhambi zetu. Tunapomtazama Yesu, tutaishi.

S: Katika Yn 3:16, je, Mungu anawapenda watu ambao hawajaokoka, au Anawachukia?

J: Mungu anawapenda. Hata hivyo, kama mfano mbaya, mtoto mchanga anapokuwa na homa, ana maambukizi, na karibu kutapika juu yako, utafurahi kumkumbatia mtoto wako mpendwa mzuri katika siku zijazo, lakini labda si sasa hivi.

Mungu anaweza kuchukia dhambi na bado kuwa na huruma kwa wote. Hata hivyo, Mungu anajua kwamba waliochaguliwa wanaweza kutazamia umilele pamoja Naye, wakati wasio waliochaguliwa hawawezi.

S: Katika Yn 3:16, kwa nini watu wanaweza kumkataa Yesu na kwenda jehanamu?

J: Yesu alisema kwamba wote wanaokataa watakwenda jehanamu, katika Yohana 3:36. Kwa nini Mungu alitupa jukumu hili, la kutisha na la kutisha, la kuchagua kukubali au kukataa Yesu, na hatima yetu ya milele ikiwa imedhamiriwa ipasavyo? Jibu linaweza kuhusiana na thamani Mungu anayotuwekea. Mungu alituumba katika sura yake, si kama maandishi. Anathamini sana uhuru wetu wa kuchagua, kiasi kwamba anatuacha tuchague hatima yetu na tuishi na chaguo letu.

S: Katika Yn 4:1-2, kwa nini Yesu hakumbatiza mtu yeyote?

J: Maandiko hayasemi, lakini tunaweza kubuni. Kwa muktadha wa Waefeso 4:3, msingi si Yesu bali mitume na manabii, na Yesu ni jiwe kuu la pembeni ambapo msingi unategemea. Kama Yesu angelibatiza watu wengi, wengine wangeweza kufikiri wanaweza kupitia msingi. Kiroho, Wakristo wa kweli wote wamebatizwa na Kristo. Hata hivyo, imani yetu inategemea msingi wa mitume na manabii.

S: Katika Yn 4:4, je, Yesu alipaswa kweli kweli kupita Samaria?

J: Samaria ilikuwa kwenye njia ya moja kwa moja zaidi kutoka Yudea hadi Galilaya, lakini Mafarisayo wengi wenye heshima wangeenda mbali ili kupiga njia mbadala ili kupita nchi ile. Yesu hakuhitaji kuchukua njia ya moja kwa moja zaidi, lakini alichagua kufanya hivyo.

S: Katika Yn 4:4, kwa nini mwanamke wa Samaria alishangaa kwamba Kristo alizungumza naye?

J: Wayahudi hawakushirikiana na Wasamaria, kwa sababu Wasamaria:

1. Waliamini kituo cha ibada kinapaswa kuwa Mlima Gerizim huko Samaria, si Yerusalemu. 2. Walikuwa nusu-chumba tu na si wa nasaba safi ya Israeli. 3. Hawakukubali sehemu yoyote ya Agano la Kale isipokuwa vitabu vya kwanza vitano. 4. Waliwakasirikia Wayahudi.

Wasamaria waliwakasirikia Wayahudi kwa sababu: 1. Nehemia, Ezra, na wengine waliwatenga wasije kusaidia kujenga ukuta wa Yerusalemu. 2. Wayahudi waliwakasirikia Wasamaria.

S: Katika Yn 4:6, kwa kuwa Yesu alichoka, na Mungu hachoki katika Zab 121:4, je, hii inamaanisha kwamba Yesu hakuwa Mungu?

J: Hapana, inamaanisha kwamba Yesu kwa hiari yake aliachilia sehemu ya nguvu zake alipokuja duniani, kama Wafilipi 2:3-4 na Yohana 17:5 unavyoonyesha. Yesu alipaswa kuwa mtu kama sisi kwa kila njia, kulingana na Waebrania 2:14-17. Zaburi 121:4 iliandikwa wakati Yesu alikuwa mbinguni. Duniani, Yesu alipata uchovu, mateso, alijifunza utii, na hakujua kila kitu, kama wakati wa kuja kwake mara ya pili.

S: Katika Yn 4:9, mwanamke kwenye kisima alijuaje kwamba Yesu ni Myahudi?

J: Maandiko hayasemi, lakini kuna sababu tatu zinazowezekana:

1. Msafiri anayepita Samaria labda angekuwa Myahudi.

2. Watu wa Galilaya walikuwa na lafudhi ya kipekee (Mathayo 26:73), ambayo labda Yesu alikuwa nayo.

3. Labda kwa nguo zake, ingawa kifungu cha Biblia hakitoi ushahidi wa hilo.

S: Katika Yn 4:14, kwa kuwa yeyote aliyekunywa maji ya uzima wa milele ya Yesu kamwe hatakuwa na kiu, kwa nini baadhi ya Wakristo hawaishi kwa utulivu kama wanapaswa?

J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

1. Wakristo wanaweza daima kuwa na utulivu na kamwe 'wasikuwe na kiu' katika maisha haya. Hata hivyo, Wakristo wasiokaa ndani ya Kristo wanaweza kuwa na wasiwasi.

2. Mtu anaweza kujadili kama mstari huu unajumuisha hali iliyodhaniwa ya Mkristo kuchagua kukaa ndani ya Kristo au la.

3. Pointi ya 2 haina msingi kwa uhalisi wa mstari huu. Bila kujali jinsi Mkristo anavyokaa ndani ya Kristo duniani, mstari huu ni wa kweli bila masharti kwa waumini mbinguni.

S: Katika Yn 4:23, ni maana gani ya kuabudu Mungu 'katika roho na kweli'?

J: Yesu hapa alilinganisha hili na ibada ya Kisamaria na ibada ya Agano la Kale. Ibada ya Kisamaria ilikuwa imejengwa juu ya mila, ikijumuisha Mlima Samaria kuwa mlima mtakatifu zaidi. Ibada ya Kiyahudi ilifuata ibada ambazo Mungu alianzisha katika Agano la Kale, lakini hata hawakuwa na Roho Mtakatifu, ambaye bado hakumwagwa.

S: Katika Yn 4:23, kwa kuwa tunapaswa kuabudu Mungu Baba, je, hii inamaanisha hatupaswi kumwabudu Yesu kama Mashahidi wa Yehova wanavyosema?

J: Hapana. Yesu alikubali Tomasi kumwita Bwana na Mungu katika Yohana 20:28. Yesu aliabudiwa na Mamajusi (Mathayo 2:11), wanafunzi (Mathayo 14:33), mtu aliyepona upofu (Yohana 9:38), wanawake kaburini (Mathayo 28:9), malaika (Waebrania 1:6) na majeshi ya mbinguni (Ufunuo 5:12).

S: Katika Yn 4:24, kwa kuwa Mungu ni Roho, na Yesu ni Mungu, Yesu angewezaje kuwa na mwili wa kimwili? Je, Yesu alionekana tu kuwa mtu, kama uongo wa mwanzo wa Ukakisi uliofundisha?

J: Hapana. Yesu alilia machozi ya kibinadamu ya kweli katika Bustani ya Gethsemane. Mateso ya Yesu yalikuwa ya kweli msalabani. Mungu kuwa roho haizuii Kristo kuwa mtu, kama vile sisi kuwa nyama na damu haizuii kuvaa nguo.

S: Katika Yn 4:26, je, inawezekana kwamba Yesu angeweza kutangaza kwamba Yeye ndiye Masihi kwa karibu miaka mitatu bila kukamatwa?

J: Hata bila kuomba ulinzi wa Mungu, si vigumu kabisa. Yesu mara nyingi alizungukwa na umati wenye huruma. Warumi hawakujali kuhusu Masihi mradi tu asipingane na muundo wa kisiasa. Alifanya miujiza, na viongozi wa tahadhari, ingawa waliamua kumwondoa kwa muda mrefu, hawakutaka kuhatarisha kuwachukiza watu.

S: Katika Yn 4:34, je, Yesu anasema alilishwa kwa njia ya kawaida hapa?

J: Labda la. Badala yake, dhamira na kusudi lake vilihusiana na kufanya mapenzi ya Mungu. Katika kesi hii, kuzungumza na mwanamke aliyeanguka wa Samaria kulikuwa kipaumbele cha juu zaidi kuliko njaa yake kwa chakula chake cha kawaida. Je, utakuwa tayari kukosa chakula ili kufanya mapenzi ya Mungu?

S: Katika Yn 4:44, kwa kuwa nabii hana heshima katika nchi yake mwenyewe, je, Musa, Ezekieli, na Danieli vipi?

J: Hakuna kati ya manabii hawa watatu waliokuwa wakiishi katika nchi yao wenyewe wakiwa manabii, lakini hiyo si pointi kwa kweli. Mstari huu unasema kwamba manabii hawaheshimiwi kwa ujumla mahali wanapoitoka, na Yesu haukuwa tofauti katika suala hili.

S: Katika Yn 4:54 kuponya mwana wa afisa ni ishara ya pili ya muujiza vipi, kwa kuwa Yn 2:11 ilikuwa ishara ya kwanza ya muujiza wa kubadilisha maji kuwa divai?

J: Yohana 4:54 haijisemi tu hii ilikuwa ishara ya pili; badala yake, ilikuwa 'ishara ya pili ya muujiza ambayo Yesu alifanya, akitoka Yudea kwenda Galilaya.' Yohana hakuweza kukusudia hii kama ishara ya pili kwa ujumla, kwa sababu ya Yohana 4:45: 'Watu wa Galilaya walimkaribisha. Walikuwa wameona yote aliyoyafanya huko Yerusalemu wakati wa Sikukuu ya Pasaka.'

S: Katika Yn 5:1, sherehe hii ilikuwa ipi?

J: Kutoka 23:14-17 inasema kwamba mara tatu kila mwaka wanaume wote wa Kiyahudi walipaswa kwenda kwa sherehe huko Yerusalemu: sherehe za Pasaka, Pentekoste, na Vibanda. Yohana hakusema ilikuwa sherehe ipi, labda kwa sababu Yohana mwenyewe hakukumbuka. Mambo mengi ya Yesu na matukio muhimu katika maisha yake yaliambatana na sherehe za Kiyahudi.

S: Katika Yn 5:2, je, kuna ushahidi wowote wa kiakiolojia kwa Bwawa la Bethesda huko Yerusalemu?

J: Ndiyo. Hizi zilikuwa kwa kweli majaluba mapacha katika sehemu ya kaskazini-mashariki ya Mji Mkongwe. Maandishi ya Bahari ya Chumvi yalitaja majaluba hayo, msafiri wa Kikristo aliyaelezea mnamo 333 BK, na wanaakiolojia wa kisasa waligundua haya mnamo 1888.

S: Katika Yn 5:6, kwa nini Yesu aliuliza swali lile dhahiri kwa mtu huyo?

J: Ingawa Yesu tayari alijua, Yesu alitaka mtu yule alitamke kwa sauti, na aombe. Wakati mwingine Yesu hatutoi baadhi ya mambo kama hatuombi. Mtu alipoomba hadharani kwa Yesu kumponya, Yesu alimjibu ombi lake. Hatuoni Yesu akimponya mtu yeyote ambaye hakutaka kuponywa.

Wakati mwingine tunahitaji kuuliza wasioamini maswali ya msingi kama, 'je, unataka kwenda mbinguni,' au kuuliza Wakristo wanaosahau, 'je, unataka kumpenda na kumtii Mungu.'

S: Katika Yn 5:10, je, mtu aliyeponywa alivunja Sabato, kwa kuwa alimtii Yesu kwa kubeba mkeka wake?

J: Hapana. Mtu yule alimvunja tu Mafarisayo aliyowaongeza kwa vikwazo vya Sabato. Zuio hili liko katika Mishnah Shabbath 7:2 kulingana na Maelezo ya Kiinjili ya Biblia uk.854. Hii ni ya kuchekesha kweli. Inakataza wazi kubeba vitanda au fanicha siku ya Sabato. Hata hivyo, inasema kwamba kusogeza mgonjwa akiwa amelala kitandani ni sawa. Hata hivyo, haishughulikii kesi ambapo mgonjwa anajisogeza mwenyewe kwa sababu ameponywa kwa muujiza.

S: Katika Yn 5:14-15 kwa nini Yesu alimwambia aacha kutenda dhambi?

J: Ingawa maandiko hayasemi dhambi zipi haswa, kuna dhambi nyingi ambazo mtu asiye na nguvu haziwezi kufanya, angalau mpaka apone. Kuwa mtu asiye na nguvu hakuwa kwa sababu ya dhambi fulani. Hata hivyo, Yohana 5:14-15 haitupi dalili yoyote ya shukrani yoyote aliyokuwa nayo mtu yule kwa Yesu. Mungu alipomfanyia mtu fulani kitu leo, hawana shukrani. Kama unatarajia kushukuriwa kila wakati unapotoa dhabihu kwa mtu mwingine, utakatishwa tamaa katika maisha haya.

S: Katika Yn 5:18, Yesu alipomwita Mungu Baba yake, jinsi hii iliwezaje kumfanya awe sawa na Mungu?

J: Ndani ya familia, baba na mwana wana majukumu tofauti, na mwana anamtii baba, lakini wawili ni sawa katika asili. Baba mzuri haoni maisha yake kuwa na thamani zaidi kuliko ya wanaye, na kinyume chake pia ni kweli. Ndani ya Utatu, jambo hilo hilo ni kweli. Mwana wa Mungu ana utii wa jukumu, lakini si wa chini kwa asili, vyeo, au heshima.

S: Katika Yn 5:19-20, kwa kuwa Yesu alikuwa na uhuru wa kuchagua, kwa nini Yesu alikuwa hawezi kufanya chochote isipokuwa kile alichomwona Baba akifanya?

J: Yesu alichagua kutii kila kitu Baba alimwambia afanye. Duniani Yesu alijifunza utii, kulingana na Waebrania 5:8. Yesu alisema alikuja si kumfurahisha mwenyewe bali Baba yake katika Yohana 5:30.

S: Katika Yn 5:22, je, Yesu angehukumu, au Baba?

J: Yesu alisema kwamba Baba amemkabidhi hukumu yote. Hii inaoana vizuri na Matendo 4:12, ambapo hakuna jina lingine chini ya mbingu ambapo watu wanaweza kuokolewa.

S: Katika Yn 5:23, tunapaswa vipi kumheshimu Mwana kama tunavyomheshimu Baba aliyemtuma?

J: Wafuasi wa Yesu wamheshimu kwa njia zifuatazo:

1. Tunamuabudu Yesu, kama malaika wafanyavyo katika Ufunuo na Waebrania 1:6.

2. Tunaomba kwa Yesu, kama Stefano alivyofanya katika Matendo 7:59.

3. Tunamwita Yesu Mungu kama inavyosema katika Waebrania 1:8,9.

4. Tunamwita Yesu "Mungu wangu" kama Tomasi alivyofanya katika Yohana 20:28.

5. Tunaamini na kutii alichofundisha, pamoja na mitume wake kuhusu Mungu na kuhusu Nafsi yake.

S: Katika Yn 5:26, 'kuwa na uzima ndani yake mwenyewe' kunamaanisha nini?

J: Ingawa tuna uzima wa milele mbinguni, ni uzima wa milele uliopatikana ambao uliwezekana na kudumishwa na Mungu. Hata hivyo, Yesu hana uzima wa milele uliopatikana, bali wa asili.

S: Katika Yn 5:28-29, kwa kuwa wale waliofanya mema watafufuliwa waishi, je, hii inamaanisha wokovu kwa matendo ni kweli?

J: Hapana. Haijasemi matendo mema yalisababisha wao kuishi. Matendo mema ya waumini, hata kama yanaweza kuwa machache, ni ushahidi wa kuwa mmoja wa watoto wa Mungu watakaokuwa hai milele ndani Yake.

S: Katika Yn 5:30, Yesu angewezaje kuwa Mungu kama kwa nafsi yake peke yake asingeweza kufanya chochote?

J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

a) Muktadha wa mstari ni muhimu. Yesu hakusema kamwe hawezi kufanya chochote. Badala yake, Yesu hangeweza kufanya miujiza katika mji wao, si kwa sababu ya ukosefu wa nguvu za Mungu, bali kwa sababu ya ukosefu wao wa imani.

b) Kuhusu kutoa pepo kwa kidole cha Mungu, Yesu ni Mungu na hana tabia ya kutenda KINYUME NA Mungu Baba au Roho Mtakatifu.

c) Yesu alipofanywa mwili duniani, kwa hiari na kwa muda aliachilia nguvu nyingi na utukufu wake, na katika hali yake ya kidunia, alijitegemea hasa kwa Baba na Roho Mtakatifu.

S: Katika Yn 5:31, kama Yesu alishuhudia Nafsi yake mwenyewe, je, hilo lingesababisha ushahidi wake kuwa si wa kweli?

J: Hapana, hilo si Yesu anachosema hapa. Yesu anajibu mashtaka ya Mafarisayo, kwamba kama Yesu ndiye pekee anayeshuhudia Nafsi yake, katika mahakama ya sheria hilo halinge thibitisha uhalisi wake. Mmoja wa ushahidi kutokutosha uko katika Kumbukumbu 17:6 na katika Mishnah Kethuboth 2:9.

Yesu alitoa mashahidi wanne: Yohana Mbatizaji, miujiza yake, Maandiko, na Mungu Baba.

S: Katika Yn 5:39, je, tuna uzima wa milele kwa kuamini Biblia au la?

J: Kwa kweli, hapana. Uzima wa milele hutolewa na Mungu. Hata hivyo, Wayahudi walikuwa karibu sahihi kwa kiasi, kwa kuwa Maandiko yanaonyesha njia yetu ya kwenda kwa Mungu, ili kuwa na uzima wa milele. Inawezekana kwa mtu kujali zaidi maandiko, kuliko wanavyomjali Mungu, kama Mafarisayo walivyokuwa wakati wa Yesu.

S: Katika Yn 6:5-6, kwa nini Yesu aliuliza swali, kwa kuwa tayari alijua jibu?

J: Yohana 6:6 inasema kwamba Yesu aliuliza swali ili kumjaribu Filipo. Kutumia kile kinachoitwa leo mbinu ya Kisokrasia, na kumuuliza mwanafunzi swali ambalo mwalimu tayari anajua jibu lake, ni sawa.

S: Katika Yn 6:13, kwa kuwa Yesu angeweza kuongeza chakula kwa urahisi sana, kwa nini akusanye masazo?

J: Wingi wa Mungu aliotupea unaotupewa haufai kupotezwa. Zaidi ya hayo, kulikuwa na umuhimu wa vikapu kumi na mbili vya samaki na mikate mitano ya shayiri. Mungu anapashiria muungano wa Mataifa na Wayahudi katika Kristo. Kumi na mbili zinawakilisha makabila ya Israeli, pamoja na wanafunzi kumi na wawili, na tano zinawakilisha neema ya Mungu kwa watu wote.

S: Katika Yn 6:19, Yesu angewezaje kutembea juu ya maji?

J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

Bahari ya Galilaya ilikuwa na kina kirefu sana, kwa hivyo Yesu hakucheza hila yoyote kwa kutembea juu ya mawe.

Yesu alikuwa mtu halisi wa nyama na damu, kwa hivyo haikuwa mzimu usiokuwa na uzito.

Mungu, ambaye aliunda sheria za asili, anaweza kuzipita sheria za asili wakati wowote anapotaka. Tunaita hilo muujiza, lakini labda kwa Mungu ni njia mbadala tu ya uendeshaji.

S: Katika Yn 6:23, tunajua nini kuhusu mji wa Tiberia?

J: Ulikuwa mji mpya wakati wa Yesu, kwani Herode Antipaasi aliujenga kati ya 16 na 22 BK kama mji mkuu wake wa utawala. Ulikuwa mji wa Mataifa; Mwongozo wa Asimov kwa Biblia uk.822-823 inasema Wayahudi waliuepuka kwa sababu ulijengwa juu ya makaburi.

S: Katika Yn 6:27, Yesu alisema kutofanya kazi kwa chakula kinachooza. Je, tunafanya kazi kwa chakula kinachooza leo vipi?

J: Kwanza kabisa tunahitaji kufanya mambo fulani ya lazima, kama vile kupata chakula cha kula. Lakini Yesu anasema hiyo haipaswi kuwa kusudi na mwelekeo wa maisha yetu. Tunapaswa kuweka nguvu za maisha yetu katika mambo ya milele; na kile kilicho cha milele, lakini karibu nasi kila mahali, ni nafsi za watu.

S: Katika Yn 6:31-36,48-51, Yesu ni mkate (au mana) wa uzima vipi?

J: Neno la 'kweli' kama katika mkate wa kweli ni alethinos, ambayo inamaanisha halisi au ya asili. Yesu ni mkate wa uzima kwa njia angalau mbili.

Kwa wote: Yesu anashika kila kitu ulimwenguni, kulingana na Wakolosai 1:17

Kwa waumini: Ni tamu kuwa na uzima katika Yesu, ambaye anatulisha, analinda na kutuhifadhi, na anatuandaa kukaa milele Naye.

Kama Yesu anavyotoa maji ya uzima katika Yohana 4:15, Yesu ni mkate wa uzima hapa.

S: Katika Yn 6:37, kwa kuwa Baba anampa Yesu wote, na wengine hawamji Yesu, je, hii inamaanisha kwamba Baba hakuwapa Yesu?

J: Ndiyo. Injili ya wokovu inatolewa kwa ukweli kwa wote. Hata hivyo, Waebrania 4:2 inasema kwamba Injili haina manufaa kwa wale wasioichanganya na imani.

S: Katika Yn 6:42, je, kuzaliwa kwa bikira ni kweli, kwa kuwa Wayahudi walisema wamjua Yosefu, baba wa Yesu?

J: Hii haikanusha kuzaliwa kwa bikira.

Kwanza, kwa kuwa Yosefu alikuwa mume wa Maria, Yosefu alikuwa baba wa kisheria wa Yesu machoni mwa sheria.

Pili, Wayahudi wengi walidhani Yosefu pia alikuwa baba wa kibaolojia wa Yesu. Kila dhana watu wanayoifanya si lazima kweli.

S: Katika Yn 6:43-70, kwa nini watu wananung'unika kuhusu Mungu, na unaweza kusema nini kuwasaidia?

J: Kawaida inashuka hadi sababu moja ya msingi: Mungu hakukidhi matarajio yao. Ayubu alining'unika kuhusu Mungu; kwa sababu Ayubu hakuona kilichokuwa kikiendelea nyuma ya pazia, wala matokeo ya mwisho. Watu pia wananung'unika kwa sababu hawajui kinachoendelea nyuma ya pazia au wanaona matokeo ya mwisho.

S: Katika Yn 6:44,65 na Yn 6:37,39, kumaanisha nini kwamba hakuna anayeweza kumja Yesu isipokuwa Baba akimvutia?

J: Kigiriki kinaweza kumaanisha kulazimisha, kuvuta kama kuvuta maji, au kushawishi. Kwa kuwa neno la Kigiriki lina mfululizo wa maana, Wakristo mbalimbali wana mstari huu kama sehemu ya theolojia yao kwa njia mbalimbali.

Wasio Wakalvini wa wastani wanasema kwamba Yesu anavuta wote kwa njia ya nje, na toleo la wokovu linapatikana kwa kila mtu mmoja mmoja. Kwa ndani, Roho Mtakatifu anashutumu ulimwengu (wote waliochaguliwa na wasiochaguliwa) wa dhambi.

Wakalvini hawakanuhi kwamba Injili inapaswa kutolewa kwa wote, lakini Baba anavuta waliochaguliwa tu, na wala Baba wala Roho Mtakatifu hawatendi kwa njia ya kuokoa kwa wasiochaguliwa.

Hyper-Wakalvini wanaamini sawa na Wakalvini hapa, isipokuwa wanafundisha Injili inaweza kutangazwa kwa wote, lakini ni kosa kuiwasilisha kwa wote.

S: Katika Yn 6:45, kwa kuwa kila mtu anayefundishwa na Mungu anakuja kwa Yesu, je, hii inamaanisha kwamba wote ambao hawajamwona Yesu hawakuwa na fursa ya kukimbia jehanamu?

J: Biblia haijasema hivyo. Kinyume chake, Waebrania 11 inaonyesha kwamba Habili, Henoko, Noa, na wengi wengine wanaonekana hawajamwona Yesu (wakiwa duniani), bado walenda mbinguni. Watoto wachanga wanaokufa kamwe hawamwoni Yesu. Biblia haijasema kwamba wale walio chini ya umri wa kuwajibika wanakwenda jehanamu.

S: Katika Yn 6:50-51, kwa kuwa yule anayekula mkate wa mbinguni (Yesu) ataishi milele na kufa, kwa nini Wakristo bado wanakufa?

J: Hii inaweza kueleweka kwa njia mbili.

1. Wakristo wataishi milele mbinguni, na hivyo tutafikia hali ambapo miili yetu iliyotukuzwa haitakufa kamwe.

2. Zaidi ya hayo, wakati miili yetu inakufa mara moja, tangu tunapoanza kuamini kwanza, roho zetu hazitakufa. Ufunuo unarejelea Ziwa la Moto kama kifo cha pili.

Kifo cha kimwili ni 'undani mdogo tu' ikilinganishwa na uzima wa milele au kifo cha pili.

S: Katika Yn 6:51-56, Yesu alimaanisha nini kweli kweli hapa?

J: Kuna maoni angalau matatu.

1. Yesu anatoa chakula cha kiroho kwa waumini Maelezo ya Biblia ya Muumini: Agano Jipya uk.297 inabainisha kwamba kwa kuwa Meza ya Bwana haikuja hadi mwaka mmoja baadaye, hii inarejelea chakula na kinywaji cha kiroho Yesu atatoa kwa waumini.

2. Mfano wa muungano wa kiroho Yesu alizungumza na umati, ambao kwa wakati huu hawangejua chochote kuhusu Meza ya Bwana.

3. Mbali na viwili vilivyopita, kutabiriwa kwa Meza ya Bwana Yesu aliposema "...nyama yangu, ambayo nitaitoa kwa ajili ya uzima wa ulimwengu", Yesu alitabiri kifo chake msalabani. Vile vile, Yesu alitabiriwa kukumbuka hilo katika Meza ya Bwana.

S: Katika Yn 6:53a, je, Yesu alifundisha kwamba mkate unakuwa kweli mwili wake, kama Kanisa la Kikatoliki linavyofundisha, likiita ubadiliko wa asili?

J: Hapana, kwa sababu Yesu (pamoja na Paulo mara nyingi) alitumia sitiari. Kwa mfano, sisi ni mwili wa Kristo, lakini hatubadiliki kimwili kuwa mwili wa Kristo. Yesu alimwita Petro mara moja Shetani, lakini hilo halimaanishi Petro alibadilika kuwa Shetani. Yesu alipojiiita mzabibu katika Yohana 15:1, je, Yesu alibadilika kimwili kuwa mzabibu? Je, Yesu alikuwa akishikilia 'mwili wake wa pili' mikononi mwake? - kwa maana ya sitiari tu.

S: Katika Yn 6:60-66, kwa nini Yesu anaonekana karibu kuridhika hapa? - Kama watakuja, watakuja. Kama hawatakuja, hawatakuja.

J: Yesu hakuwa mtu wa kuridhika tu, lakini alijua vizuri mipaka ya hotuba. Kama mtu kamwe hataki kuamini maisha yake kwa Kristo, yeye au yeye hatakuwa tayari kwa mambo wasiyoweza kuonyesha kuwa kweli au si kweli. Kama watu hawataki kufuata ukweli, karibu daima watapatikana kwa udhuru fulani wa kutofanya hivyo.

S: Katika Yn 6:67, kwa nini Yesu aliwajaribu wanafunzi kumi na wawili, akiuliza kama wangeondoka pia?

J: Yesu alijua hawangeondoka, lakini Yesu aliuliza swali kwa sababu angalau mbili. Alitaka wao wawe na fursa ya kuondoka; ingekuwa wazi kwao kwamba kukaa kwao kulikuwa chaguo lao wenyewe. Pili, alitaka warudi nyuma na kufanya, au badala yake wafanye upya uamuzi huo. Walihitaji 'kuchora mstari mchangani' na kuamua iwapo wangemfuata Yesu katika hali yoyote, nyepesi na ngumu.

S: Katika Yn 6:70, kwa kuwa Yesu alichagua wanafunzi kumi na wawili, na Yuda alikuwa mmoja wao, je, Yuda alikuwa mmoja wa waliochaguliwa na Yesu?

J: Hapana. Kama watu wengine, Yesu alikuwa na uhuru wa kufanya chaguzi nyingi. Kuchagua kwa Yesu kula tini fulani hakufanya tini hiyo kuwa moja ya waliochaguliwa. Vile vile, kuchagua kwa Yesu wanafunzi kumi na wawili kulikuwa tofauti na kuchagua waliochaguliwa wanaokwenda mbinguni.

S: Katika Yn 7:5, ni nani 'ndugu' wa Yesu ambao hawakumwamini?

J: Maria alikuwa bikira, na Yosefu hakumjua Maria Yesu alipozaliwa, na Yosefu hakuwa na umoja na Maria 'mpaka alipomzaa mwana.' kulingana na Mathayo 1:25. Mathayo 12:46; 13:55-56; Marko 6:3-4; Yohana 2:12; Matendo 1:14; 1 Wakorintho 9:5 pia yanataja ndugu za Yesu, na Paulo anataja 'Yakobo ndugu wa Bwana' katika Wagalatia 1:18,19.

S: Katika Yn 7:7, je, ulimwengu haukuwachukia wanafunzi, au ulimwengu uliwachukia katika Yn 15:20-21?

J: Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.

Katika Yohana 7:7, wanafunzi bado walikuwa wakijifunza, na ulimwengu bado haukukasirikia, kwa sababu bado hawakuwa wakihubiri kwa usimamizi kugeuka kwa Yesu.

Katika Yohana 15:20-21, Yesu alitabiri kwamba wakati ungekuja hivi karibuni ambapo ulimwengu ungewakasirikia kwa sababu walikuwa wa Kristo.

S: Katika Yn 7:28, kwa nini Yesu alihubiri hekaluni, kwa kuwa alikwenda Yerusalemu kwa siri katika Yn 6:10 ili asitambuliwe?

J: Kama Yesu alikwenda waziwazi kama mtu mmoja mmoja, mamlaka wangeweza kumkamata kwa urahisi. Hata hivyo, pale alipokuwa katikati ya umati mkubwa wenye huruma, hageweza kumkamata. Wangetaka kusubiri mpaka kulikuwa na watu wachache iwezekanavyo - yaani, isipokuwa wangemkuta akiwa amesalitiwa.

S: Katika Yn 7:38-39, 'maandiko yanasema wapi' kwamba 'mito ya maji ya uzima itatiririka kutoka kwake'?

J: Maandiko ya kale hayakutofautisha kati ya nukuu halisi, muhtasari wa sentensi moja, na muhtasari wa dhana ya pamoja ya sentensi nyingi. Jarida Jipya la Kiinjili la Biblia uk.1676 linasema kwamba ingawa hii si nukuu halisi ya maandiko yoyote ya Agano la Kale, inaweza kuwa marejeleo ya ujumla ya Isaya 44:3 na Ezekieli 36:25-27.

S: Katika Yn 7:38-39, mito ya maji ya uzima inatiririka kutoka kwa Yesu vipi?

J: Kama maji yanavyotoa uzima, ukuaji, usafi, na kuondoa kiu, Yesu anatupa hilo kiroho. Ni Roho Mtakatifu kulingana na Yohana 7:39.

S: Katika Yn 7:39, je, Roho Mtakatifu alikuwepo ulimwenguni kabla ya Yesu kuja duniani?

J: Ndiyo, lakini kwa njia ndogo zaidi. Katika nyakati za Agano la Kale, Roho Mtakatifu alikuwa pamoja na manabii, lakini mwumini wa wastani wakati huo hakuwa na Roho Mtakatifu.

S: Katika Yn 7:46, Kigiriki linamaanisha nini hasa hapa?

J: Katika Yohana 7:46, Kigiriki hapa ni chenye msisitizo sana. Ingawa 'Hakuna aliyewahi kuzungumza namna hii...' (NIV) ni tafsiri sahihi, tafsiri iliyo sahihi zaidi ni 'kamwe mtu hakuzungumza kwa namna hii...' (Wuest), au 'Kamwe hakuzungumza mtu hivi' (Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.302).

S: Katika Yn 7:51-52, sijui kama ningaliweza kuelewa kila kitu nilichopaswa kufanya kama ningeishi wakati wa Kristo. Je, ni muhimu?

J: Ingawa labda usingalielewa kila kitu peke yako wakati ule, ni nani asemaye tunaweza kuelewa kila kitu peke yetu leo? Ndiyo maana tunahitaji kuomba msaada wa Mungu, na tunahitaji msaada wa kila mmoja wetu. Kila mtu, akiachwa peke yake, anaweza kuja na maoni ya kipuuzi. Tunahitaji msaada wa Mungu na wa kila mmoja wetu kutoa msaada na marekebisho.

S: Katika Yn 7:52, Yesu alitoka Bethlehemu ya Yudea, au Nazareti ya Galilaya?

J: Wote wawili; Yesu alizaliwa huko Bethlehemu huko Yuda, na alikua huko Nazareti huko Galilaya.

S: Katika Yn 7:52, kwa nini walisema nabii hakuwahi kutoka Galilaya, wakati Yona alitoka katika eneo hilo, Gath-Heferi, karibu maili tatu kutoka Nazareti?

J: Kumbuka kwamba wasemaji ni Wayahudi wasioamini. Ingawa Yona labda alitoka Gath Heferi huko Nazareti si uhakika. Biblia haijasema 'nabii hakuwahi kutoka Galilaya kamwe'. Badala yake, walisema 'nabii hakuwahi kutoka Galilaya.' Wasemaji waliomkataa Yesu labda walikuwa makosa hapa.

S: Katika Yn 8:3-4, kwa nini Mafarisayo walimletea Yesu mwanamke aliyekamatwa akizini na si mwanaume?

J: Hiyo ni swali zuri, hasa kwa kuwa Kumbukumbu la Torati 22:22-24 inasema wote wawili walipaswa kuletwa. Inaonekana walikuwa na wasiwasi kidogo kuhusu mwanaume kupata haki kuliko mwanamke. Au, labda hawakuwa na wasiwasi na haki kabisa, bali kumdanganya Yesu tu.

S: Je, Yn 8:3-4 inaonyesha kwamba Yesu hakukubali adhabu ya kifo?

J: Hapana, lakini taratibu haikuwa sahihi, kwani mwanaume hakuhuishwa pia. Angalia swali lililotangulia kwa maelezo zaidi.

S: Katika Yn 8:3-4, Agano la Kale linaagiza wapi kwamba mwanamke apigwe mawe mpaka kufa kwa uzinzi?

J: Utekelezaji uliamuriwa kwa uzinzi katika Walawi 20:10 na Kumbukumbu la Torati 22:22-24. Aina ya utekelezaji, kupigwa mawe, imetolewa katika Kumbukumbu la Torati 22:24 katika mfano wa mwanaume anayekutana na bikira aliyeposwa na mume katika mji.

S: Katika Yn 8:6, katika hadithi ya mwanamke mzinifu, Yesu aliandika nini mchangani?

J: Pointi sita za kuzingatia katika jibu.

1. Maandishi mengi ya Biblia yanasema "aliandika ardhini" Hizi ni pamoja na Cantabrigiensis, Lectionary ya Byzantine, Coptic ya Bohairic, na nyingine.

2. Hata hivyo, maandishi ya Kiarmeniya (karne ya 5 na 9) yanasema "aliandika ardhini dhambi za kila mmoja wao."

3. Hata hivyo, maandishi mengine na waandishi hawana sehemu hii ya Yohana.

4. Ukidhani maandishi mengi ni sahihi, Maandiko yanakimya kuhusu Yesu alichofanya na fimbo ardhini. Ensaiklopedia ya Matatizo ya Biblia uk.371-373 inasema kwamba lolote lilikuwa, liliwashtaki kwa dhambi zao wenyewe.

5. Walimleta tu mwanamke aliyekamatwa akizini; hawakumletera mwanaume. Labda baadhi ya wanaume mwanamke huyu alikuwa amefanya uzinzi nao walikuwa kwenye umati.

6. Kwa upande mwingine, Maswali Mazuri Sasa uk.586-587 inasema kwamba si tu kwamba hatujui, bali hatujui kwa uhakika kwamba Yesu aliandika chochote. Labda alikuwa akichora tu akifikiria.

S: Katika Yn 8:11, kwa kuwa Yesu alifuata Sheria ya Kimusa, kwa nini Yesu hakumhukumu mwanamke?

J: Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.

Yesu hakushinikizwa kuleta adhabu kwa mwanamke aliyejua alikuwa na hatia, kwa sababu 1) Yesu hakuwa mamlaka ya serikali hapa, 2) Yesu alikuwa Yeye aliyetoa sheria, na 3) taratibu haikuwa sahihi, kwani mwanaume hakuhuishwa pia.

Hata hivyo, Yesu kweli kweli alifuata Sheria ya Kimusa. Kulipaswa kuwa na mshtaki, na hapakuwa na washtaki. Zaidi ya hayo, hali yote ilikuwa ya ajabu, kwani alikamatwa wakati wa tendo, na bado hakuna mwanaume aliyehuishwa.

S: Katika Yn 8:12, Yesu ni nuru ya ulimwengu vipi?

J: Nuru haiwezi kukosekana katika maisha yetu. Si tu inavutia watu, inazuia watu kujikwaa gizani, inaruhusu tujichunguze sisi wenyewe, tutambuane, na tufurahie uzuri. Hata wakati ule, watu wangeweza kugundua kwamba bila nuru, mimea ya ndani haikua. Yesu ni muhimu zaidi kwetu kuliko hata nuru ya kimwili.

S: Katika Yn 8:13-14, kwa nini Mafarisayo walidai kwamba Yesu kushuhudia Nafsi yake mwenyewe kulimaanisha ushahidi wake haukuwa sahihi?

J: Kama mtu angelifanya dai bila ushahidi, dai hilo lingeulizwa maswali. Yesu alifikiri itakuwa ya kushangaza kujaribu kumtumia hilo yeye. Baada ya yote Baba kwa namna fulani alithibitisha kila mtu kuhusu Yesu, kwa manabii yaliyoandikwa miaka mamia hadi elfu moja kabla, na kwa kufanya Yesu afanye miujiza mingi wakati huo.

S: Katika Yn 8:32, Yesu alimaanisha nini kwa 'kukuacha huru'?

J: Yesu anatuacha huru kwa njia angalau nne za kupendeza.

Kwa haki: Mungu anazitangaza dhambi zetu zote "zilipwa kikamilifu" kwa sababu ya kipawa cha Yesu kufa msalabani

Katika maisha haya, tunaachwa huru kutoka kwa utumwa wa dhambi na msukumo wa kutenda dhambi.

Kwa milele, tunaachwa huru kutoka kwa Kifo cha Pili na tutaishi milele na Mungu, bila hofu ya kuanguka.

Siku baada ya siku, tunaweza kuishi maisha ya tumaini, upendo, na furaha katika uhuru wa Kristo.

S: Katika Yn 8:44, kwa nini Yesu aliwaambia watu waliouthamini ukoo wao kwamba baba yao alikuwa shetani?

J: Nadhani ni kwa sababu Yesu hakuwahi kuchukua kozi ya 'Jinsi ya Kushinda Marafiki na Kuathiri Watu'. Usahihi wa kisiasa wa Yesu unashukiwa sana hapa, pamoja na katika maeneo mengine.

Kwa uzito, Yesu alikuwa ana wasiwasi zaidi kuhusu wao na hatima yao ya milele kuliko kama walikupenda maneno yake.

Leo, sababu moja ambayo Wakristo wengine (mimi mwenyewe nikijumuishwa) wamekuwa na hatia ya kutoshiriki Injili kama wanapaswa ni kwamba walipenda urafiki zaidi kuliko walivyomjali rafiki.

S: Katika Yn 8:47, wale wanaokuwa wa Mungu wanasikiaje neno la Mungu?

J: Wale wanaokuwa wa Mungu wanasikia neno la Mungu kwa njia mbili tofauti.

Waumini tayari wamesikia neno la Mungu, wamepokea kwa furaha, na wameamini maisha yao kwa Mungu.

Waliochaguliwa labda bado hawajaokoka. Hata hivyo, neno "waliochaguliwa" linamaanisha kwamba wataokoka mapema au baadaye.

S: Katika Yn 8:50 Baba ni hakimu vipi, kwa kuwa Yn 5:22 inasema 'Baba hahukumu mtu yeyote, bali amemkabidhi Mwana hukumu yote'?

J: Kwa hukumu ya watu wote, Baba ndiye hakimu mkuu na mamlaka, lakini Baba hahukumu kitu chochote isipokuwa kupitia Yesu. Biblia inazungumza tu kuhusu Baba akituchagua, lakini tumechaguliwa na kuokolewa kupitia Kristo. Yohana 5:22 haisemi tu Baba anamruhusu Yesu ahukumu watu wengine; badala yake Baba hahukumu lolote kando na kile amechomkabidhi Kristo.

S: Katika Yn 8:58, kwa nini Yesu alitumia Jina la Kimungu hapa?

J: Yesu aliwaambia Wayahudi wazi kwamba Yeye si nabii tu, si Masihi tu, bali Yesu ni Mungu Mwenyewe. Ibrahimu alijua jina hili, lakini ilikuwa kwa Musa kwenye moto unaowaka (Kutoka 3) ambapo Mungu Mwenyewe alimfunulia Musa umuhimu kamili wa maana ya Jina lake.

S: Je, Yn 8:58 inamaanisha kwamba Yesu alitangulia, lakini hakuwa wa milele kabla ya kuwepo, kama Mashahidi wa Yehova wanavyofundisha?

J: Hapana. Yohana 8:58 inasema kwamba Yesu alitangulia kabla ya Ibrahimu kuzaliwa, lakini haisemi Yesu alitangulia kwa muda gani kabla ya Ibrahimu kuzaliwa. Yohana 1:1 inatuambia hata hivyo: 'Hapo mwanzo kulikuwa Neno...', na hakuna kilichoumbwa isipokuwa kupitia Kristo.

S: Katika Yn 9:1, je, mtu huyu alizaliwa kipofu kwa sababu ya dhambi alizozitenda kabla ya kuanzishwa upya kwa roho yake, kama shule ya Umoja ya Ukristo inavyofundisha?

J: Kama Yesu angesema, 'mtu huyu alizaliwa kipofu kwa sababu ya dhambi alizozitenda kabla ya kuzaliwa kwake katika maisha haya,' basi shule ya Umoja ya kinachojulikana kama Ukristo ingekuwa na hoja.

Hata hivyo, Yesu si tu hakusema hivi, Yesu alisema kinyume chake. Kwa kweli, mstari huu unaweza kutumika kuonyesha kwamba uanzio upya wa roho HAUKUWA sababu ya upofu wa mtu huyu. Hasa, Yesu aliulizwa kama mtu huyu au wazazi wake walitenda dhambi, Yesu alijibu: hakuna.

S: Katika Yn 9:1-3, kwa nini mtu huyu alizaliwa kipofu?

J: Yesu alisema si kwa sababu ya dhambi yake au ya wazazi wake. Watu kwa ujumla wanateseka katika maisha haya, ikijumuisha kasoro za kuzaliwa, kwa sababu tunazaliwa kama viumbe vilivyoanguka vikisikia katika ulimwengu ulioanguka. Hata hivyo, katika kesi maalum ya mtu huyu, macho yake ya kipofu yangetumika kutukuza Mungu, kwani Yesu alimponya na macho yake yangetosha ushahidi ili wengine waone ukweli wa Yesu.

S: Katika Yn 9:4, Yesu alimaanisha nini, kwamba usiku unakuja ambapo hakuna anayeweza kufanya kazi?

J: Kuna vipengele viwili vya jibu.

Hivi karibuni, hatua hii ya kufanya kazi kwa Mungu, ambapo Yesu alitembea duniani, ingeisha.

Kwa muda mfupi, kati ya kusulubiwa na Ufufuo, wote wangesambaratika. Hawangefanya kazi tena katika huduma, kwa njia kubwa, hadi Pentekoste, siku 50 baada ya Pasaka.

Muhimu zaidi, Wayahudi walikuwa na uwazi wa kusikia mafundisho mapya ya Yesu, na uwazi huu ungeisha hivi karibuni baada ya siku za kwanza za kanisa la mwanzo.

S: Katika Yn 9:6, kwa nini Yesu alifanya tifutifu kutoka kwa mate yake, kwa kuwa Yeye angeweza tu kusema maneno?

J: Kulikuwa na njia nyingi sana ambazo Yesu angeweza kutumia kuponya mtu. Labda Yesu alitaka kutumia njia hii kusisitiza kwamba, kama Neno la Mungu, Yeye ndiye aliyeumba mtu, ikijumuisha macho yake, kutoka kwa mavumbi ya ardhi. Kiufundi Yesu hakumrejesha uoni wake, kwa sababu hakuwahi kuwa na uoni kwanza. Nadharia moja ni kwamba mtu hana mboni, kwa hivyo Yesu kama Muumba alitengeneza mboni. Pia, mila za Kirabi zilizozuia tifutifu tifutifu siku ya Sabato, na Yesu alivunja mila ya Kirabi.

S: Katika Yn 9:7, kwa nini Yesu alimtuma kwenye Bwawa la Siloamu?

J: Yesu angeweza kumponya hapo hapo bila kwenda bwawani, na Siloamu ilikuwa katika pembe ya mbali ya kusini-mashariki ya mji, umbali fulani. Mtu kipofu, ambaye labda alikuwa na watu wakifanya kila kitu kwa ajili yake katika maisha, angehitaji kuchukua hatua na kuwa na mtu amwelekeze kwenye bwawa. Watu wengi wa Yerusalemu wote wangeona mtu huyu kipofu, na tifutifu machoni mwake, akitembea katika mji kwenda bwawa kuponywa. Ingekuwa mandhari ya kawaida.

S: Katika Yn 9:7 kwa nini ni muhimu kwamba neno la bwawa, Siloamu, linamaanisha kutumwa?

J: Yohana aliamua liwe muhimu, kwa sababu anabainisha hasa hilo kwetu. Kwa kiwango kimoja, mtu alikwenda huko kunawa kwa sababu alitumwa huko na Yesu. Yesu Mwenyewe alikuwa 'aliyetumwa', aliyetumwa na Baba. Kama waumini, 'tunatumwa' katika maeneo mbalimbali na hali za mazingira na Mungu.

S: Katika Yn 9:14-16, kwa nini Mafarisayo walisema Yesu hakuishika Sabato?

J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

Hakuna Sheria ya Agano la Kale iliyozuia uponyaji, kuokoa maisha ya mnyama, au kuokoa maisha ya mtu siku ya Sabato. Hakuna Sheria iliyosema huwezi kuonyesha upendo kwa wengine na kuwalinda siku hiyo. Ilikuwa tu kwamba hukuweza kufanya kazi.

Mafarisayo waliongeza Neno la Mungu kwa kusema huwezi kufanya mambo mengi (kama unaweza kutembea maili moja lakini si mbili), na hukuweza kuumba vitu. Wanaonekana waliona uponyaji kama 'kuumba' na kwa hivyo ilizuiwa kulingana na ufafanuzi wao.

Leo, kama ilivyokuwa wakati ule, ni muhimu sana kutofautisha kati ya Mungu alisema nini, na ufafanuzi wako wa Mungu alisema nini, kama 1 Wakorintho 4:6 na Mithali 30:5-6 zinavyoonyesha.

S: Katika Yn 9:24, kwa nini Mafarisayo walisema 'mpe Mungu sifa'?

J: Hii ilikuwa agizo la kigumu la kusema ukweli. Yoshua 7:19 inatumia msemo kama huo.

S: Katika Yn 9:26-27 kwa nini Mafarisayo waliuliza tena? Unajuaje swali la mtu ni la kweli?

J: Kwa uso wake lilionekana kana kwamba kweli walitaka kujua, au hawakusikia mara ya kwanza. Hata hivyo, hata mtu aliyepona upofu hakudanganywa; alijua hilo lilikuwa tu pazia la moshi. Hawakuuliza kwa sababu walitaka kujifunza ukweli; waliuliza ili kutafuta pengo au kasoro katika ushahidi wa mtu au matendo ya Yesu.

Si kila swali ni swali la kweli; hata baadhi yaliyosemwa kwa njia ya kweli si ya kweli, lakini yana agenda nyingine nyuma yake.

S: Katika Yn 9:34, kama mtoto au mtu ambaye hatuumheshimu alituambia kufanya kitu, na tulijua ni jambo sahihi la kufanya, je, tunapaswa kuifanya?

J: Ndiyo, ingawa Mafarisayo katika Yohana 9:34 hawakufikiri hivyo. Lakini kama tunataka kumfuata Mungu na kufanya kile kilichotakaswa, tunapaswa kufanya lililohaki bila kujali ni nani anayetuambia. Yakobo 4:17 inasema, 'Kwa hivyo, kwa yeye anayejua kufanya mema na asiyefanya, kwake ni dhambi.' Haitaji kwamba hii inaweza kupuuzwa kama mtu anayemwambia ni mtoto au mtu mwingine yeyote.

S: Katika Yn 9:34, kwa nini Mafarisayo walisema mtu kipofu alizaliwa na dhambi?

J: Labda hawakutoa maoni yao juu ya asili ya kibinadamu kwa ujumla. Badala yake, waliamini kwamba mtu kuzaliwa kipofu ulithibitisha kwamba tofauti na watu wengine, alizaliwa na dhambi. Yesu alipinga mafundisho haya ya uongo katika Yohana 9:1-3.

S: Katika Yn 9:27-32, Mafarisayo walikuwa kwa ufanisi wakimzuia Mungu kufanya hili. Watu hujaribu vipi kumzuia Mungu kufanya mambo leo?

J: Wanafanya hivyo kwa njia nyingi, ingawa si mara zote wanafahamu kwamba hii ndiyo wanayofanya.

Waislamu wanaamini kwamba Mungu hana Mwana, lakini Waislamu wengi wanaamini Mungu Mwenyezi hakuweza kuwa na Mwana.

Watakatifu wa Siku za Mwisho (Wamormon) wanaamini kwamba mungu wao, mungu wa ulimwengu huu, alikuwa mungu kwa kufuata sheria na maagizo. Sheria na maagizo kwa namna fulani ni makubwa kuliko miungu yao.

Waadventisti wengi wa Sabato wanaamini kwamba Mungu hangeweza kubadilisha Sabato kutoka Jumamosi.

Wakalvini wengine wanaamini kwamba kama Mungu angempa kiumbe chochote uhuru wa kuchagua, basi Mungu asingekuwa Mungu.

S: Katika Yn 9:40, kwa nini Mafarisayo waliuliza kama Yesu alifikiri walikuwa vipofu?

J: Uwezo wao wa kuona kimwili haukuwa na uhusiano na swali lao, wala na jibu la Yesu. Walikuwa na utulivu na sitiari, na waliuliza Yesu maoni yake kuhusu wao. Je, Yesu alifikiria viongozi wakuu wa kiroho wa watu walikuwa vipofu kiroho kwa kweli?

Yesu hakusema 'mnaweza kuona au hamwezi kuona'. Alisema kama kweli hawakuwa na hisi za mambo ya kiroho (vipofu) wasingekuwa na hatia ya dhambi. Lakini kwa kuwa walidai wangeweza kuona mambo ya kiroho, bila kujali kama kweli wangeweza au la, hawakuwa tu vipofu, bali na hatia ya ukaidi wa hiari mbele za Mungu.

S: Katika Yn 10:1-2, Yesu anasema nini kwa sitiari kuhusu wezi na wanyang'anyi?

J: Mtu yeyote, wakati ule au sasa, anayewaambia watu kwamba yeye ndiye njia, au anaweza kuwaonyesha njia, na asitoke kwa Mungu wa kweli, ni mwizi na mnyang'anyi. Wezi wa kondoo kawaida hawakuja na kuchukua kwa nguvu kondoo mmoja mmoja. Wangefungua lango na kujaribu kuongoza kundi zima. Wezi wanajaribu kuchukua kwa siri, na wanyang'anyi wanachukua kwa nguvu.

S: Katika Yn 10:2,7, katika mfano huu, je, Yesu ni mchungaji au lango?

J: Wote wawili. Ingawa waandishi wa kale hawakupinga kuchanganya sitiari, wote wawili ni sehemu ya sitiari moja katika kesi hii. Banda la kondoo, lililojengwa kwa kuta za matope au mawe, mara nyingi halikuwa na lango la mbao. Mchungaji mwenyewe angelala mbele ya ufunguzi kama lango.

S: Katika Yn 10:8, ni nani wezi na wanyang'anyi waliokuja kabla ya Yesu?

J: Hawa walikuwa Masihi wa uongo na manabii wa uongo. Masihi wa uongo, kwa ujumla, wawashawishi watu kuwaamini wao badala ya Masihi wa kweli. Manabii wa uongo wangesema kumwamini Masihi wa uongo au mungu wa uongo.

Pia, hili lilisemwa wakati wa Hanukkah, ambayo inakumbuka uhallisia tena wa hekalu chini ya Yuda Maccabeus.

S: Katika Yn 10:11 je, Yesu ni Mchungaji, au Yesu ni Mwana-kondoo katika 1 Kor 5:7 na Yn 1:29-34?

J: Hizi ni takwimu za usemi zinazojulikana kama sitiari, na zote mbili ni zinazofaa na za kweli kwa Yesu. Yeye ni Mchungaji wetu kwa sababu anatuongoza na tunapaswa kumfuata na kumtii. Lakini Yesu alikuja kufa kama Mwana-kondoo wa Pasaka kwa dhambi zetu.

S: Katika Yn 10:11 je, Yesu alitoa maisha yake kwa kondoo wake, au kwa maadui wake pia, kama Rum 5:6,10 na 2 Pet 2:1 zinavyoonyesha?

J: Yesu alitoa maisha yake si tu kwa wale waliokuwa marafiki wake kabla ya kusulubiwa kwake, bali alitoa maisha yake kwa maadui wake, kama Sauli wa Tarso ambaye alichukia jina 'Mkristo'. Lakini Sauli baadaye alitubu na kubadilisha Jina lake hadi Paulo. Warumi 5:10 inatuambia kwamba Kristo hakufa kwa watu waliokuwa wanataka wokovu, alikufa hata kwa wale ambao awali hawataki sehemu yoyote ya wokovu wa Kristo, lakini baadaye wanabadilika na kutubu.

S: Katika Yn 10:14-33, ni hatua gani maneno ya Yesu yangekuwa makufuru kama yangesemwa na mtu wa kawaida?

J: Ingawa Maandiko hayasemi, mtu mwingine yeyote akisema Yohana 10:1 na kuendelea angekuwa nabii wa uongo, kama maneno hayo yalisemwa kuhusu yeye mwenyewe. Yesu anaposema kuhusu 'kondoo Wake', na 'mamlaka Yake', anadai madai ya kuwa Mungu, hata kabla ya Yohana 10:33-42.

S: Katika Yn 10:16, kondoo wengine wanaorejelewa na Yesu ni nani?

J: Yesu anarejelea Mataifa (wasio Wayahudi). Hairejelei tu watu wa Ulimwengu Mpya kama Wamormon wanavyofundisha. Hairejelei wote wanaoamini na si wa Mashahidi wa Yehova 144,000 kama Mashahidi wa Yehova wanavyofundisha.

S: Katika Yn 10:18, nguvu ya Yesu ya kutoa maisha yake na kuichukua tena ilipewa vipi?

J: Yesu alijifuta alipokuja duniani, kwa hivyo hakuwa na nguvu isipokuwa ile waliyompa Baba na Roho. Duniani, walimpa nguvu ya kutoa maisha yake (kufa kimwili) na kuhuishwa tena.

S: Katika Yn 10:23, Sikukuu ya Wakfu, iliyofanyika wakati wa baridi, ilikuwa nini?

J: Hii ni sawa na Sikukuu ya Taa, au Hanukkah, kulingana na Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.310 na Maelezo ya Biblia ya Muumini uk.1527. Hanukkah ilikumbuka utakaso upya wa Hekalu baada ya kunajisiwa wakati Maccabees walipoikomboa Israeli. Ni muhimu kumbuka kwamba Hanukkah haijatajwa kama sikukuu katika Agano la Kale, lakini Yesu aliisherehekea pamoja na Wayahudi wengine. Ni sawa kusherehekea sikukuu ambayo haipatikani Bibliani.

S: Katika Yn 10:26, je, Wayahudi wengine hawakuwa kondoo wa Yesu kwa sababu hawakuamini, au hawakuamini kwa sababu hawakuwa kondoo wa Yesu?

J: Kwanza utafiti wa neno rahisi, na kisha maoni matatu.

Utafiti wa maneno: Neno la Kigiriki linalotolewa hapa kama 'kwa maana' ni gar. Hivyo, neno la Kigiriki gar lina mfululizo wa maana.

Kwa hivyo: Hawakuwa kondoo wa Yesu kwa sababu hawakuamini.

Kwa sababu ya: Hawakuamini kwa sababu hawakuwa kondoo wa Yesu. Muundo wa sentensi unapendelea mtazamo huu zaidi ya ule ulioutangulia.

Wote wawili: Kusema ama-au ni urahisi bandia. Ni sawa na kuuliza kama watu wanaishi kwa sababu wanapumua, au wanapumua kwa sababu wanaishi? Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.311 inataja kwamba hii "ni kauli rahisi ya mwenendo wao. Pia inakumbusha mtu wa fumbo la mwisho la kuchaguliwa na Mungu."

S: Katika Yn 10:28-29, mstari huu unasema nini kuhusu uwezekano wa moja ya kondoo wa Yesu kupoteza wokovu wake na kwenda jehanamu?

J: Mstari huu unafundisha wazi kwamba Mungu atahakikisha kwamba hakuna mtu, iwe mashetani au wanadamu, anaweza kuondoa wokovu wetu kwa nguvu. Warumi 8:35-36 pia inasema kwamba hakuna kinachoweza kututenga na upendo wa Mungu.

Hata hivyo, Wakristo wengine wanasema kwamba ingawa hakuna anayeweza kuondoa wokovu wetu, Wakristo wa kweli wanaweza kuchagua kuruka nje ya mkono wa Mungu wenyewe na kwenda jehanamu. Mstari huu haukanusha wala kuthibitisha mtazamo huo.

S: Katika Yn 10:28-29, ni mtazamo wako gani juu ya usalama wa milele (mara moja uliokolewa-milele umekolewa)?

J: Ninaamini katika mara moja uliokolewa-milele kwa sababu mbili:

a) Kutoka mtazamo wa muda wote, ni mgongano wa asili kwa Mungu "kujua" kwamba mtu amekolewa, na kisha kugundua kwamba Alikosea na mtu hajakolewa.

b) Kutoka mtazamo ndani ya wakati, Mungu anaahidi kuweka muhuri wa Roho Mtakatifu juu yetu kuwarahisishia urithi wetu. Hakuna anayeweza kutushika kutoka mkono wa Mungu (Yohana 10:28). Wote waliohesabiwa haki "watakuwa na utukufu" (Warumi 8).

Hata hivyo, nimejionea mafundisho ya mara moja uliokolewa-milele yakitumika kwa njia ya uongo na isiyo na usawa. Mara moja uliokolewa-milele ni kweli, lakini mtu lazima pia ajue 'mafundisho ya kuzingatia' ya uongofu bandia. Watu wengine ambao hawajakolewa wataweza kudanganya wengine, na hata wenyewe, kufikiri wamekolewa.

S: Katika Yn 10:30, je, hii inathibitisha Umoja wa Kimungu ni kweli, kwa kuwa Yesu na Baba ni Mmoja?

J: Hapana. Kulingana na Mkataba wa Novatiani juu ya Utatu sura ya 27 uk.637, na sarufi ya Kigiriki, neno la Kigiriki ni Mmoja (jinsia ya kiume), si Mmoja (jinsia ya kiume, kwa hivyo wao ni mmoja kwa tabia na kiini lakini si mmoja kwa nafsi.

S: Je, Yn 10:30 inaonyesha kwamba Yesu ni Mungu?

J: Inaonyesha kwamba Yesu ni Mungu kwa njia kubwa zaidi kuliko wanadamu waliojulikana kama miungu. Kitabu Kamili cha Majibu ya Biblia uk.120-121 kina maelezo zaidi kuhusu hilo.

S: Katika Yn 10:30, Baba na Yesu ni mmoja vipi?

J: Maandiko yanafunua njia nyingi ambazo wao ni mmoja.

Mmoja: Hapa kuna njia chache. 1. Wanashiriki vyeo vya pamoja (Muumba, Mwokozi, Mungu, MIMI NIPO, wa Kwanza na wa Mwisho, Mwamba, Nuru, Hakimu) 2. Wana asili ile ile. Wafilipi 2:5 3. Wana heshima ile ile. Yohana 5:23 4. Baba na Yesu 'wanamiliki' wote kwa pamoja. Yohana 16:15;17:10. 5. Duniani Baba aliishi ndani ya Yesu. Yohana 10:38;14:10-11. 6. Duniani Yesu alikuwa ndani ya Baba. Yohana 10:38;14:11 7. Kama kweli unamjua Yesu, basi unamjua Baba na umemwona Baba. Yohana 14:7-9

Hata hivyo, hawako sawa kwa kila njia: 1. Wao ni tofauti. Yesu hakuwa mwandishi wa tumbo. Mathayo 3:16; Yohana 8:18. 2. Yesu alisalitiwa Kalvari. Marko 15:34; Mathayo 27:46 3. Karibu kama walivyokuwa duniani, Yesu bado angeenda kwa Baba. Yohana 14:12

S: Katika Yn 10:31, wangewezaje kuchukua mawe kumrushia Yesu, katika ukumbi wa Solomoni?

J: Ukumbi wa Solomoni labda haukuwa na mawe yaliyoachwa huru; hata hivyo, hii ilikuwa karibu na upande wa mashariki wa hekalu, ambalo kwa sasa lingekarabatiwa na Herode, kwa hivyo kusingekuwa na mawe ya ujenzi ya kutosha. Lakini hii inamaanisha mawe haya yalikuwa si kokoto bali angalau ya ukubwa wa mkono wa mtu.

S: Katika Yn 10:34, je, wanadamu pia ni miungu?

J: Hapana. Kuna pointi tano za kuzingatia katika jibu.

Watu wasio na hesabu wamejidai uongo kuwa miungu. Hakuna binadamu aliye Mungu wa kweli, isipokuwa Yesu. Wanaume wengine waliteuliwa kama elohim katika Biblia. Musa alikuwa kama Mungu (elohim) kwa Farao (Kutoka 7:1), kwa sababu Farao alitarajiwa kutii ujumbe wa Mungu uliotolewa kupitia Musa. Katika Zaburi 82:6 elohim inarejelea watu wa kawaida. Wakristo hawakubaliani juu ya kama Zaburi 82:6 inazungumza kwa kejeli, ikiwaita wanaume waovu [kinachoitwa] "miungu," au inamaanisha kwamba waamuzi waliouteuliwa (elohim) walikuwa waovu. Bila kujali, "elohim" katika Zaburi 82:6 wahukumu kwa udhalimu, wanaenda gizani, na wanakufa kama wanaume.

S: Katika Yn 10:34-36, kwa nini Yesu alirejelea Zab 82:6 hapa?

J: Kulikuwa na njia nyingine ambazo Yesu angeweza kujenga hoja yake, lakini Maelezo ya Kiinjili ya Biblia uk.862 inasema kwamba Yesu hapa alifanya kesi yake kama rabi angefanya. Hii ni hoja ya 'a fortiori', yaani, hoja kutoka ndogo hadi kubwa. Yesu alitumia dhana tatu za Maandiko kama 'lever' kujaribu kufungua akili za Wayahudi.

S: Katika Yn 10:40, kwa nini Yesu alikwenda mahali ambapo Yohana alikuwa akibatiza?

J: Yesu alijiondoa kwa sababu ya upinzani mkubwa wa Mafarisayo na Wayahudi wengine. Yesu alikwenda hapa kwa sababu hapa ndipo huduma yake ilianza. Kwa kweli mambo yalikuwa tofauti sasa; Yohana Mbatizaji alikuwa amesalitiwa, na watu walimtaka auawe pia. Hata hivyo, wafuasi waliomkuja wangeweza kukumbuka ahadi yao ya awali ya ubatizo na Yohana Mbatizaji.

S: Katika Yn 11:1-33, kwa nini Lazaro hakutajwa katika injili nyingine, kwa kuwa ni wakati muhimu katika Injili ya Yohana?

J: Yohana anatuonyesha jibu katika Yohana 21:25 'Kuna mambo mengi mengine ambayo Yesu alifanya. Kama kila moja yake ingeandikwa, nadhani ulimwengu wote hausingekuwa na nafasi ya vitabu ambavyo vingeandikwa.'

Waandishi wa injili walichagua kuonyesha mambo muhimu ya kuonyesha kwetu ni nani Yesu. Mwandishi mmoja angeweza kujua habari ambayo wengine hawakujua. Waandishi waliandikia hadhira tofauti. Mwisho, Yohana anajulikana kuwa aliandika baadaye kuliko injili nyingine, na labda alitaka hasa kujumuisha habari ambazo hazikutolewa katika tatu nyingine.

S: Katika Yn 11:3, ni nini msingi wa ombi kwa Yesu hapa?

J: Maria na Marta hawakusema uje kwa sababu Lazaro anakupenda, au kwa sababu tunakupenda. Badala yake walisema uje kwa sababu yule unayempenda ni mgonjwa. 1 Yohana 4:19 inasema kwamba tunampenda Mungu kwa sababu Yeye kwanza alitupenda, si kinyume chake. Tunapoomba kwa Mungu, usiombe Mungu kukupa ombi lako kwa sababu ya haki yako, upendo, au matendo. Badala yake, omba kwa sababu ya ahadi Zake na upendo Wake kwako.

S: Katika Yn 11:4, kwa nini Yesu alisema Lazaro hakuwa mgonjwa hadi kifo, kwa kuwa Lazaro baadaye alikufa katika Yn 11:11-14,17?

J: Yesu hapa alikuwa wazi ana mtazamo tofauti na wanafunzi. Mungu kwa ujumla ana mtazamo tofauti, juu ya kifo na juu ya kinachowezekana. Katika kesi hii, Yesu alijua Lazaro angehuishwa, na Yesu alizungumza kwa njia aliyofanya kusisitiza ukweli huo.

S: Katika Yn 11:6, kwa nini Yesu alichelewa kabla ya kumwona rafiki yake mgonjwa Lazaro?

J: Jibu la mwisho liko katika Yohana 11:15. Kwa sababu ya kuchelewa kwa Yesu, Lazaro alikufa, na kumfufua Lazaro kutoka kwa wafu kungedhihirisha nguvu zake kwa kiwango kikubwa zaidi.

S: Katika Yn 11:9, saa kumi na mbili za mwanga wa mchana zinakuwaje, kwa kuwa siku ni fupi wakati wa baridi na ndefu wakati wa joto?

J: Ingawa Yesu hasa alikuwa akifundisha kuhusu huduma, si unajimu hapa, alikuwa sahihi sana hapa. Bila kujali latitudo, kuna saa kumi na mbili haswa za mwanga wa mchana kwa siku katika kipindi cha mwaka wote. Wakati mwingine leo tunajishughulisha sana na ratiba ya saa hadi saa, au msimu wa sasa, hivi kwamba kushindwa kuona jinsi mambo yanavyolingana kwa muda mrefu.

S: Je, Yn 11:11-14 inaonyesha kwamba tuna fahamu baada ya kifo, kwa kuwa Lazaro 'alilala usingizi' kama Mashahidi wa Yehova wanavyofundisha?

J: Hapana, taswira hii ya kawaida ya kifo, ambayo pia inatumika katika Agano la Kale, haipaswi kuchukuliwa kama Yesu alikuwa akipingana na maneno yake mwenyewe kuhusu fahamu baada ya kifo katika Marko 9:43-48; Luka 16:22-23; na Ufunuo 19:20, pamoja na maneno ya Paulo katika 2 Wakorintho 5:8 na Wafilipi 1:23.

S: Katika Yn 11:16, kwa nini Tomasi alisema kwenda, ili tuweze kufa pamoja naye?

J: Tomasi alikuwa na kujitolea lakini alichanganyikiwa. Pamoja na ujasiri wa Tomasi, Maandiko hayasemi sababu nyingine zilizomfanya Tomasi atoe kauli hiyo ya ajabu. Hapa kuna mawazo mawili.

Kukata tamaa: Labda Tomasi alifikiri mamlaka labda wangempata Yesu na kumkamata wanafunzi. Leo, hata katika kukata tamaa bado tunapaswa kumfuata Yesu, hata hadi kifo.

Ukosefu wa Imani: Labda Tomasi alifikiri kwamba ingawa Yesu angeweza kufanya miujiza, hata Yesu hawezi kumfufua mfu. Yesu aliposema "hebu tufe naye", Tomasi wazi alikuwa hana matarajio kwamba Yesu angeMfufua Lazaro kutoka wafu.

S: Katika Yn 11:23-25, Yesu anasema nini hapa kuhusu ufufuo?

J: Kusema kwamba ufufuo ni tukio tu, ni kusema ukweli kwa maana yake ya pili, lakini kupuuza sababu ya msingi nyuma ya maana. Yesu ni ufufuo unamaanisha kwamba kama Yesu alikuwa na nguvu ya kujifufua mwenyewe kutoka kwa wafu, ndani ya Yesu ipo nguvu ya ufufuo wetu kutoka kwa wafu pia.

S: Katika Yn 11:26, kwa nini Yesu alisema wale wanaomwamini hawatakufa kamwe?

J: Wangekuwa na uzima wa milele, kwanza duniani na kisha mbinguni. Yesu hakusema hawatakufa kamwe, bali 'ataishi, ingawa atakufa' (NIV).

S: Katika Yn 11:33,38, kwa nini Yesu aliudhika?

J: Pointi nne za kuzingatia katika jibu.

1. Yesu aliudhika kwa kuonekana, kwa sababu Yohana 11:36 inaonyesha umati uliona hili.

2. Yohana 11:36 pia inadhihirisha umati ulidhani Yesu aliudhika kwa sababu ya upendo wake kwa Lazaro na huzuni yake kwa kifo 'cha kudumu' cha Lazaro.

3. Ingawa Yesu alimpenda sana Lazaro, Maandiko hayasemi sababu halisi ya kwa nini Yesu aliudhika kwa kuonekana.

4. Yesu angeweza kuudhika, si kwa sababu ya hali ya kimwili ya Lazaro, bali kwa sababu ya hali dhaifu ya kiroho ya dada zake na wengine.

S: Katika Yn 11:35, tunawezaje kuwa na Mungu asiye na nguvu kiasi kwamba analia, pamoja na kiu katika Yn 19:28?

J: Hebu tuzungumze kuhusu kulia kwanza, kisha kiu. Yesu alilia: Dedat analeta tofauti ya kuvutia. Yesu alilia kuhusu Yerusalemu, alilia kuhusu Lazaro. Zaburi 116:15 inasema 'Ina thamani mbele za Bwana Kifo cha waacha dhambi wake.' Dedat hakutaja mahali popote kwamba hii ingekuwa kweli kwa Allah.

Yesu alibusu: Mungu mbinguni asingekuwa mhitaji kamwe, kwa hivyo Mungu angewezaje kukuwa na huruma kwetu, au kuelewa hali yetu ya kibinadamu? Lakini kama Mungu Mwenyezi, ambaye anaweza kufanya chochote, aliamua kuwa mtu? Yesu si tu anatuambia tuwe waaminifu na tuendelee, bali anajua jinsi ilivyo ngumu wakati mwingine, na anaelewa mateso yetu.

S: Katika Yn 11:42, kwa nini Yesu alisema mambo kwa Mungu katika sala zake ambayo yalikuwa kwa ajili ya watu?

J: Badala ya kuwa wa uongo, Yesu alikuwa mkweli na wazi. Yesu hakusema 'tafadhali nisikie vizuri zaidi kuliko unavyosikiliza kawaida,' wala hata 'tafadhali nisikie,' bali alimshukuru Baba ambaye tayari aliahidi kumsikia. Kama Yesu asingesema 'Ninajua unisikiliza,' watu wangeweza kuelewa kwa njia isiyo sahihi na kuamini alikuwa akiomba Mungu amsikilize.

Leo, kuna tofauti kati ya kuomba na kuomba kwa imani. Kama mtu aliwahi kusema, kama wakati wowote huhisi kwamba sala ndogo haitasaidia sana, labda haitafanya mema mengi pia.

S: Katika Yn 11:43, kwa nini Yesu alisema, 'Lazaro, njoo nje'?

J: Mungu aliumba kila kitu kwa Neno lake. Kama Yesu alisema tu, 'njoo nje,' hiyo ingeweza kusababisha tatizo kubwa, kwani kila mtu aliyekufa angekuja hai wakati huo. Yesu hatasema hivyo mpaka baadaye. Nadhani kwamba Yesu, akiwa ni nani, alipaswa kuwa makini sana na maneno yake.

S: Katika Yn 11:44, Lazaro angewezaje kutoka nje, kwa kuwa alikuwa amefungwa mikono na miguu?

J: Kama Wakristo Wanaoulizwa uk.418 inavyotaja, maiti zilifungwa kwa kitambaa cha kitani, hawakufungwa kwa nguvu kama mummies ya Misri. Hakuna kilichomzuia Lazaro kutembea.

S: Katika Yn 11:46, kwa nini wengine walikwenda na kumwambia Mafarisayo Yesu alichofanya?

J: Labda haikuwa kwa sababu ya upendo wowote kwa Yesu. Wangeweza kuwa wakitenda kama 'macho na masikio' ya Mafarisayo.

S: Katika Yn 11:46-51, kwa nini Mafarisayo walifanya jinsi walivyofanya?

J: Mafarisayo wazi walikuwa hawajui nini cha kufanya. Lengo lao lilikuwa kudumisha nafasi yao, si kumfuata Mungu. Walitaka kuondoa msaada wa umma kwa Yesu, lakini hawakuweza kufanya hivyo na Yesu akifanya miujiza hii.

S: Katika Yn 11:49-52, kwa nini Kaiafa alitoa unabii wa kweli, kwa kuwa alimkataa Yesu?

J: Pointi nne za kuzingatia katika jibu.

1. Kaiafa alikuwa mtu aliyemkataa Yesu na aliyetaka Yesu auawe; Kaiafa alikuwa asiyempendeza Mungu.

2. Maneno Kaiafa aliyosema yalikuwa unabii wa kweli, ingawa maana (upatanisho wa Kristo kwa ulimwengu), haikuwa maana iliyokusudiwa na Kaiafa.

3. Mungu anaweza kutumia awatakapo kufunua unabii na ukweli; hata wabaya wanaomkasirishia Yeye.

4. Hivyo, kama mtu anatoa unabii, hilo halithibitishi moja kwa moja kwamba yeye au yeye ni mtu wa kimungu. Vifungu vingine viwili vinavyounga mkono hitimisho hili ni Hesabu 22:32-33 (Balaamu) na 1 Samweli 19:18-24 (Sauli na watu wake).

S: Je, Yn 11:49-52 inasaidia madai ya Kanisa Katoliki ya kutokosea kwa Papa, kama Wakristo Wanaoulizwa uk.179-180 unavyosema wasomi wengine wa Kikatoliki wanadai?

J: Hapana, hii ni mfano wa kujifuza sana, jinsi kauli moja ya usahihi wa bahati mbaya kutoka kwa kiongozi mmoja wa Kiyahudi, inasaidia kwamba kauli saba hadi kumi na nne au zaidi za ex cathedra zilizotolewa na mapapa kwa namna fulani hazikoseki. Kaiafa pia alisema mambo yasiyosahihi, kwa hivyo je, hii inathibitisha kwamba mapapa wanasema mambo yasiyosahihi?

Lakini ili kuwa wa uaminifu, inapaswa kuzingatiwa kwamba Wakatoliki wengi HAWAJARIBU kulazimisha mstari huu kuthibitisha kutokosea kwa Papa.

S: Yn 12:1-11 iliarifu maandalizi ya mateso ya Yesu. Tunaweza kufanya nini, maishani mwetu, ili kujiandaa kuwa na bidii zaidi kuhusu Yesu leo?

J: Upande wa chanya, tunaweza kutumia muda mwingi zaidi na Mungu, kutafakari Maandiko Yake, kumwomba, na kumweka kila siku. Tunaweza kuelewa umuhimu wa kushiriki injili na wengine na kuifanya.

Upande wa hasi, tunaweza kung'oa kutoka maishani mwetu chochote kinachopunguza bidii yetu kwa Mungu. Dhambi yoyote inayotusumbuwa, au muda mwingi unaopotea, unaotufanya 'tuwe na shughuli nyingi' kufanya mambo madogo badala ya mambo muhimu zaidi ambayo Mungu anataka tufanye.

S: Katika Yn 12:3, kwa nini Yesu aliruhusiwa manukato ya thamani sana kutumika kwake?

J: Kwa kuwa Yesu ni Mungu, Yesu anastahili ibada na upendo. Yesu alikubali upendo wake na heshima kwake, na Yesu alimruhusu wengine waone na kujifunza kutoka kwa mfano wake. Manukato haya ya nardi yalikuwa ya thamani, yaliingizwa kutoka India ya kaskazini kulingana na Maoni ya Kinjili juu ya Biblia uk.864 na Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.316. Yuda alisema ingeweza kuuzwa kwa dinari mia tatu, na mfanyakazi alipata dinari moja kwa siku.

Maoni ya Kinjili juu ya Biblia uk.865 yanasema kwamba mwenyeji akiwa na mtumishi anayenawa miguu ya wageni wa chakula haikuwa jambo la ajabu, lakini mwenyeji hakufanya hivyo mwenyewe.

Kwa kawaida kupakwa mafuta kulikuwa tukio la furaha, lakini hapa lilikuwa tukio la upole, la huzuni, kulingana na Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.316.

S: Katika Yn 12:6, kwa nini Yesu alimruhusu Yuda kuwa mwanafunzi, kwa kuwa Yuda alikuwa mwizi na msaliti wa siku zijazo?

J: Baada ya kuwa mwanafunzi, Yuda alikuwa mwizi kulingana na Yohana 12:4-6. Mungu anaweza kutumia njia yoyote anayochagua kutekeleza mpango wake. Usaliti wa Yesu ulikuwa sehemu ya mpango wa Mungu, kama vile Zaburi 41:9, Matendo 2:23, Mathayo 26:24,54, Marko 14:21, Luka 22:22, na Yohana 13:18 unavyoonyesha.

Yuda kumusaliti Yesu ilikuwa kitu kibaya, lakini Mungu alitumia kitu kibaya hiki kama sehemu ya mpango wake kutimiza mema, katika kesi hii, Yesu kufa msalabani kwa ajili ya dhambi zetu. Hii ni mfano wa kinachoitwa 'umakini wa pamoja'.

S: Katika Yn 12:7, Maria na Yuda walikuwa kinyume wao hapa kwa namna gani?

J: Hii ni tofauti kubwa sana. Maria alitoa zawadi hii ya thamani katika ibada, na Yuda alitaka kuichukua zawadi hii ya thamani ili aibe. Maria alitoa kwa upendo wa dhabihu, Yuda alikuwa wa vitendo na 'wa manufaa'.

Leo wengine wanahusika na kanisa tu kwa kile wanachoweza kupata, iwe kimwili au kiroho. Wengine pia wanahusika kwa ajili ya wanachoweza kutoa. Sasa sisi sote tunapata kutoka kanisani mafundisho mazuri, ushirika, marafiki, n.k., na kutamani kupata mambo hayo ni jambo jema. Lakini unatoa nini? Haihitajiki kuwa katika nafasi ya kanisa, bali, unatoa nini kwa Mungu? Kikombe kilichojaa hakiwezi kupokea maji zaidi. Lakini unapomwaga ulichopokea kwa wengine, Mungu anaweza kujaza tena kikombe chako, na mambo mapya mazuri.

Angalia Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.316 na Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.125 kwa habari zaidi.

S: Katika Yn 12:9-11, Lazaro alifanya kosa gani (machoni pa makuhani), kiasi kwamba walitaka kumua?

J: Kufufuka ilikuwa jambo ambalo Lazaro hakuwa na udhibiti wake; hata wakuu wa makuhani wangekiri kwamba Lazaro hakufanya kitu kibaya wakati Yesu alimfufua. Lakini wakuu wa makuhani hawakujali haki na uadilifu kwa Lazaro; walikuwa wa kujilinda, katika hali ya 'zungusha magurudumu yako', wangefanya lolote linalohitajika kutimiza lengo lao. Walikuwa na wasiwasi kwamba 'ulimwengu wote umemfuata' katika Yohana 12:19 n.k. Wakati mwingine watu wanapoona wako katika hali ngumu leo watafanya vivyo hivyo. Kweli, wengi wa umati wangekimbia kutoka kwa Yesu baadaye, lakini wakuu wa makuhani hawakujua hivyo.

Kulikuwa na bango la kazi niliona kwenye dawati la msimamizi. Ilisema, 'Sisemi ni kosa lako; ninasema ninakulaumu.' Bango lilikuwa la kuchekesha lakini pointi iliyopo nyuma yake haikuwa, wakati mwingine mtu anaendelea katika nafasi kwa kupeleka lawama mbali. Lakini kufanya hivyo kwa ufanisi, lazima wawe wasio na huruma na wasijali watu wasio na hatia wanaoumia wakati wanajilinda.

S: Katika Yn 12:21-22, ya maelezo mengi ambayo Yohana hakuyataja, kwa nini Roho Mtakatifu angeweza Yohana kutaja hili dogo?

J: Kwanza kabisa, maelezo haya kuhusu Wayunani hayasaidii kueleza hadithi wala kueleza mambo ya baadaye katika injili. Lakini maelezo madogo haya yanaangaza tofauti kubwa sana. Huku wakuu wa makuhani, waliojua sheria, wakikaa mbali na Yesu na kupanga jinsi ya kumua, Wayunani hawa (iwe wasio Wayahudi au zaidi kuna uwezekano Wayahudi wazungumzao Kiyunani na waongofu wa Kiyahudi), walijitahidi kufanya ombi maalum la kumwona Yesu. Uongozi wa Kiyahudi ulikataa Yesu lakini Wayunani walimkubali kama Maoni ya Kinjili juu ya Biblia uk.865 inavyosema.

Mwishowe, ujumbe wa Yesu mbele yao ulisisitiza umuhimu wa Yesu kufa. Labda walipendekeza kwamba Yesu angeweza kutoroka kwa kwenda nje ya nchi pamoja nao. Maoni ya Biblia ya Waamini uk.1538 yanashuku kwamba hii inaweza kuwa kweli.

S: Katika Yn 12:23-24, unafikiria nini kuhusu pointi kwamba kwake 'kifo kinahitajika kwa mavuno'?

J: Kifo cha kimwili cha Yesu kilihitajika ili kuwe na ufufuko wa kushinda kifo. Lakini kwetu, wakati mwingine matarajio yetu, matumaini, na ndoto lazima zife kabla ya mavuno yenye matunda. Wakati mwingine hufa na kuondolewa, kwa sababu Mungu anataka tuzingatie mambo mengine. Wakati mwingine yanaweza kufa, lakini ndipo Mungu anaweza kuyafufua, labda kwa namna tofauti na kubwa zaidi. Ingawa hatuwezi kutaka kuona kitu tunachokipenda kufa, tunapaswa kukumbuka kwamba Yesu alituambia katika Yohana 15:2 n.k. kwamba Mungu hukata matawi maishani mwetu. Hatupaswi kushangaa. Tunapaswa kumshukuru Mungu kwa kutukata, kutuandaa kwa mambo makubwa zaidi. Tunapaswa kumsifu Bwana kwa kutukata - hata tusipoona hivyo.

Je, unafanya mazoezi mara kwa mara kwa ajili ya afya yako? Ukifanya, je, unajua kwamba mazoezi yanaboromeka misuli yako? Unapokwisha kufanya mazoezi una nguvu kidogo kuliko kabla. Lakini ni jambo jema, si la kuhuzunisha, kwa sababu misuli yako inarudi yenye nguvu sawa au zaidi. Hatuhuznishi kwa sababu ya kupoteza misuli kutoka kwa mazoezi, na hatupaswi kuhuzunishwa na kukatwa kwa Mungu.

Mwishowe, je, unajua kwamba Mungu si peke yake anayetukata? Tunapaswa kujikata wenyewe! Tunapaswa kufa kwa asili yetu ya dhambi katika Wakolosai 3:3-10, Warumi 6:12-14, na Wagalatia 6:14.

Angalia Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.317, Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.129, na Maoni ya Biblia ya Waamini uk.1538 kwa habari zaidi.

S: Katika Yn 12:28-29, kwa nini Baba alizungumza, lakini watu hawakuelewa?

J: Baba alitaka Yesu tu aelewe. Mungu Mwenyezi pia ni mwasilianaji mwenyezi. Anaweza kufanya ujumbe wake uwe wazi kwa mtu yeyote anayetaka kusikia, na usikie au usio na maana, kama msimbo usioweza kuvunjwa, kwa wale ambao hawatakiwi kuelewa. Kama Ufunuo 2:7,11,17,29; 3:6;13;22 unavyosema, 'Yeye mwenye masikio, na asikie asemalo Roho...'

Watu wengine wana hamu ya kueleza kila kazi ya Mungu kama matukio ya kawaida ya asili, kama Maoni ya Biblia ya Waamini uk.1538 unavyosema.

S: Katika Yn 12:31 na Yn 16:11, ni nani mkuu wa ulimwengu huu?

J: Huyu ni Shetani, ambaye Yesu alimfukuza. Mistari mingine inayomrejelea Shetani kuwa na ushawishi juu ya ulimwengu huu ni 1 Yohana 5:19, Waefeso 2:2, na 2 Wakorintho 4:4.

S: Katika Yn 12:32, wote wanavutwa kwa Yesu vipi?

J: Kiyunani kinasema tu, 'wote'. Hakitambui iwe 'watu wote' au 'wale wote waliochaguliwa', na labda vyote vilikuwa akilini.

Watu wote: Baada ya kusulubiwa kwa Yesu na ufufuko, Roho Mtakatifu alikuja duniani kushuhudia Kristo (Yohana 15:26), na kumhukumu ulimwengu kuhusiana na dhambi, haki, na hukumu (Yohana 15:8-11). Toleo la Injili linatolewa kwa kweli na kwa uhuru kwa kila mtu, kwa sababu wote wana wajibu wa kuitii (2 Wathesalonike 1:8).

Wote wanaoelekea Mbinguni (waliochaguliwa): Kila mtu anayekwenda Mbinguni, hata kabla Kristo hajaishi, anakwenda Mbinguni kupitia Yesu (Yohana 14:6). Hakuna jina jingine (Matendo 14:12), ambalo tunaweza kuokolewa nalo.

Angalia Maswali 1001 ya Biblia Yaliyojibiwa uk.36-37 kwa jibu zaidi.

S: Katika Yn 12:34, kwa nini watu walisema sheria iliandika Masihi ataishi milele?

J: Pointi nne za kuzingatia katika jibu.

1. Kama Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.318 unavyosema, Danieli 7:13-14 inafundisha kwamba Mwana wa Adamu atatawala milele. Hata hivyo, kitabu cha Danieli si sehemu ya Sheria (Torati).

2. Yohana 12:34 haisemi hii ilikuwa sehemu ya sheria. Inasema tu kwamba umati ulizungumza kwamba hii ilikuwa sehemu ya Sheria. Katika Yohana 7:49, Mafarisayo waliwashutumu umati kwa kutojua Sheria.

3. Hata hivyo, kama umati ulimaanisha Agano la Kale, walipotumia neno 'Sheria', basi ingekuwa sahihi, ingawa si sahihi kamili.

4. Bila kujali usahihi wa alichosema umati, Yohana anarekodia tu waliyosema.

S: Katika Yn 12:35 n.k., kutembelea gizani kunamaanisha nini na watu wanafanyaje hivyo?

J: Huku kuwa katika dhambi ni kuwa gizani, kutembea (peripateite) gizani, ni maalum zaidi ya hivyo. Huwezi kuona unachopaswa kufanya, huwezi kusaidia, huwezi kuona kilicho kizuri na kilicho hatari, au haki na kosa, na unajikwaa tu. Hutaki kutembea msituni mzito usiku bila mwanga. Hutaki kuendesha gari barabara ya mashambani bila taa zako. Vivyo hivyo, angalau ukiwa gizani unaweza kukaa kimya, na kutotembea na labda kufanya mambo kuwa mabaya zaidi. Lakini bora zaidi, uone dharura na ufike mahali unapohitaji kwenda huku una mchana. Mshukurie Mungu kwa Nuru! Angalia Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.318 kwa habari zaidi.

S: Katika Yn 12:37-40, kwa nini wengine hawakuamini hata baada ya miujiza yote hii?

J: Wakati mwingine mambo yana sababu ya moja kwa moja, na pia sababu inayosababisha sababu ya moja kwa moja, na hatimaye sababu ya mwisho. Ndiyo hali hapa.

Sababu ya moja kwa moja: Hawakumgeukia Kristo kwa sababu walichagua kutomfuata.

Luka 7:30, Waebrania 4:2, Yeremia 17:4, na mistari mingine inaonyesha hili wazi. Hata hivyo, hiyo si pointi ya Yohana 12:37-40.

Sababu ya kati: Hawakuweza kuamini, kwa sababu Mungu alivizia macho yao na kuua mioyo yao. Kama wangeelekea kwa Kristo, Mungu angewaponya, lakini Mungu aliwavizia wasije kwenye ukweli katika upofu wao. Hiyo ndiyo pointi kuu ya Yohana 12:37-40 na Isaya 6:10.

Sababu ya mwisho (maoni ya Wakalvini wa Juu): Kwa nini Mungu angechagua kufanya hivi? Wachache sana wa Wakristo, wanaoitwa Wakalvini wa Juu, wanasema kwamba Mungu alitaka kuchagua kupanga kwamba watu hawa (wanaoitwa waliokataliwa) wangekwenda Jehanamu hata kabla Mungu kuchagua kutoa njia (kupitia Kristo) kwa mtu yeyote kwenda Mbinguni.

Sababu ya mwisho (maoni ya Wakalvini wengi wengine): Mungu tu alipanga ni nani waliokataliwa baada ya kuchagua Kristo kama njia ya wokovu. Zaidi ya hilo, wanaonekana kupita katika kujibu swali hili, wakisema tu kwamba hii ni sehemu ya siri isiyofunuliwa ya Mungu.

Sababu ya mwisho (maoni ya kawaida): Ujuzi wa mapema ulitangulia uchaguzi wa Mungu katika maeneo mawili yanayotajwa pamoja katika Biblia. Ingawa viwili vingeweza kwenda pamoja, hakuna kinachozuia Mungu kuchagua atakayekwenda Mbinguni na atakayekwenda Jehanamu kulingana na ujuzi wake wa mapema wa watakavyokuwa, maamuzi watakayoyafanya, na jinsi Mungu angechagua kufanya kazi katika maisha yao.

S: Katika Yn 12:38-41, kwa nini Mungu alionekana kutotaka wengi waamini katika Yesu?

J: Katika nyakati na tamaduni nyingi, kuamini Kristo kumekuwa 'mapambano ya kupanda mlima'.

Yohana 12:40 inasema kwamba Mungu hakutaka wengine wageuke na waponywe.

Yohana 12:41 inatoa mfano, kwamba ingawa Mafarisayo wengi waliamini Yesu, walipenda sifa za wanadamu zaidi ya sifa kutoka kwa Mungu.

Yohana 12:47-48 inasema kwamba Mungu hakubali wale wanaosikia maneno ya Kristo (na hata kuamini) kama hawazishiki maneno ya Kristo.

Kwa wazi, Mungu hauweki thamani kubwa kwa imani ya wale wanaopendelea idhini ya watu zaidi ya idhini ya Mungu.

Hata hivyo, Yohana 12:40 na 12:46 pia vinaonyesha kwamba Mungu atahakikisha kwamba hakuna mtu anayeamini Kristo kwa kweli atakayebaki gizani. Hii si tu inahusiana na giza la milele, bali pia inahusiana na giza katika maisha haya, kama 1 Yohana 3:6,9 na 1 Yohana 4:20 unavyoonyesha.

S: Katika Yn 12:42-43, kwa kuwa wengi kati ya watawala waliamini Yesu, kwa nini hawakumfuata Yesu?

J: Kuna tofauti kati ya kuamini tu kwa akili kwamba Yeye angeweza kufanya miujiza, na kuamini maisha yako yote kumfuata Yeye.

S: Katika Yn 13:1-17, je, kuosha miguu kunapaswa kuwa sherehe tunayofanya leo?

J: Ni jambo jema kuoshana miguu. Inaweza kuwa njia ya kuonyesha kwa unyenyekevu kwamba unawaona wengine bora kuliko wewe mwenyewe. Hata hivyo, hakuna katika Maandiko kinachosema inapaswa kuwa sherehe, au taasisi, kama Wamenoni wanavyofanya. Tertulliani (198-220 BK) katika de Corona sura ya 8 uk.98 anataja wakati Kristo alipoosha miguu ya wanafunzi wake, lakini hataji sherehe yoyote ya kawaida.

S: Katika Yn 13:3, Yesu alijiandaaje kwenda kwa Mungu, kwa kuwa Yesu alikuwa Mungu?

J: Neno 'Mungu', linalomaanisha Mungu wa Kweli, lina maana angalau nne: Baba, Mwana, Roho Mtakatifu, na Mungu katika Utatu. Nafsi ya Baba ya kuwa Mungu wa Yesu ni dhana inayoonekana mara kwa mara katika Maandiko. Mifano kumi ni:

Yohana 20:17 'Narudi kwa Baba yangu na Baba yako, na kwa Mungu wangu na Mungu wako.'

Waebrania 1:9 '...kwa hivyo Mungu, Mungu wako...'

Labda 1 Petro 1:3 'Asifiwe Mungu na Baba wa Bwana wetu Yesu Kristo!...'

Labda Waefeso 1:3 'Asifiwe Mungu na Baba wa Bwana wetu Yesu Kristo,...'

Waefeso 1:17 'Mungu wa Bwana wetu Yesu Kristo'

Warumi 15:6 '...mpate kumtukuza Mungu na Baba wa Bwana wetu Yesu Kristo.'

Mathayo 27:46, Marko 15:34 '...Mungu wangu, Mungu wangu, mbona umeniacha?'

Labda 2 Wakorintho 1:3 'Asifiwe Mungu na Baba wa Bwana wetu Yesu Kristo'

Ufunuo 1:6 '...ametufanya kuwa ufalme na makuhani kumhudumia Mungu wake na Baba...'

Labda 1 Wakorintho 11:3 'na kichwa cha Kristo ni Mungu'

S: Katika Yn 13:4-17, kwa nini hasa Yesu aliosha miguu ya wanafunzi wake?

J: Ni ya kuvutia kwamba Yesu alitoa huduma hii kabla ya kueleza maana yake katika Yohana 13:12-17.

Yesu alisema alifanya hivi kama mfano kwetu. Ingawa Wakristo wengi hawaoni haja ya kuoshana miguu kwa kweli, sisi sote tunakubaliana kwamba tunapaswa kuhudumiana kwa uaminifu, unyenyekevu, na dhabihu ambayo Yesu alituachiwa kama mfano.

S: Katika Yn 13:19, je, Yesu alijitaja kwa jina la Mungu hapa?

J: Ndiyo. Kiyunani hapa ni ego eimi, na Aland na Green hawaonyeshi tofauti za maandishi hapa.

S: Katika Yn 13:21, kwa nini Yesu alikuwa na wasiwasi hapa, kwa kuwa Yesu alikuwa tayari anajua kwamba Yuda angemusaliti?

J: Yesu alikuwa anajua kwa akili kilichotokea, na jinsi itakavyoisha. Hata hivyo, wakati uliokaribia, Yeye alikuwa na hisia za wasiwasi kuhusu alichojua kitatokea na anachohitaji kupitia.

S: Katika Yn 13:34 na 1 Yn 2:7-8, upendo wa pande zote ni amri mpya vipi?

J: Hatupaswi tu kupendana. Yesu anatuamrisha kupendana kama Yeye alivyotupenda. Kwa kusulubiwa kwake kumekaribia, Yesu hatimaye alionyesha kiasi gani aliwapenda. Katika 1 Yn 2:7-8, Yohana anakubali kwamba kupendana ni amri ya zamani, lakini Yohana pia anataka tukubali kwamba kupendana, kama Kristo alivyotupenda, ni amri mpya. Yohana pia anasisitiza upendo kuwa amri ya zamani na mpya katika 2 Yohana 5.

S: Katika Yn 13:35, ulimwengu utajuaje kwamba sisi ni wanafunzi wa Kristo kwa kupendana kwetu?

J: Kama mtu anatafuta sababu ya KUTOPENDA mtu mwingine, kwa kawaida hana haja ya kutafuta mbali. Kwa udhuru, anaweza kusema hawana mengi ya pamoja na mtu huyo, au wana historia tofauti ya utamaduni, rangi tofauti, umri, jinsia, dini, wana siasa tofauti, au teolojia au madhehebu tofauti. Wamekosea kwa sababu ya tathmini mbaya au uamuzi mwingine mbaya. Si mtu kamili, na wamefanya dhambi. Walikudanganya wakati mmoja au mwingine. Walikufanya uwe na hasira wakati fulani. Bila shaka uhalali wote huo unaweza kutumia kutopenda mtu mwingine, unaweza kutumiwa na wengine kama sababu za kutokupenda wewe.

Lakini, ukiacha 'takataka' yote hiyo nyuma, Yesu, ingawa alikuwa mkamilifu, alitupenda hata hivyo, kiasi cha kumwaga damu yake kwa ajili ya dhambi zetu, anatuamrisha (si tu kupendekeza) tupende wengine. Na uchungu, roho isiyosamehe, au kutokuamini tu, hii inaweza kuwa ngumu kwa watu wengine kufanya. Lakini kama Wakristo, ulimwengu utaona tofauti tunapopendana kama waamini. Hatupaswi kuwa wa kuchagua kuhusu hili, na kupenda tu waamini wengine ambao ni rahisi kwetu kuwapenda. Tunapaswa kukamilika katika utii wetu, na kupenda hata waamini wengine ambao ni vigumu kwetu kuwapenda.

S: Katika Yn 13:40, je, Mungu alivizia wasioamini, au mungu wa zama hizi (Shetani) kama 2 Kor 4:4 unavyosema?

J: Ingawa Mungu na Shetani wangeweza wote wawili kufanya mambo sawa au yanayofanana kando kando, hiyo labda si maana sahihi hapa. Mungu mara nyingi hutumia Shetani kama chombo chake. Mtu anapokataa kufuata ukweli anaoujua, Mungu anaweza kumfanya mtu huyo 'mgumu wa mahakama', kwa kuwa amepoteza fursa za kuona ukweli zaidi. Mungu anaweza kutumia Shetani kama chombo chake kufanya hivyo.

S: Katika Yn 14:1, kwa nini moyo wako wakati mwingine unasumbuka na unaweza kufanya nini kuhusu hivyo?

J: Neno 'ninyi' katika Yohana 14:1 ni wingi, kwa hivyo Yesu alikuwa akizungumza nao wote, na wangeweza kusumbuka kwa sababu tofauti. Tunaweza kusumbuka kwa sababu tumeambiwa hatuwezi kuaminika kuwa waaminifu kama Petro (Yohana 13:38), kwa sababu tunajisikia hatujui kinachoendelea kama Tomasi (Yohana 14:5), hatuoni Mungu [Baba] katika tunachofanya kama Filipo (Yohana 14:8), au njia za Mungu zinaonekana si bora kwa kupeleka ujumbe wake kama Yuda (si Iskariote) (Yohana 14:22).

Katika wakati huu wa majaribu, ambapo mazingira yangeweza kutufanya tuwe mbali na Mungu, tunaweza badala yake kuchagua kumkaribia Mungu zaidi, ingawa tuna kasoro, mkanganyiko, au ukosefu wa maono. Kama baba wa mtoto aliyeathiriwa na pepo alisema katika Marko 9:24 'Bwana, naamini; nisaidie katika kutokuamini kwangu!'

S: Katika Yn 14:2, nyumba nyingi za fahari zipo Mbinguni vipi?

J: Kuna uwezekano aina nyingi za nyumba za fahari Mbinguni, pamoja na nyumba nyingi za fahari Mbinguni.

1. Kuna viwango tofauti vya malipo Mbinguni; mtu anaweza kufikiria hivi kama aina tofauti za nyumba za fahari. Basil (357-379 BK) alifundisha maoni haya, akisema kulikuwa na 'tofauti za hadhi'. Kuhusu Roho 16.40 uk.25

2. Zaidi ya hayo, kuna mahali Mbinguni kwa kila mtu mmoja ambaye ataokoka, bila msongamano wowote. Ingawa toleo la wokovu linatolewa kwa watu wote bila ubaguzi, hakutakuwa na nyumba za fahari tupu Mbinguni.

S: Katika Yn 14:6, je, ni Yesu tu, na si maneno yake, ndiyo njia, ukweli na uzima, kama Rev. Moon alivyofundisha?

J: Hapana. Kwanza hapa kuna alichosema Masihi anayedaiwa Rev. Moon, kisha alichosema Biblia kupingana na hivyo.

Kanuni ya Kimungu ya Rev. Moon uk.131 'Yesu hakusema kwamba Neno lake lilikuwa ukweli bali kwamba yeye mwenyewe alikuwa ukweli, njia na uzima (Yohana 14:6). Hii ni kwa sababu maneno yake yalikuwa tu njia ya kujieleza yeye mwenyewe kama ukweli... Tunaweza kuelewa kwamba Agano Jipya lilitolewa kama kitabu cha masomo kwa watu wa miaka 2,000 iliyopita...'

Upingamizi: Yesu alisema, 'Mbingu na nchi zitapita, lakini maneno yangu hayatapita.' Luka 21:22

'Yesu akajibu, Kama mtu akinipenda, atalishika neno langu. ... Asiyenipenda halizishi neno langu.' Yohana 14:23-24

Huwezi kudai kumfuata na kumtii Yesu huku ukikataa maneno yake.

S: Katika Yn 14:6, Yesu ni njia, ukweli, na uzima vipi?

J: Uchaguzi wa maneno wa Yesu ni wa kuvutia sana hapa.

Njia ni mkondo wa kufuata kuelekea lengwa. Si 'pointi' bali mfululizo wa pointi. Tunapaswa kuwa katika moja ya mfululizo wa pointi, tukiendelea katika mwelekeo sahihi.

Ukweli unajumuisha mambo sahihi na mantiki, lakini pia unamaanisha zaidi ya hivyo. Ukweli ni unaoishi ndani yetu, unaopaswa kuashiria maisha yetu, unaopaswa kupendwa, na unaopaswa kutumika. Maisha yaliyojengwa juu ya uongo si ukweli kabisa. Dhana za Magharibi za 'usahihi' na 'uhalisi' vyote vinachanganywa katika dhana ya Kibiblia ya ukweli.

Uzima ni uzoefu wetu wa kuishi, ukweli wa kuishi kwetu, na kile kinachosaidia kuishi kwetu. Mahali pengine Biblia inatumia tamathali ya maji ya uzima, na uzima wa kiumbe uko katika damu yake.

S: Katika Yn 14:6, je, mtu yeyote anaweza kwenda Mbinguni mbali na Yesu?

J: Hapana. Wengi wa Agano la Kale walikwenda Paradiso bila kusikia jina la Yesu. Leo, hakuna kinachozuia Mungu kuwa na watoto wanaokufa, ambao hawakuwa na Roho Mtakatifu ndani yao, kwenda Mbinguni.

Hata hivyo, hakuna anayeweza kuja kwa Baba isipokuwa kupitia Yesu, kulingana na Yesu katika Yohana 14:6. Wazi mtu angeweza kufikiria kwamba Yesu angekuwa katika nafasi nzuri ya kujua.

Pia, Matendo 4:12 inasema kwamba hakuna jina jingine chini ya mbingu lililotolewa kwa wanadamu ambalo tunaweza kuokolewa nalo. Wafilipi 2:10-11 inasema kwamba mwishoni kila goti litapiga na kila ulimi utakiri kwamba Yesu ni Bwana, kwa utukufu wa Mungu Baba.

S: Katika Yn 14:6, je, mtu yeyote anaweza kwenda Mbinguni ambaye hajawahi kusikia jina la Yesu?

J: Watoto wachanga wanaokufa, wale walio na ulemavu mkubwa wa akili, na waamini wa Agano la Kale hawakuwahi kusikia kuhusu Yesu. Hata hivyo Mungu hakuzuiwa kuwa nao wakienda Mbinguni kupitia Yesu.

S: Je, Yn 14:6-11 inathibitisha kwamba Yesu ni Mungu Baba, kama Wapentekosti wa Upweke wanavyodai?

J: Hapana. Hakuna anayekuja kwa Baba isipokuwa kupitia Yesu ingekuwa haina maana kama ilisema hakuna anayekuja kwa Baba isipokuwa wanakuja kwa Baba, au kupitia Baba. Yesu alisema Yeye na Baba ni Moja, lakini tamko hilo haliainishi jinsi walivyo moja; unahitaji kuangalia maandiko yote kwa hivyo. Wao hawatengwi, wamoja kwa asili, utukufu, na heshima. Hata hivyo, ubatizo wa Yesu, Yesu kujifunza utii katika Waebrania, n.k. zinaonyesha kwamba wao ni tofauti na wanatofautiana katika nafsi na cheo.

S: Je, Yn 14:8-9 inaunga mkono pantheism, kwa kuwa Yesu alisema Yeye yuko ndani ya Baba na Baba yuko ndani yake?

J: Hapana, kwa sababu Utatu si pantheism. Ukweli kwamba Baba yuko ndani ya Yesu haumaanishi Baba yuko katika kila kitu, hata taka. Pili, Mungu Baba ni kiumbe, chenye akili, mapenzi, na hisia, si ulimwengu usio na utu.

S: Katika Yn 14:9, kwa kuwa Yesu alisema kwamba mtu yeyote aliyemwona Yeye amemwona Baba inaonyesha kwamba Baba ana mwili wa kimwili pia?

J: Hapana. Kinyume chake, mstari huu unatumika vizuri zaidi kuonyesha kwamba Baba hana mwili wa kimwili. Kwa kuwa mtu yeyote aliyemwona Yesu amemwona Baba (anayeishi ndani ya Yesu), mstari huu unaashiria (ingawa hauthibitishi) kwamba Baba hangekuwa na mwili wa kimwili.

S: Katika Yn 14:10-11, Baba aliishi ndani ya Yesu vipi?

J: Labda kwa namna inayofanana na jinsi Yesu anavyoishi ndani yetu. Baba, Mwana, na Roho bado wako tofauti, lakini hakuna katika Maandiko kinachosema kuna mgawanyiko kati yao. Kama Patiriki wa Ireland (k.389-461 BK) anavyoeleza, kama majani ya karafuu yenye majani matatu yanaweza kuwa tofauti lakini si tofauti, ndivyo Utatu unavyoweza kuwa na watu watatu tofauti, lakini si tofauti.

S: Katika Yn 14:12, Wakristo wanafanya kazi kubwa zaidi kuliko Yesu vipi?

J: Kazi kubwa zaidi tunazopaswa kufanya haipaswi kueleweka kama sisi 'tunaonyesha', bali kazi kubwa na nyingi zaidi kwa ufalme. Wakristo walifanya kazi kubwa zaidi kuliko Yesu alikuwa amefanya hadi wakati huo kwa njia angalau nne zinazosaidiana.

Umuhimu: Ingawa Yesu alilisha watu 4,000 na 5,000, Matendo 2:41 inarekodia kwamba mitume ilipohubiri watu zaidi ya 3,000 waliookolewa. Hakika kuokoa watu ni muhimu zaidi kuliko kuwalisha siku moja tu.

Idadi: Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.145 anataja kwamba watu zaidi wanakaniwa kuokolewa katika Matendo 2:41 kuliko katika huduma yote ya Yesu duniani.

Njia: Roho Mtakatifu haikumwagwa juu ya watu wote hadi Pentekoste. Ahadi kwamba watafanya mambo makubwa zaidi imefungwa na ahadi ya Yesu ya Msaidizi kuja kwao katika Yohana 14:15-18, 25.

Eneo: Ingawa Yesu hakuwahi kuacha eneo dogo kijiografia alipokuwa duniani, Yesu alituma wafuasi wake si tu Yudea na Samaria, bali hadi miisho ya dunia katika Matendo 1:8.

S: Katika Yn 14:13-14, kwa nini tamko hili kuhusu kuomba kwa jina la Yesu (inadaiwa) halina masharti?

J: Lina masharti kwa njia mbili.

Wazi: Yesu alitumia neno 'ninyi' hapa, na Yesu alikuwa akizungumza moja kwa moja na wanafunzi, si kila mtu anayedai kumfuata Mungu.

Kimya: Tunaomba kwa Baba yetu wa Mbinguni, na Baba yetu wa Mbinguni anajua kinachofaa kwetu hata zaidi ya mababa zetu wa duniani.

S: Katika Yn 14:16, neno 'Msaidizi' linamaanisha nini?

J: Miongoni mwa mambo mengine, neno la Kiyunani 'msaidizi' hapa lilimaanisha mwakilishi wa kisheria wa ulinzi, kulingana na Biblia ya Utafiti ya Geneva Mpya uk.1692 na Maoni ya Biblia ya Kimataifa Mpya uk.1255. Pia, Kiyunani kinaweza kutofautisha kati ya 'mwingine wa aina moja' na 'mwingine wa aina tofauti.' Kiyunani hapa, allon, kinamaanisha mwingine wa aina moja na Yesu kulingana na Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.146. Pia inasema kwamba katika Kiyunani parakletos ilimaanisha mtu aliyesaidia kama mshauri, wakili, mwombezi, au mpatanishi.

Kulingana na Maoni ya Biblia ya Waamini uk.1547, neno la 'omba' hapa halimaanishi mtu wa chini akiomba mtu wa juu fadhila. Ni neno kwa mtu anayefanya ombi kwa mwenzake sawa.

S: Katika Yn 14:16, kwa nini hasa ulimwengu hauwezi kukubali Roho Mtakatifu, Roho wa Ukweli?

J: Yesu alisema sababu kadhaa zinazohusiana.

Ulimwengu haujui kama Yesu alivyosema katika Yohana 16:3. Lakini kama Warumi 1:18-19 unavyoonyesha, ujinga si ujinga wa kutokuwa na hatia; wanapoandika ukweli.

Wengine katika ulimwengu wanachukia kweli Yesu, kama Yesu alivyosema kitatokea katika Yohana 15:18,24.

Wengine ni waongo kama Yesu alivyosema katika Yohana 8:55. Wengine wanaweza kudanganya wengine, lakini pia wanaweza kudanganya nafsi zao wenyewe.

Wengine wana 'mambo mengine yanayoendelea', kwa sababu wanaabudu sanamu nyingine, iwe dini nyingine, pesa, pombe, n.k. 'Wale wanaokuabudu sanamu zisizo na thamani wanaachwa na neema inayoweza kuwa yao' Yona 2:8.

Watu wengine si kondoo wa Mungu, kama Yesu alivyosema katika Yohana 10:26.

Hakuna nafasi ya neno langu, kama Yesu alivyosema katika Yohana 8:37.

Hakuna anayeweza kuja kwa Yesu isipokuwa Baba akimvuta, kama Yesu alivyosema katika Yohana 6:44.

S: Katika Yn 14:16, je, Msaidizi hapa ni 'Sayansi ya Kimungu' kama Mary Baker Eddy, mwanzilishi wa Sayansi ya Kikristo, alivyodai?

J: Hapana, Msaidizi ni Roho Mtakatifu katika mstari wa 26, na anajulikana kama 'Yeye', si 'kitu' kama Sayansi ya Kimungu ingekuwa.

S: Katika Yn 14:16-26; 15:26; 16:5-15, je, Mohammed alitabiriwa katika Agano Jipya kama Paracletos, au Roho Mtakatifu kama Waislamu wengine wanavyodai?

J: Hapana. Kama hii ingekuwa kweli, basi Waislamu wangeamini mambo haya matano (ambayo kwa kawaida hawaamini).

1. Mohammed alimtukuza Yesu. (Yohana 16:14)

2. Allah alituma Mohammed kwa jina la Yesu. (Yohana 14:26)

3. Mohammed pia alitumwa na Yesu. (Yohana 16:7)

4. Mohammed alichukua hekima ya Yesu na kuitufahamisha. (Yohana 16:15)

5. Mohammed alikuwa 'ndani' ya mitume. (Yohana 16:17)

Kwa hivyo, hakuna Mwislamu mwenye maarifa angeamini mistari hii inamrejelea Mohammed. Mistari hii lazima imrejelee mwingine, aliyetumwa na Mungu.

S: Je, Yn 14:18 inaonyesha kwamba Kristo ni Mungu Baba, kama Wapentekosti wa Upweke wanavyodai?

J: Wapentekosti wa Upweke wanachanganya matendo ya Yesu na utambulisho wa Yesu. Kwa sababu Yesu hatatuacha kama yatima haimaanishi Yeye ni kiumbe kimoja na Baba. Wakati Yesu alibatizwa, Yeye hakudanganya watu au kuwachanganya, au kutoa mchezo wa sauti wakati Baba alizungumza kutoka Mbinguni. Baba hakusema 'Huyu ni mimi mwenyewe, ambaye nimefurahia naye.'

S: Katika Yn 14:22-24, Yesu afunuliwaje kwa Wakristo na si kwa ulimwengu?

J: Kwa kweli kila mtu anaweza kujua kitu fulani kuhusu Yesu. Hata hivyo, Wakristo tu wamjuao Yesu binafsi, kwa sababu Yesu anaishi mioyoni mwetu.

S: Katika Yn 14:27, amani ya Yesu, mfalme wa amani, inatofautiana vipi na amani ya ulimwengu?

J: Amani ya ulimwengu ni ya nje, na ya muda kwa sababu inategemea mazingira ya nje. Amani ya Yesu ni ya ndani pamoja na ya nje, na inadumu kwa sababu hainategemi mazingira ya nje.

Kwa namna fulani, kama mtu karibu kufa anayeacha wosia wake kutoa na kubariki watoto wake, Yesu anatoa baraka na ahadi ya kutoa kwa watoto wake.

S: Katika Yn 14:27-28, Baba ni mkubwa kuliko Yesu vipi?

J: Duniani, Yesu alijimwaga, na bila shaka Baba alikuwa mkubwa kuliko Yesu wakati huo. Mbinguni, Yesu ana nafsi ya chini kwa Baba. Mungu wa Yesu ni Baba. Angalia 1 Wakorintho 11:3; 15:25-28; Mathayo 12:18; Waefeso 1:3,17; Yohana 1:33; 14:16,26,28; Warumi 8:26-27.

Baba si mkubwa kuliko Yesu kwa njia mbili:

Asili (Wafilipi 2:6).

Heshima. Angalia Yohana 5:18; 5:23; Wakolosai 2:9-10.

S: Katika Yn 15:1, 'mzabibu wa kweli' ungetofautiana vipi na mzabibu tu?

J: Neno la Kiyunani la kweli hapa si kweli dhidi ya uongo, bali asili au ya kweli dhidi ya kuigwa au nakala. Angalia Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.152 kwa habari zaidi.

S: Katika Yn 15:1, kulikuwa na tamathali nyingine gani ya mzabibu kabla ya hii?

J: Yesu angeweza kuwa amezungumza hili ama ndani ya chumba cha juu, akitembea kutoka chumba cha juu hadi Mlima wa Mizeituni, au kwenye Mlima wa Mizeituni magharibi mwa Yerusalemu. Kama walipita hekaluni, mbele yake kulikuwa na mzabibu mkubwa wa dhahabu wenye matawi yake, ukiwakilisha watu wa Israeli. Zaburi 80:8-16, Ezekieli 17:1-6, Yeremia 12:10-11; na Isaya 5:1-7 vyote vinawalinganisha watu wa Mungu na mzabibu. Mungu alisema, 'Kwa maana shamba la mizabibu la BWANA wa majeshi ni nyumba ya Israeli, Na watu wa Yuda ni mche wake wa furaha. Alitafuta haki, akakuta udhalimu, Na uadilifu, akasikia kilio.' (Isaya 5:7)

S: Katika Yn 15:1, kuna tofauti gani kati ya kuona Yesu kama mzabibu unaoshikilia matawi pamoja, na kuona watu kama wanaoshikilia matawi pamoja?

J: Israeli ilikuwa mzabibu katika Yeremia 2:21. Lakini Yesu ana tamathali tofauti hapa: Yeye, si Israeli, ndiye mzabibu katika Yohana 15:1. Kama shirika lako la kanisa linaweka msisitizo zaidi kwa watu wanaolishikilia pamoja kuliko Yesu anayeushikilia pamoja, unapaswa kuuliza kama uko katika shirika sahihi.

S: Katika Yn 15:3, Yesu angewezaje kusema wote walikuwa safi, kwa kuwa Yuda alimusaliti Yesu?

J: Kumbuka, wakati huo, Yuda tayari alikuwa ameondoka na hakuwepo Yesu alipozungumza.

S: Katika Yn 15:4, neno kukaa/kukaa linamaanisha nini?

J: Neno kukaa/kukaa (meno kwa Kiyunani) ni muhimu sana katika maandishi yote ya Yohana. Linaonekana mara 11 katika Yohana 15, mara 40 katika Injili ya Yohana, na mara 27 katika nyaraka za Yohana.

Kama tawi kwenye mzabibu linamaanisha kitu kimoja tu: kuishi ukiambatana na mzabibu. Tawi linaweza kukatwa kabisa. Au uzima wa tawi ungeweza kuunganishwa na mzabibu, na tawi kufa. Ni ya kuvutia jinsi miti inavyopoteza majani yake katika vuli. Mti unatoa ukoroko, ambao unazuia mtiririko wa maji na virutubisho kwenye jani au tawi. Bila virutubisho vinakufa, vinaacha shikamano, na kuanguka. Miti wakati mwingine hupoteza matawi majira ya joto pia. Tawi lisipopokea jua, haliwezi kutoa sukari au matunda na mti hulikata.

S: Katika Yn 15:4, Wakristo wanakaa ndani ya Yesu vipi?

J: Kwa njia kadhaa.

Mmini kumwamini Yeye atuongoze hatua kwa hatua.

Kumtii Yesu, si kwa sababu ya wajibu tu, bali utii wa haraka, kamili, na wa furaha kwa sababu tunajua kwamba njia ya Mungu ndiyo njia bora.

Maombi yanapaswa kuwa sifa muhimu inayotofautisha maisha yetu.

Kutamani Yesu, kuwa pamoja Naye, na kuomba kurudi kwake.

S: Katika Yn 15:6, je, tawi kuondolewa linamaanisha mwamini wa kweli anaweza kupoteza wokovu wake?

J: Mstari huu unasema kwamba yule asiyekaa ndani ya Yesu anaweza kuondolewa na kuchomwa moto. Zaidi ya hilo, kuna njia mbili za kueleza mstari huu.

1. Wote wanakubaliana kwamba kwa kuwa Mungu anajua kila kitu, na Mungu alijua ni nani wangekwenda Mbinguni (waliochaguliwa) kabla ya mtu yeyote kuzaliwa, wengine watakwenda Jehanamu ingawa walikuwa kanisani na walionekana kama Wakristo. Hata hivyo, hakuna wa waliochaguliwa atakayepotea.

2. Wakristo wa kweli wanabishana kuhusu kama mtu anaweza kuzaliwa upya kwa kweli na baadaye kupoteza wokovu wake, au kuchagua kutoka kwenye wokovu wake na kwenda Jehanamu.

S: Katika Yn 15:8, waamini wanaozaa matunda katika Kristo vipi?

J: Kumbuka kwamba pointi muhimu hapa si kujifunza mambo, si kuwafundisha wengine na si kufanya huduma; ni kuzaa matunda. Waamini wanazaa matunda katika Kristo kwa njia angalau tatu:

Kufanana na Kristo: Kwa ndani tunapaswa kuzaa tunda la Roho na inapaswa kuonyesha kwamba tuko katika mchakato wa kuwa watauwa zaidi.

Hisani na Mchango: Tunapaswa kusaidia waamini na wasioamini kwa wakati wetu, pesa, na kusaidia wanaodhulumiwa.

Wabadilishaji na wanafunzi: Tunaweza kusaidia kwa kuandaa ardhi, kupanda mbegu ya Injili, na kuvuna kuleta watu kwenye imani katika Yesu Kristo.

S: Katika Yn 15:8, je, watu hawana matunda isipokuwa wawaleta wengine kwa Kristo, kama kikundi kimoja kisicho cha kawaida kimefundisha?

J: Hapana. Hatujui kwamba Yeremia alimwongoza karibu mtu yeyote kwa Mungu katika maisha yake yote, lakini bado alimhudumia Mungu kama nabii na mhubiri mzuri. Ni ushahidi mmoja wa kuzaa matunda, lakini hata haitajwi kama moja ya matunda ya Roho katika Wagalatia 5:22-23.

S: Katika Yn 15:14-15, je, bado tunapaswa kujiita watumishi wa Kristo?

J: Ndiyo. Petro, aliyesikia maneno haya moja kwa moja, angekuwa katika nafasi bora ya kuelewa maana ya Yesu. Katika 2 Petro 1:1 Petro alijiita mtumishi (kwa kweli mtumwa) wa Yesu. Katika Warumi 1:1, Wafilipi 1:1; Tito 1:1, na Yakobo 1:1, Paulo na Yakobo pia wanajirejelea kama watumwa wa Yesu Kristo.

Bila kujali kama mtu anaelewa hili kama Yesu asiyowaita wanafunzi 'watumishi tu', au 'watumishi', Yesu anasema kwamba Yeye hawaiti watumishi tu. Yesu hasemi watoto wa Mungu wanapaswa kujiita nini.

S: Katika Yn 15:15, kuna njia gani ambazo tunapaswa kutenda kama watumishi wa Kristo, na njia gani ambazo tunapaswa kutenda kama marafiki wa Kristo?

J: Kuwa mtumishi wa Kristo ni jema, na kutotaka kuwa mtumishi wa Kristo ni kosa. Lakini hapa Yesu anasema kuna zaidi ya kuwa mtumishi tu wa Kristo.

Kutoka mtazamo wetu:

Kama tungekuwa watumishi tu, mtumishi hufanya anachoeliwa; angalau anapoangaliwa. Mtumishi mara nyingi hana uwekezaji katika matokeo au mafanikio. Mtumishi anaweza kuwa mtumishi kwa kipindi fulani tu, na kujali tu kinachotokea muda mfupi.

Tofauti na mtumishi, rafiki ni kama mshirika au mwanafamilia. Wanafanya kwa hiari kinachohitajika, hata wasipoeliwa. Wana wasiwasi mkubwa kuhusu matokeo na mafanikio ya mpango wa bwana wao.

Kutoka mtazamo wa Mungu:

Mtumishi hangehitaji kujua kinachoendelea, anachoeliwa tu kufanya sasa hivi. Jinsi ya kufanya kitu, jinsi ya kufanya kazi na wengine, vyote vinashughulikiwa na mgawo wao.

Tofauti na mtumishi, Mungu mara nyingi anataka tujaribu kujua jinsi ya kufanya kitu, si tu kupita kupitia vitendo kama mtumishi.

S: Katika Yn 15:16, kwa namna gani hawakuchagua Kristo, bali Kristo aliwachagua?

J: Kuna njia mbili za kutazama kifungu hiki.

Muktadha wa karibu ni uteuzi kama mitume. Kristo angeweza kumchagua mtu yeyote kuwa mtume wake, na aliwachagua wao. Aliwabariki kwa kuwachagua; hawakumfanyia Yesu fadhila.

Muktadha wa jumla wa uchaguzi wa Mungu kwa wokovu unaonekana na wengine.

Bila kujali kama unaamini kifungu hiki kina maana hii iliyokusudiwa, Biblia inafundisha kwamba Mungu alituchagua kabla ya mwanzo wa wakati. Kwa hivyo, ni dhahiri kwamba Mungu alituchagua kabla ya sisi kumchagua Yeye.

S: Katika Yn 15:16, matunda yanayodumu ni nini dhidi ya matunda yasiyodumu?

J: 1 Wakorintho 4:12 inatufahamisha hapa. Kazi zinazodhaniwa kufanywa kwa ajili ya Mungu, lakini zinafanywa kwa kiburi, wivu au nia mbaya zingine, Mungu hatazilipa wala kuzithamini. Vivyo hivyo, mambo yanayofanywa, si kwa nia mbaya, bali kwa nia zisizo za kimungu, kama utajiri wa kifedha, vitahukumiwa ipasavyo.

Kuna aina angalau tatu za matunda.

Ya ndani: Tabia imefafanuliwa kama unavyokuwa wakati unadhani hakuna anayekuangalia.

Ya nje: Matendo yetu yanazaa matunda, iwe mazuri au mabaya.

Ya fedha: Michango yetu kwa kazi ya Mungu na kwa maskini na wahitaji inazingatiwa.

Uinjilisti na uwanafunzi: Katika Wafilipi Paulo alisema Wafilipi wenyewe walikuwa furaha na taji ya Paulo.

S: Katika Yn 15:17, kuna tofauti gani kati ya upendo maalum kwa waamini wengine na kuunda kikosi?

J: Ni sawa kuwa na marafiki wengine ambao ni wa karibu zaidi kuliko marafiki wengine. Na bila shaka tunapaswa kuwa na hisia za kimapenzi, lakini pia kuwa na urafiki na mwenzi wetu, ambao ni wa karibu zaidi kuliko urafiki mwingine. Lakini urafiki wako na kikundi kidogo cha marafiki unapokuwa wa kipekee, na kutotaka kuwa na wageni, basi hilo linaweza kuwa 'Urafiki uliokwenda vibaya'. Kwa hivyo, jiulize, 'Je, urafiki wako ni wa kujumuisha au wa kujitenga?'

S: Katika Yn 15:18, ulimwengu ulimchukia Yesu vipi?

J: Kwa njia mbili:

Kwa jina: Watu kwa kawaida hawatumii majina ya Buda, Confucius, au Mohammed vibaya. Wanaonekana kutumia 'Mungu' na 'Yesu' vibaya tu.

Kwa tabia: Wengine wanakataa chochote kinachohusiana na Kristo. Wengine wanajua mengi kuhusu Kristo kisha kumkataa; wengine hawataki kujua chochote kuhusu Kristo.

S: Katika Yn 15:22,24, kuja kwa Yesu kulifanya wengine kuwa na wajibu zaidi kwa dhambi zao vipi?

J: Habari njema ni kwamba Mungu hawawajibishi watu kwa wanachokijua (Warumi 4:15; 5:12). Upande mwingine ni kwamba 2 Petro 2:22 na mistari mingine vinaonyesha kwamba watu wana hukumu kali zaidi au ndogo zaidi wanapokataa ukweli, kulingana na ukweli waliojua.

S: Katika Yn 15:23, kwa nini hakuna anayeweza kumchukia Yesu bila pia kumchukia Baba?

J: Kama sehemu ya Utatu, Baba, Mwana, na Roho Mtakatifu ni sawa kwa asili, kusudi, heshima, na utii wetu, huduma, na upendo kwa Mmoja ni kama kwa mwingine.

S: Katika Yn 16:2, je, unadhani 'kuwafukuza kutoka sinagogi' kunajumuisha kuwafukuza Wakristo kutoka kanisani?

J: Ndiyo, inajumuisha kufukuzwa kutoka mkutano wa kidini. Martin Luther, Wanabaptisti, na John Wesley wote walifukuzwa kanisani mwao. Wakristo wengi wa kweli hawakaribishwi katika baadhi ya makanisa ya kiliberali.

S: Katika Yn 16:2-3, jinsi gani mtu angeweza kufikiria anamhudumia Mungu kwa kuua wanafunzi wa Yesu?

J: Watu wengi wamekuwa na maoni yaliyopotoka sana ya Mungu. Ifuatayo ni orodha ya sehemu ya mateso ya Wakristo na maelfu waliouawa, ambapo inajulikana. [Jedwali la kihistoria la mateso linaendelea kama katika maandishi ya asili - historia hii inahitajika ijumuishwe]

S: Katika Yn 16:5, kwa nini Yesu alisema hakuna anayeuliza Yesu anaenda wapi, kwa kuwa Tomasi (inadaiwa) aliuliza katika Yn 14:5?

J: Tomasi kwa kweli HAKUULIZA Yesu anaenda wapi. Katika Yohana 14:5 Tomasi tu anauliza jinsi wanavyoweza kujua njia, akisema (si kuuliza) hawajui. Yesu alikuwa amesema wanajua njia, na Tomasi anasema hawajui bado njia.

Mtu anapata hisia kwamba Yesu alikuwa tu akingoja mtu aulize jinsi ya kujua njia, ili Yesu afunue ukweli huu kuhusu nafsi yake katika Yohana 14:6-7. Hakuna mwalimu mwingine wa Kiyahudi aliyedai kwamba yeye mwenyewe alikuwa njia. Yesu hakuwa tu mwalimu wa ukweli anayoonyesha njia, Yeye Mwenyewe alikuwa njia.

S: Katika Yn 16:5, kwa nini Yesu alisema hakuna anayeuliza Yesu anaenda wapi, kwa kuwa Petro kwa kweli aliuliza hivyo katika Yn 13:36?

J: Kwanza mambo mawili ambayo si sehemu ya jibu, kisha jibu.

Kitenzi cha Kiyunani na mfululizo wa mafundisho ya Yesu: Petro na Tomasi walipoanza kuuliza maswali yao, Yesu hakuweza kuwapa jibu kamili bila kwanza wajue nafsi ya Yesu kama njia, ukweli, na uzima na kutambulisha Roho Mtakatifu. Baada ya hilo, ndipo Yesu anauliza, 'bado, hakuna wenu anayeniuliza (wakati wa sasa) unaenda wapi?' Tafsiri Iliyopanuliwa ya Wuest inasema 'anayeniuliza'.

Maoni ya Agano Jipya la Wafafanuzi juz.1 uk.835 inasema kwamba wanafunzi walikuwa wamejishughulisha sana na huzuni yao ya kwenda kwa Yesu ambao hawakufikiria kuuliza kuhusu Yesu angekwenda wapi.

S: Katika Yn 16:8-11, Msaidizi anamhukumu ulimwengu wa dhambi, haki, na hukumu vipi?

J: Kwa njia angalau mbili.

Moja kwa moja na kwa ndani, Roho Mtakatifu anahukumu watu kwamba wanapaswa kuomba msamaha wa dhambi zao na kumkuja Mungu.

Kwa njia ya mpatanishi na kwa nje, Roho Mtakatifu anafanya kazi kupitia watu kuleta wengine kwa Kristo.

S: Katika Yn 16:12, kwa nini Yesu hakuwaambia kila kitu walichohitaji kujua?

J: Jibu linapatikana katika Yohana 16:13. Mungu hatimaye aliwaambia kila kitu walichohitaji kujua, walikuijifunza wakati huo huo tu. Ndiyo maana wao, na sisi, tunahitaji Roho Mtakatifu atuongoze, akitupa mwongozo tunaohitaji siku hiyo.

Hadithi nzuri inaonyesha hili. Hapo palikuwa na mfalme tajiri aliyekuwa na mwana aliyempenda sana. Kila mwaka, mwana angekuja kwa baba yake na kuomba posho yake ya mwaka. Mfalme angempa, na hakumwona mwanaye tena kwa mwaka mzima. Mbali na kupenda mwanaye, mfalme alikuwa mwenye hekima pia. Mwaka uliofuata mwana alipokuja, baba alimpa posho yake ya siku moja. Kama mwana alitaka posho ya siku ya pili, alihitaji kuja kuzungumza na baba yake. Vivyo hivyo, kama wewe ni mwamini, na kwa kweli hupati unachohitaji kutoka kwa Mungu, labda unahitaji kutumia muda zaidi kumkuja kila siku katika maombi.

S: Katika Yn 16:12-13, je, Roho wa Ukweli hapa ni Baha'u'llah?

J: Hapana, Roho wa ukweli hapa ni roho, si mtu. Ni Roho Mtakatifu yule yule ambaye Yesu alikuwa amezungumza kuhusu katika Yohana 14-16. Huwezi kusema katika Yohana 16:12-13 'roho' inamrejelea mtu mmoja, na roho inamrejelea Roho Mtakatifu au kitu kingine katika Yohana 14:16-18,25-26; 15:26; 16:5-11; 16:14-15. Roho Mtakatifu alishuka wakati wa Pentekoste, si katika karne ya kumi na tisa wakati dini ya Baha'i ilianzishwa.

S: Katika Yn 16:13, Roho Mtakatifu anaongoza kwenye ukweli wote vipi?

J: Watu wa Magharibi mara nyingi wanafikiria ukweli hasa kama katika taarifa za kweli au za uongo. Hata hivyo, mtu anaweza kuwa sahihi juu ya pointi nyingi zisizo muhimu na bado kuwa amekosea sana katika pointi kuu.

Ukweli ni Yesu, si tu taarifa sahihi za kiteolojia. Kukaa ndani ya Yesu wa kweli ndiyo kitakachotuongoza kwenye taarifa sahihi za kiteolojia, badala ya mafundisho kuchukua nafasi ya Roho anayetuongoza kwa Kristo.

Wakristo wa kweli wanakubaliana na yafuatayo:

1. Mungu ni Mtakatifu, mwenye upendo, mzuri, wa haki, mwenyezi, anajua yote, na yuko kila mahali.

2. Tumefanya dhambi na wote tunahitaji Mwokozi

3. Yesu, kwa kifo chake na ufufuko wa kimwili, ndiye njia pekee ya wokovu.

4. Tunapaswa kutubu na kumwamini Yesu.

5. Sisi sote tunapaswa kuishi maisha ya utakatifu.

S: Katika Yn 16:13, kwa kuwa Roho Mtakatifu anaongoza kwenye ukweli wote, kwa nini kumekuwa na mifarakano mingi miongoni mwa Wakristo wa kweli?

J: Angalia majadiliano ya Waefeso 4:4 kwa jibu.

S: Katika Yn 16:20-22, huzuni ya wanafunzi ingegeuka kuwa furaha vipi?

J: Hii ilitokea kwa nguvu baada ya ufufuko, walipomwona tena Yesu mpendwa. Itatokea kwa wanafunzi wote wa Kristo tunapokufa na kwenda kuwa pamoja na Yesu Mbinguni.

S: Katika Yn 16:23, je, tunapaswa kumwomba Yesu mambo, au kuomba Baba tu?

J: Sala ya Bwana inalekezwa kwa Baba, na inaonekana maombi mengi zaidi yalitolewa kwa Baba kuliko kwa Yesu. Hata hivyo, ni sawa kufanya maombi kwa Yesu, kama Stefano, aliyejaa Roho Mtakatifu, alifanya maombi mawili kwa Yesu katika Matendo 7:59-

60.

S: Je, Yn 16:24 inamaanisha tunaweza kupata chochote tunachotaka katika maombi, kama walimu wengine wa Neno-Imani wanavyopendekeza?

J: Paulo hakufikiri hivyo, kwani aliomba mwiba wake wa mwili uondolewe na haukuondolewa. Paulo pia alizungumza kwanza na Wagalatia kwa sababu ya ugonjwa, na labda hakutaka kuwa mgonjwa, ingawa Mungu alitumia ugonjwa wa Paulo kwa manufaa. Yohana 16:24 inatushawishi kuomba, lakini iko katika muktadha wa kukaa Ndani Yake. Kwa hivyo, omba kila kitu unachofikiria Mungu anataka uombe, lakini kwa subira tambua kwamba Mungu, kama mzazi mwenye hekima, atasema 'hapana' kwa mambo unayojua Mungu hataki upate sasa, pamoja na mambo unayofikiria Mungu anataka upate, lakini Mungu anajua zaidi.

S: Katika Yn 16:25, kwa nini Yesu alizungumza hata kwa wanafunzi wake wenyewe kwa mifano?

J: Labda mfano huu rahisi utasaidia kueleza. Fikiri mwalimu wa hisabu aliyefundisha darasa kwa mihadhara tu: bila kazi ya nyumbani na bila mitihani. Bila haja ya kutoa maoni, wanafunzi wangeanza kuwa wavivu katika kujifunza kwao. Zaidi ya hayo, kwa masomo kama calculus, milinganyo ya mawimbi, na uchambuzi wa vipengele vilivyoisha, changamoto si katika milinganyo ya kukariri, bali dhana za kufahamu na kutumia.

Hatupaswi kuhisi kushuka moyo wakati sehemu fulani za Biblia ni ngumu kwetu kuelewa. Kama inavyo, Yesu alikiri kwamba wakati mwingine hata alizungumza kwa maneno yasiyokuwa wazi kwa makusudi. Inaonekana mchakato wa kujifunza ukweli wa kina wa Biblia, pamoja na kutafakari na kufikiri kuhusiana, ni muhimu karibu sawa na kufikia lengo la kujifunza ukweli wa kina wenyewe.

S: Katika Yn 17, kwa nini maudhui ya sala hii ni tofauti kabisa na sala kuhusu kikombe hiki kupita katika Bustani ya Gethsemane?

J: Kwa sababu zilikuwa sala tofauti. Yohana 17 ilikuwa labda katika Bustani ya Gethsemane, ingawa ingeweza kuwa mapema kidogo. Bila kujali hilo, sala katika injili za mzungumzo ilikuwa bila shaka baada ya sala ya kikuhani kikuu katika Yohana 17 kwa sababu walinzi walimkamata akiomba.

S: Katika Yn 17:1, neno 'saa imefika' linamaanisha nini haswa?

J: Inamaanisha mambo matatu tofauti lakini yanayohusiana.

1) Saa imefika kwake kumaliza huduma yake ya duniani na kufanya kitu muhimu zaidi; kumwaga damu yake msalabani kwa ajili ya dhambi zetu.

2) Ili hili litokee, ulinzi wa kimwili wa Mungu ungeondolewa Kwake. Hakuna aliyeweza kumgusa au kumdhuru Yesu kabla ya hilo. Kwa nini? 'kwa sababu saa yake haikuwa imefika bado' (Yohana 7:30; 8:20).

3) Hatimaye, hii ingekuwa 'saa' ambayo giza linatawala katika Luka 22:53. Yesu hakuogopa saa hii ya giza; Yesu alijua hii ilikuwa muhimu kabla ya ushindi wake mkubwa zaidi.

S: Katika Yn 17:2, je, Yesu anatoa uzima wa milele tu kwa wale ambao Baba amewapa Yesu?

J: Ndiyo. Wakristo wanakubaliana kwamba Yesu anatoa uzima wa milele kwa wote ambao Baba amewapa Yesu na kwa wale tu ambao Baba amewapa Yesu. Wakalvini na wasio Wakalvini wanabishana kuhusu kama maamuzi yetu na imani ambayo Mungu ameikuza ndani yetu ina nafsi yoyote katika uchaguzi wa Baba ni nani wa kumpa Yesu, au la.

S: Katika Yn 17:3, kwa kuwa Yesu alisema, 'Hii ndiyo uzima wa milele: kwamba wamjue Wewe, Mungu wa kweli pekee, na Yesu Kristo, uliyemtuma', tunawezaje kumwita Yesu Mungu?

J: Neno 'Mungu' lina matumizi tofauti katika Biblia. 'Mungu' linamrejelea Baba hapa katika Yohana 1:1 (tokeo la kwanza) na Waebrania 1:9 (tokeo la pili). Hata hivyo, hii haiwezi kutumika kuthibitisha kwamba Yesu haiwezi kuitwa Mungu kwa sababu neno 'Mungu' linamrejelea Yesu katika Yohana 1:1 (tokeo la pili) na Waebrania 1:9 (tokeo la kwanza).

S: Katika Yn 17:4, kwa nini Yesu alisema alikuwa amekwisha kazi yake, kabla ya kusulubiwa?

J: Usiku wa kukamatwa kwake, Yesu aliona kuwa hakuna kitu kingine kilichobaki kwake kufanya katika maisha haya. Kuanzia sasa, kila kitu kingelfuliwa Kwake. Labda Yesu alikuwa anafikiria kitu kimoja kimoja alichomwambia Petro kwamba Petro angekuwa katika hali kama hiyo katika Yohana 21:18-19.

S: Katika Yn 17:5, kwa kuwa Yesu Mwenyewe alihitaji kuomba Baba kwa mambo, je, hiyo inamaanisha Yeye alikuwa kidogo kuliko Baba?

J: Hapana. Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

Duniani, Yesu kwa hiari alijimwaga, kama Wafilipi 2:7 unavyoonyesha. Alichoka (Yohana 4:6). Yesu aliwasilisha kwa Baba, na kujifunza utii, kama Waebrania 5:7-8 unavyoonyesha.

Kwa asili na heshima, wawili wako sawa, kama Wafilipi 2:7 unavyoonyesha. Kama mwana wa duniani ana asili sawa na sawa na wazazi wake, Yesu ana asili sawa na sawa na Baba.

Kwa nafsi na cheo, Baba anatangulika ndani ya Utatu. Hata baada ya ufufuko, Baba ana nafsi ya Mungu, kwa Mungu Mwana, kama Waebrania 1:8-9 na 1 Wakorintho 15:24,27,28 unavyoonyesha.

S: Katika Yn 17:9, kwa nini Yesu kwa makusudi alikataa kuomba kwa ulimwengu wote?

J: Yesu hakuomba kwa chochote kutokea ambacho Baba alisema wazi hakitatokea. Wala sisi. Hapa, Yesu hakuomba kwa universalism, kwamba kila mtu atakuwa Mbinguni, na Jehanamu itakuwa tupu. Yeremia pia alipewa amri ya kutokuomba kwa watu katika Yer 7:16, Yer 11:14, na Yer 14:11.

Kama Yesu alivyoashiria katika Yohana 17:16, ulimwengu ni mfumo wake wenyewe, na Ufalme wa Mungu ni mwingine. Watu wa ulimwengu mara nyingi hawataki kuwa sehemu ya Ufalme wa Mungu na kuishi milele wakiabudu Mungu.

S: Katika Yn 17:11,21-22, Wakristo wamoja vipi kama Baba na Mwana wanavyo?

J: Kuna njia kadhaa ambazo tunapaswa kuwa pamoja na kila mmoja wetu kama Yesu na Baba wanavyo.

Mwanana: Hakuna migogoro au mapigano ndani ya Utatu. Ingawa Wakristo wa kweli wanabishana juu ya mambo mengi, tunakubaliana kuhusu mambo muhimu ya imani.

Umoja wa kusudi: Baba na Mwana hawafanyi kazi kwa kusudi tofauti. Kama tunatimia kusudi ambalo Mmoja ana kwetu, ni kusudi kimoja ambacho Baba, Mwana, na Roho wote wana kwetu.

Upendo kwa kila mmoja: Baba, Mwana, na Roho wana upendo kamili na mkamilifu kwa kila mmoja. Hiyo ndiyo lengo la upendo tunaopaswa kuwa nao kwa kila mmoja.

S: Katika Yn 17:11,14,21, Wakristo wanapaswa kuwa duniani lakini si wa dunia vipi?

J: Hapa kuna orodha ya jinsi tunapaswa kuwa duniani, ikifuatiwa na orodha ya sehemu ya jinsi tunavyokatazwa kuwa wa dunia.

Kwa hiari Duniani:

Husiana na watu wa ulimwengu: Kuwa kila kitu kwa kila mtu kwa ajili ya Injili, kama Paulo alivyosema katika 1 Wakorintho 9:19-23.

Wasiliana na mamlaka za ulimwengu: Tunapaswa kutii wafalme na watawala (1 Petro 2:13-15,17 Warumi 13:1-5) mradi hawapingani na Mungu, mamlaka ya juu zaidi.

Penda watu wa ulimwengu, kwa kuwa Mungu anawapenda (Yohana 3:16).

Tumaini kwa watu wa ulimwengu, na kutamani kwamba wengi waokolwe.

Kwa hiari si wa dunia:

Tumefanya ahadi kwa Mungu.

Sitopende ulimwengu: Si tamaa ya mwili, tamaa ya macho, wala majivuno ya maisha, kama 1 Yohana 2:15-17 unavyosema.

Kuwa na msukumo tofauti: Hatuna viwango, matarajio, msukumo, na chanzo cha nguvu kama vile ulimwengu unavyo.

S: Katika Yn 17:19, Yesu angewezaje kujitakasa kwa kuwa alikuwa tayari hana dhambi?

J: Kutakasa si tu kuacha kutenda dhambi. Kwa kweli kinamaanisha kuwekwa pembeni kwa Mungu, au kujitolea kwa kusudi maalum. Mambo mengi (mazuri) ambayo Yesu aliyafanya, kuzungumza na watu, kuponya wagonjwa, kufundisha, n.k. yangeacha sasa hivi alipojitoa kwa jambo moja, kujiandaa kufa msalabani.

Wakristo wanaitwa si tu kutotenda dhambi, bali kutakaswa kwa Kristo. Tunapaswa kuishi maisha yetu 'yaliyotakaswa', na kujitolea kwa Mungu. Bila shaka hii inajumuisha kukaa mbali na mambo ya dhambi, lakini kwa chanya inamaanisha tunapaswa kujitolea, kama askari, mwanariadha, au mkulima.

S: Katika Yn 17:20-21, Yesu alipoomba kwamba wote wawe pamoja, je, hii inamaanisha shirika moja kama Kanisa Katoliki la Roma, Kanisa la Orthodox, na Makanisa mengine wanavyofundisha?

J: Yesu alizungumza kuhusu waamini kuwa pamoja kwa roho na katika ushirika. Hatupaswi tu kuwa 'Pamoja' bali kuwa 'pamoja katika Kristo'. Kumekuwa na Wakristo katika mashirika tofauti tangu wakati wa Tertulliani mwaka 200 BK. Kitu kinachojiita Kanisa Moja la Kweli la Kristo linapochoma waamini msalabani kama Jan Hus, kuwafukuza waamini kama Martin Luther, na kushambulia waamini kama Waldenses, Wakristo wa kweli wakati huo wangesimama mbali na, si kuungana na, shirika hilo.

S: Katika Yn 18:1, unatamkaje Cedron?

J: Hii pia imeandikwa 'Kidron'. Kamusi ya Cruden inasema sauti ya kwanza ni sauti ya 's', na msisitizo uko katika silabi ya kwanza.

S: Katika Yn 18:2, Yesu alikuja hapa mara nyingi vipi, kwa kuwa alikuwa Yerusalemu tu wiki hiyo?

J: Haikuwa wakati pekee Yesu na wanafunzi walikuwa Yerusalemu. Pia, walipita Gethsemane mara mbili kwa siku wakienda na kurudi Hekaluni. Hakukuwa na nyumba za kulala za kutosha na nyumba za kuweka watu wote waliokuja Yerusalemu wakati wa Pasaka. Hali ya hewa ilikuwa nzuri hata hivyo, kwa hivyo watu wengi walikaa nje tu.

S: Katika Yn 18:3, kwa nini askari walileta taa?

J: Wao labda walileta taa kwa kusudi mbili la kuona gizani kwa ujumla, na kwa sababu walidhani wangeweza kulazimika kutafuta bustani usiku wote kwa Yesu. Walileta panga kumkamata mfalme wa amani. Kumbuka kwamba Yesu alikutana nao mlangoni.

S: Katika Yn 18:9, Yesu alipoteza vipi wanafunzi wake wote, kwa kuwa Yesu alipoteza mmoja (Yuda) katika Yn 17:12?

J: Baada ya Yuda kwenda kumusaliti Yesu, Yesu katika Yohana 17:12 alisema, 'Nilipokuwa pamoja nao, niliwakinga na kuwalinda salama kwa jina hilo uliloninipa. Hakuna aliyepotea isipokuwa yule aliyepotea ili Maandiko yatimie.'

Kwa nje, njia moja ya kuona hili ni kwamba hakuna wa wanafunzi kumi na wawili (Yuda aliyejumuishwa) aliyekamatwa, kutiwa mbaroni, kudhulumwa, au kupotezwa kwa njia nyingine yoyote katika Bustani ya Gethsemane.

Hata hivyo, njia bora ya kuelewa ni kiroho. Yuda kwa kweli alipotea, lakini Yohana 18:9 ina sharti 'la wale ulionipatia.' Kiroho Yuda alipotea kweli, lakini Yohana 18:9 ina masharti na 'wa wale ulionipatia.' Yuda hakugeuka kuwa mbaya mwishoni, bali Yuda alikuwa mwizi wa pesa mfukoni tangu mwanzo wa huduma ya Yesu kulingana na Yohana 12:6.

S: Katika Yn 18:12, ni nani alikuwa kuhani mkuu?

J: Anasi alikuwa kuhani mkuu, kutoka 6 hadi 15 BK. Anaweza kuitwa kuhani mkuu, kama vile rais wa zamani wa Marekani bado anaitwa rais. Katika Agano la Kale nafsi ya kuhani mkuu ilishikiliwa kwa maisha yote. Hata hivyo, Anasi alifyatulishwa na mtawala wa Kirumi wa Yudea, Valerius Gratus mwaka 15 BK. Kuhani mkuu wa wakati huo alikuwa Kayafa, mmoja wa mabinti-mkwe wake wanne.

S: Katika Yn 18:12-19:16, mtafiti mashaka Bart Ehrman anauliza kwa nini Yesu alipigwa mjeledi katikati ya kesi, si baada yake kukwisha. (Yesu, Aliyekatizwa uk.44)

J: Kwanza kabisa kulikuwa na si kesi moja, bali mbili, ya Kiyahudi na ya Kirumi. Pili, kupigwa mjeledi kulitokea pale ambapo Pilato alikuwa ameamua kumaliza kesi ya Kirumi. Baada ya Pilato kufanya uamuzi wake Yohana 19:6 inaeleza Pilato alichofanya, na Yohana 19:12 inaeleza kwa nini. Pilato alijua Wayahudi walitaka Yesu auawe, lakini Pilato alijaribu kumfungua Yesu. Alimwamuru Yesu apigwe, kisha Pilato akamwonyesha Yesu, aliyekuwa na damu, kwa umati, akitumaini watafurahi na hivyo. Lakini umati ulisisitiza kifo, na ulitoa hoja ambayo Pilato hakuitegemea: Yesu alijiita mfalme, na kama Pilato angemacha mfalme anayejidai kwenda huru, ingeonekana vibaya sana kwa Pilato.

S: Katika Yn 18:28, kwa nini makuhani walikuwa wanafikiri watanajisika wakiingia katika ukumbi wa hukumu wa Pilato?

J: Mila ya Mafarisayo ilikuwa kwamba watanajisika si tu wakila na Mwongofu, bali wakiingia nyumbani kwa Mwongofu, kwa kuwa Mwongofu walikula chakula kisicho safi na Mafarisayo walihesabu Mwongofu kuwa najisi. Mafarisayo walidhani kufanya hivyo kungewafanya wawe najisi kwa siku saba.

Maoni haya hayakuwa ya Mafarisayo tu. Hata Petro alielekea kuamini hivyo, kama Matendo 10 na Wagalatia 2:12-15 unavyoonyesha.

Hata hivyo, Agano la Kale halikuwa na sheria dhidi ya kula na Mwongofu. Malkia Ester alikula na Mwongofu. Kumbuka jinsi Mafarisayo walivyokinai sana na uchafu wa ibada, kama vile kula na Mwongofu, huku wakipanga mauaji.

S: Katika Yn 18:31, kwa kuwa Wayahudi waliruhusiwa kumuua Yesu, kwa nini walisema, 'kulingana na sheria yetu lazima auawe'?

J: Vyote ni sahihi. Wayahudi walihoji kwamba kulingana na Sheria ya Kiyahudi ya Agano la Kale, Yesu apaswe kuuawa. Lakini Warumi waliwaondolea haki yao ya kuua. Kwa hivyo, waligundua njia ya kuwaomba Warumi wamuue Yesu badala yao.

S: Katika Yn 18:31, kwa nini baraza ya Kiyahudi haikuweza kumuua Yesu?

J: Nguvu ya kuua iliondolewa kwao na Warumi. Ufuatao ni ushahidi wa kihistoria.

1. Yosefusi katika kitabu chake, Vita vya Wayahudi kitabu 2 sura ya 8 anasema, 'Na sasa sehemu ya Yudea ya Arkelao ilipunguzwa kuwa mkoa, na Caponius/Koponius, mmoja wa mpangilio wa Equestrian wa Warumi, alitumwa kama mtawala, akiwa na nguvu ya maisha na kifo zilizowekwa mikononi mwake na Kaisari.'

2. Katika Talmudi ya Kibabeli, Sanhedrini, Sura ya 4 inayofuata 37, Rabbi Rachman alisema, 'Wajumbe wa Sanhedrini walipojidhihirishia wenyewe wenye kufanyiwa haki juu ya maisha na kifo, waliokuwa wote walichokamatwa na wasiwasi mkubwa; walifunika vichwa vyao na majivu, na miili yao na maguoni, wakipiga kelele: Ole wetu, kwa maana fimbo imekwisha kutoka Yuda, na Masihi hakuja!'

S: Katika Yn 18:36, je, Ufalme wa Yesu haukuwa wa ulimwengu huu kwa sababu Wayahudi walimkatalia Yesu?

J: Pilato alikuwa mtawala wa Kirumi wa Yudea (26-36 BK), lakini hata yeye hakuruhusiwa kujiita mfalme. Hakuna mtu katika Yudea angeweza kuitwa mfalme isipokuwa Mfalme Herode. Matendo 2:23 yalikumbusha watu kwamba Mungu alijua mapema kwamba Yesu angepelekwa kufa. Hata hivyo, Yesu alikuja akitoa kwa taifa lote fursa ya kuwa katika Ufalme wake. Toleo lilikuwa la dhati, na ilikuwa kosa lao wenyewe, si la Kristo, kwamba walikataa.

S: Katika Yn 18:37, je, mtu yeyote anaweza kuwa wa ukweli na bila kusikia sauti ya Yesu?

J: Hatimaye, hapana. Unaweza kufikiria mtu anayeishi Mbinguni milele bila kusikia sauti ya Yesu? - Bila shaka hapana. Vivyo hivyo, tofauti na hadithi ya Kikatoliki si Petro ndiye mlinda lango la Mbinguni. Badala yake, ni Yesu ndiye lango, kama Yohana 10:7,9 unavyoonyesha. Kama Yesu alivyosisitiza katika Yohana 10:1,3,8-9, kila mtu anayekwenda Mbinguni anakwenda kupitia Mlango Mmoja.

S: Katika Yn 18:38, Pilato alimaanisha nini alisemapo, 'ukweli ni nini'?

J: Kwanza mzaha wenye pointi, kisha jibu. Hapo palikuwa na mwanasayansi, mhandisi, na mwanasheria mwaminifu wote walioulizwa kutoa jumla ya 1 + 1. Mwanasayansi alisema 2.0, mhandisi alisema karibu 2, na mwanasheria alijibu, 'unataka iwe ngapi?'. Watu wengine wanadhani kwamba ukweli unaweza kupingana au kuamuliwa na kura ya kidemokrasia, kiongozi, au hakimu.

Jibu: Pilato angeweza kuuliza swali hili kwa ujinga kwa sababu hakuwahi kufikiria kuhusu pointi, lakini hiyo haiwezekani sana. Ama alikuwa akiuliza kuhusu mtazamo wa Yesu wa ukweli, au Pilato alitoa maoni ya kukata tamaa.

S: Katika Yn 19:1, upigaji wa mjeledi wa Kirumi ulikuwa kama nini?

J: Haukuwa kitu ungetaka kupitia mwenyewe. Mjeledi waliotumia haukuwa kama mjeledi wa Magharibi. Badala yake, uliitwa paka-wa-mikia-tisa kwa sababu ulikuwa na ncha tisa. Imefungwa kwa kila ncha ilikuwa kipande cha chuma au jiwe. Mtu aliyefunzwa aliyefanya kupiga alitaka si kusababisha maumivu bali kutoa ngozi nyingi iwezekanavyo. Mara nyingi mfungwa aliyepaswa kusulubiwa hakusululiwa, kwa sababu hakuishi kupigwa mjeledi.

S: Katika Yn 19:2, miiba ilikuwa kama nini?

J: Miiba ilikuwa kutoka mimea ya jangwani na mara nyingi ilikuwa zaidi ya inchi moja urefu.

S: Katika Yn 19:2, kwa nini walimvika Yesu joho la zambarau?

J: Rangi ya zambarau ilikuwa ya thamani, ikitoka kwa samaki-ganda wa murex walioishi pwani ya Foinike. Zambarau ilikuwa rangi ya ufalme, na hii ingeonyesha dharau kwa madai ya Yesu ya kuwa mfalme.

S: Katika Yn 19:8,12, kwa nini Pontius Pilato aliogopa hapa?

J: Kwanza kabisa, Pilato alikuwa mpagani, na Wagiriki na Warumi walikuwa na ngano za miungu iliyokuja miongoni mwa watu na kuwahukumu kulingana na jinsi walivyohudumiwa. Hata hivyo, hatujui kama Pilato alihesabu madai ya Yesu kuwa ya kuaminiwa au la.

Pontius Pilato alikuwa na malengo yanayopingana. Hakumwona Yesu ana hatia na angeweza kumfungua. Hata hivyo, kama Wayahudi wangeweza kumshtaki kwamba si rafiki wa Kaisari kwa kuruhusu mfalme anayeasi kwenda huru, basi Pilato hangeweza kuruhusu hivyo. Kaisari wa Kirumi Tiberiusi mara nyingi alikuwa na wasiwasi, mkali na wakati huo alikuwa mgonjwa. Kama ingesemwa kwamba Pilato aliruhusu mfalme mshindani kwenda huru, ingeweza kuonekana vibaya sana kwake.

S: Katika Yn 19:11, je, dhambi zingine ni kubwa kuliko zingine?

J: Wakristo wengine wanafundishwa kwamba dhambi zote ni sawa, lakini hii si anavyofundisha Maandiko.

Yohana 19:11, Yesu alimwambia Pilato kwamba wale waliomtoa Yesu kwa Pilato walikuwa 'na hatia ya dhambi kubwa zaidi'.

Kukufuru Roho Mtakatifu ni tofauti na dhambi nyingine kwani haiwezi kusamehewa (Mathayo 12:31,32; Marko 3:28-30; Luka 12:10-11).

1 Yohana 5:16-17 inazungumza kuhusu dhambi inayoelekea kifo na dhambi nyingine ambazo hazielekezei.

Warumi 1:24-28 inazungumza kuhusu watu waovu wanaotolewa kwa udhalimu zaidi na zaidi.

Hata hivyo hii ikisemwa, dhambi zote ni sawa kwa namna moja: hata dhambi moja inatosha kukuzuia kuwa mkamilifu na kwenda Mbinguni, na hata kuvunja sheria moja inatosha kukuhukumu kama mvunjaji wa sheria (Yakobo 2:8-11)

S: Katika Yn 19:14-15, Pilato alionyesha dharau kwa Wayahudi. Kwa nini watu wakati mwingine huonyesha dharau kwa wengine? Je, kuna wakati tunapaswa au hatupaswi?

J: Pilato alionekana anataka kukumbusha Wayahudi kwamba alikuwa juu yao, na hakutaka wafikiria wanastahili heshima. Kwa upande mwingine Yesu katika Yohana 18:19-23, huku akionyesha dharau, hakusalimu ombi la kuhaulishwa na Kuhani Mkuu.

Ingawa hatupaswi kuonyesha dharau kwa watu, tunaamrishwa kutokuacha kilicho kizuri kisemwe kuwa kibaya katika Warumi 14:16.

S: Katika Yn 19:15, tunajua nini kuhusu kusulubiwa?

J: Wamepata mabaki ya mtu msalabani uliofanywa kwa mzeituni katika pango kaskazini mashariki mwa Yerusalemu linaloitwa Giv'at ha-Mivtar. Inaonyesha kwamba mtu alisululiwa akiwa amewajibisha mbele, na msumari mmoja ulipigwa kupitia kisigino cha kulia cha magoma yake yote mawili, ambayo inamaanisha miguu yake iligeuzwa upande. Msumari wa ziada ulikuwa kwenye msalaba ukitoa msaada kwa nyonga ya kushoto. Misumari miwili ilikuwa kwenye vifundo vya mkono wake (si mikono) ambapo ingeweza kushikilia. Neno la Kiyunani la 'mkono' linajumuisha kifundo cha mkono.

S: Katika Yn 19:22, kwa nini Pilato hakukubali ombi la makuhani kutokuandika 'Mfalme wa Wayahudi'?

J: Pilato alionekana hakuona haja ya kushughulikia Sanhedrini. Labda Pilato alitaka alama si tu kukatisha tamaa waasi, bali pia kama sehemu ya 'mchezo' wa kudharau mamlaka ya Kiyahudi.

Pilato na makuhani hawakuwa na uhusiano mzuri. Ni ya kuvutia kwamba wakati pekee walifanya kazi pamoja kwa mwanana ilikuwa kwa dakika tu, Shetani alipowatumia pamoja kumuua Kristo.

S: Katika Yn 19:23, je, joho hili lilikuwa la nadra kwa kuwa lilikuwa lisilo na mshono?

J: Hapana, halikuwa la nadra, lakini lilikuwa la thamani zaidi. Kulingana na Kamusi ya Biblia ya Wycliffe uk.477, joho la ndani kwa kawaida lilifanywa kwa vipande viwili vya kitambaa na kushonwa pamoja pande. Kwenye uk.480 inataja kwamba kwa kuwa vazi la Yesu lilikuwa bila mshono, labda lilikuwa la thamani zaidi kuliko vazi rahisi lenye mshono. Inashuku kwamba labda lilitolewa kwa Yesu na mmoja wa wanawake waliomhudumia Yesu na wanafunzi wake kwa fedha.

S: Je, Yn 19:26 inaashiria kwamba tunaweza kumwona Maria kama mama yetu pia?

J: Hapana. Kila kitu ambacho Biblia inaagiza kwa mtu mmoja mahususi hakimaanishi kwamba kila mtu anapaswa kufanya hivyo. Kama mfano wa kipuuzi, Mungu alipomwamuru Yeremia asioe, hiyo haimaanishi Wakristo wote hawapaswi kuoa.

Yesu alimwamini Yohana kumtunza Maria kama mwana mzuri anavyotunza mama yake. Hatupaswi kumtunza Maria.

S: Je, Yn 19:26 inampa Maria nafsi ya 'Mpatanishi' (mpatanishi-mshirika) na 'Mwokozi' (mwokozi-mshirika) kama Kanisa Katoliki la Roma linavyosema Maria ana?

J: Kamwe. Ukweli rahisi kwamba Yesu alimtaja mama yake, na hata akamwomba Yohana amtunze mama yake, hautopi Maria zaidi ya alichosema Yesu. Biblia haisemi kabisa chochote kuhusu Maria kuwa mwokozi-mshirika au mpatanishi-mshirika. Kwa kweli, mila ya Kanisa hadi zaidi ya 325 BK haijui chochote kuhusu makosa haya ya kiteolojia yaliyovumbuliwa hivi karibuni.

S: Katika Yn 19:28, tunawezaje kumwa Mungu mwenye kiu?

J: Tunamwabudu Mungu ambaye anaelewa kwa uzoefu kiu yetu na mahitaji yetu. Kama Yesu hakuja duniani, Mungu hangewahi kupitia mambo haya. Kwa hivyo Mungu angewezaje kutuolea au kuelewa hali yetu ya kibinadamu? Lakini ikiwa Mungu Mwenyezi, anayeweza kufanya chochote, aliamua kuwa mtu? Yesu si tu anatuambia tuwe waaminifu na tuvumilie, bali anajua jinsi inavyoathiri wakati mwingine, na anaelewa mateso yetu. Sasa Waislamu wangesema kwamba Mwenyezi-Mungu angejua maumivu ya kila mtu, lakini ni Yesu, si Mwenyezi-Mungu, ambaye angeelewa maumivu yetu moja kwa moja, kwa sababu Yeye pia aliteseka, na alipitia maumivu kwa ajili yetu.

S: Katika Yn 19:29, kwa nini hisopo ingekuwa karibu?

J: Hisopo ilikuwa mmea wa mossi ambao kila mtu alipaswa kutumia kunyunyizia damu ya mwana-kondoo wa Pasaka kwenye milango yao katika Kutoka 12:22. Makuhani pia walitumia hisopo kwa kutangaza wakoma kuwa safi katika Walawi 14.

S: Katika Yn 19:30, kwa nini Yesu alisema, 'Imekwisha' hapa?

J: Neno la Kiyunani hapa, tetelestai, lilikuwa neno la uhasibu linalomaanisha 'ililipwa kamili'. Stakabadhi za karatasi zimeonekana na tetelestai zimeandikwa juu yao kulingana na Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.340. Majaribio yamekwisha, na kwa kifo cha Yesu na baadaye ufufuko, fidia yetu kwa mahitaji ya haki ilipatikana. Kilio cha Yesu kilikuwa cha ushindi, si cha kushindwa.

S: Katika Yn 19:33, je, walipiga mifupa mara nyingi ya wahalifu waliouawa?

J: Bila shaka mifupa ingepigwa wakati mtu aliuawa kwa kupigwa mawe. Wakati wa kusulubiwa, jinsi inavyoelezwa, inaonekana kulikuwa na kitu cha kawaida na kisichotegemewa kuhusu hili. Wanaakiolojia wamepata mifupa ya mtu aliyesululiwa mwaka 1968, na miguu yake ya chini ilipigwa kwa pigo moja. Warumi waliita pigo hili crurifragium.

S: Katika Yn 19:38, je, tunapaswa kukubali 'waamini wa siri' kama Yusufu wa Arimathea alivyokuwa?

J: Kuna tofauti kubwa kati ya mtu anayejua tu kwamba Injili ni kweli na mtu anayeamini maisha yake yote kwa Kristo. Inaonekana kulikuwa na aina mbili za waamini wa siri.

Wale wanaoimini tu: Mafarisayo katika Yohana 12:42-43 walijua kwamba mafundisho ya Yesu yalikuwa ya kweli, lakini hawakumfuata Yesu kwa sababu 'walipenda sifa za wanadamu zaidi ya sifa kutoka kwa Mungu'.

Wale waliofuata: Yusufu wa Arimathea hakuamini tu, bali alifuata katika Yohana 19:38. Hakupinga Yesu, na Yusufu alitenda kulingana na imani yake.

S: Katika Yn 20:10-15, je, malaika kwa kawaida huonekana na mabawa na taji za nuru?

J: Katika sanaa tu, lakini si katika Biblia, isipokuwa serafini/kerubini.

S: Katika Yn 20:14-16, kwa nini Maria Magdalene hakumtambua Yesu?

J: Kuna sababu tatu zinazowezekana, na zote zinaweza kuwa za kweli.

1. Maria hakutarajia kumwona Yesu tena katika maisha haya. Hakutafuta kumtambua.

2. Maria 'alijua' Yesu anaonekana sasa hivi. Aliona mwili wake uliovunjika, mweupe katika kifo. Alipoona Yesu akiwa hai, hiyo haikuwa kabisa kulingana na matarajio yake.

3. Katika Luka 24:16, Kleopa na mwanafunzi mwingine walikuwa wamezuiwa kutomtambua Yesu. Labda Maria pia alikuwa amezuiwa kwa muda kumtambua Yesu hapa.

S: Katika Yn 20:17, kwa nini Yesu alimwambia Maria asishike?

J: Sababu ya karibu ya Yesu kusema ilikuwa kwamba bado hakuwa amepanda kwa Baba yake. Baadaye, Yesu alimwomba Tomasi aguse ubavu wake na mikono yake katika Yohana 20:27. Labda ilikuwa inafaa tu kwamba wa kwanza 'kukumbatia' Yesu alikuwa Baba Mbinguni.

Maswali 1001 ya Biblia Yaliyojibiwa uk.44 inaonyesha kwamba kwa Yesu kuwa utimilifu wa dhabihu za Agano la Kale ilikuwa inafaa kwamba kama 'matunda ya kwanza' ya 1 Wakorintho 15:20-24 Yesu aliwasilishwa kwa Mungu Baba kabla ya mtu mwingine yeyote.

S: Katika Yn 20:17, kwa kuwa Yesu alimwita Baba 'Mungu wangu', je, hiyo inathibitisha kwamba Yesu si Mungu?

J: Hapana. Waebrania 1:9 inasema, '...kwa hivyo Mungu, Mungu wako, amekupaka mafuta...' ambapo Yesu ni Mungu, na 'Mungu wako' inamrejelea Baba.

Neno 'Mungu', lisipomrejelea mungu wa uongo, lina maana angalau nne katika Biblia: Mungu Baba, Mungu Mwana, Mungu Roho, na Mungu katika Utatu. Zaidi ya viumbe vitatu vyote kuwa Mungu mmoja, Baba pia ana nafsi ya Mungu kwa Yesu.

S: Katika Yn 20:19, kwa kuwa Yesu alikuwa na mwili wa kimwili baada ya ufufuko, Yesu aliingiana vipi katika vyumba vilivyofungwa?

J: Hata kabla ya kufa kwake, Yesu angeweza kwa miujiza kupita kati ya umati (Luka 4:28-30). Hata Filipo alisafirishwa kwa miujiza katika Matendo 8:29-30. Lakini sasa, Yesu alikuwa na mwili wa kimwili uliotukuzwa. Kwa upande mmoja, Yesu alikuwa na nguvu ya kupita kwenye milango iliyofungwa. Kwa upande mwingine, angeweza kukaa na kula samaki. Mwili wake uliotukuzwa haukuwa 'pungufu' kuliko mwili wetu wa kimwili kwa namna yoyote, bali ulikuwa 'zaidi' ya mwili wetu wa kimwili, kwa kuwa mwili wake uliotukuzwa wa kimwili haukupata maumivu, kuoza, au kifo.

S: Katika Yn 20:22, Yesu aliposema 'amani iwe nanyi' na kuwatuma, je, walipokea Roho Mtakatifu kabla ya Pentekoste?

J: Hapana. Bila kujali kama Roho Mtakatifu alikuwa nao kwa namna yoyote wakati huo, hawakujazwa na Roho Mtakatifu hadi Siku ya Pentekoste katika Matendo 2.

S: Katika Yn 20:22-23, je, hii inaonyesha kwamba makuhani wana nguvu ya kusamehe dhambi?

J: Hapana, isipokuwa kuhani anadai kuwa mmoja wa mitume kumi na wawili. Kabla ya Agano Jipya kuandikwa, kabla ya kanisa kuanzishwa, na kabla ya kanisa kukua katika hekima ya kupambana na madhehebu mbalimbali, Yesu aliwapa watu hawa nguvu ya kusamehe au kutokusamehe dhambi.

1. Haisemi pendeleo hili lilipitishwa kwa Papa au warithi wengine, na

2. Haisemi makuhani walipokea pendeleo hili pia.

3. Hata hivyo, Wakristo wote, iwe makasisi au la, wanaweza kuwasilisha kwamba Mungu anasamehe dhambi zetu.

S: Katika Yn 20:23, wanafunzi walikuwa na nguvu ya kusamehe au kutokusamehe dhambi vipi?

J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.

Wakristo wote wanakubaliana kwamba Waefeso 2:20 inasema kanisa limejengwa juu ya msingi wa mitume na manabii. Kwa hivyo mitume walipewa haki ya kutangaza dhambi ilisamehewa au haikusamehewa.

Wakristo wote wanaweza kutangaza: Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.343 inasema kwamba si mitume tu, bali kanisa lina 'pendeleo la kutangaza masharti ya mbinguni jinsi mtu anavyoweza kupokea msamaha. Kama mtu akiamini katika Yesu, basi Mkristo ana haki ya kutangaza msamaha wake.'

S: Katika Yn 20:24, je, Yohana kumwita mwanafunzi 'Tomasi Didymo' ambapo Didymo linamaanisha pacha, inamaanisha kwamba alikuwa na akili mbili, yaani, alikuwa 'Tomasi wa Kutokuamini' kama Mwongozo wa Biblia wa Asimov unavyopendekeza kwenye uk.994?

J: Hapana. Wote wanakubali kwamba Didymo linamaanisha pacha, na hakuna mwandishi wa Kikristo wa mapema aliyekuwa na wazo lolote kwamba Didymo lingewakilisha 'mtaabika'.

S: Katika Yn 20:24-25, je, haukuwa mwili huo huo ambao Yesu alikuwa nao duniani?

J: Ndiyo. Kama mfano rahisi, mtu anaweza kufanyiwa operesheni, na kurudi nyumbani na mwili huo huo, lakini ulioimarishwa. Vivyo hivyo, Yesu alikuwa na mwili huo huo, makovu ya misumari na yote, lakini ulikuwa mwili uliotukuzwa. Yesu hakutumia udanganyifu anapomuonyesha Tomasi, bali Yesu alikuwa wa kweli na alisema ukweli alipomwomba Tomasi aone mwenyewe kwa kugusa majeraha.

S: Katika Yn 20:25, hii inasema nini kuhusu Yesu kusululiwa msalabani?

J: Mashahidi wa Yehova wanasema Yesu alichomekwa kwenye 'nguzo ya mateso', ambayo wanasema ilikuwa fimbo ya mbao bila kipande cha msalaba. Wanaonyesha picha na msumari mmoja mkubwa ukishikilia mikono ya Yesu. Kiyunani, na hata tafsiri yao wenyewe ya Ulimwengu Mpya inasema neno 'misumari' (wingi), kwa hivyo ilikuwa zaidi ya msumari mmoja.

S: Katika Yn 20:28, je, Tomasi alimwita Yesu Mungu?

J: Tofauti na Mashahidi wa Yehova wangeweza kusema, Tomasi bila shaka alifanya hivyo. Kumbuka kwamba mstari hauna 'Tomasi alisema, Bwana wangu na Mungu wangu!', bali 'Tomasi akamwambia, Bwana wangu na Mungu wangu!' Kumbuka kwamba mstari hauna 'Ee Bwana', kama Tomasi alikuwa akitazama Mbinguni na kusema hivi. Badala yake, Tomasi akamwambia, Bwana wangu na Mungu wangu!' Zaidi ya hayo, Yesu hakumkaripia wala kumrekebisha Tomasi kwa kusema hili.

S: Je, Yn 21 iliongezwa baadaye, kama Mwislamu alivyopendekeza kulingana na watafiti wa kiliberali?

J: Hapana, hakuna ushahidi wa hilo. Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.197 inasema, 'Hakuna ushahidi wa maandishi kwa kuchukulia Yohana 21 kama nyongeza ya baadaye kwa mwili mkuu wa Injili. Kila hati kamili ya Yohana yenye ina.'

Ushahidi mmoja imara, na bila ushahidi wa kupinga, unapaswa kuwa wa kutosha kuamua kama ilikuwepo katika nyakati za mapema au la. Lakini kwa kuwa tuna ushahidi tisa unaoonyesha ilikuwepo hapo, na bila ushahidi wa kupinga, basi inapaswa kuthibitishwa kwa mtu yeyote anayeuliza swali hili.

S: Katika Yn 21:5-6, Yesu alichukua vipi udhibiti wa uvuvi wao, na tunaonje Yesu akichukua udhibiti wa wetu vipi?

J: Walihitaji kuvua samaki: Petro alikuwa na mke, na wote labda walihitaji kusaidia familia zao. Juhudi zao wenyewe, kama wavuvi wenye uzoefu, hazikupata chochote siku hiyo. Lakini walipomsikiliza Yesu, ilizidi matarajio yao.

Wakati mwingine tunapovua kwa ajili ya injili, tunategemea ujuzi wetu zaidi kuliko Yesu. Tunahitaji kusimama na kumsikiliza Yesu.

S: Katika Yn 21:7, mambo matatu ambayo Yohana alipata utukufu, na tunapaswa kufanya vivyo hivyo vipi?

J: Kwanza, Yohana alikuwa wa kwanza hapa kumtambua Yesu. Yohana alijua Yesu vizuri na angeweza kutambua kwa urahisi sauti yake.

Pili, Yohana alikuwa na hamu ya kumkaribia Yesu. Mtu anaweza kusoma na kujua kuhusu Yesu anavyotaka, lakini je, ana hamu ya kumkuja Yesu na kukaa karibu Naye?

Tatu, Yohana aliruka kwanza: Ingawa ni jema wanafunzi wengine wakabaki na kuleta mashua, msukumo wa Yohana ulikuwa kwenda mara moja kwa Yesu.

S: Katika Yn 21:11, umuhimu wa samaki 153 ni nini?

J: Kwanza kabisa, hii ingeweza kupima zaidi ya paundi 300, kwa hivyo Petro alikuwa mtu mwenye nguvu, kulingana na Maoni ya Biblia ya Wafafanuzi juz.9 uk.200. Kuna pointi mbili za kuzingatia.

Kwa ujumla, walivua samaki wengi, na walihesabu kuthibitisha ni wangapi hasa walivua. Wengine huona nambari hii maalum na sahihi ikionyesha kwamba Mungu anahesabu kila mtu mmoja anayemkuja Yeye.

1 + 2 + 3 + .... 17 = 153.

S: Katika Yn 21:15-17, kwa nini Yesu alitumia njia hii ya kupatanisha tena na Petro?

J: Kurejesha uhusiano wao ilikuwa wakati wa aibu kwa Petro. Yesu angeweza kusema, 'Najua unani-penda, kwa hivyo yote iko sawa' na kisha kuondoka mara moja. Lakini kwa njia hii, Yesu alimfanya Petro afikirie, na kuthibitisha ahadi yake ya kumpenda Yesu zaidi ya yote.

S: Katika Yn 21:15-17, kwa nini Yesu aliuliza Petro kama anamupenda mara tatu?

J: Mara ya kwanza na ya pili, Yesu aliuliza Petro kama anamupenda, akitumia neno agape kwa upendo. Mara zote mbili, Petro alijibu kwamba alimpenda phileo Yesu. Inaonekana, baada ya kumkana Yesu, Petro hakujisikia anaweza kudai kumpenda Yesu kwa upendo wa agape.

Mara ya tatu Yesu aliuliza Petro kama alimupenda akitumia neno phileo. Petro alisumbuliwa, akiuliza kama Yesu alimwamini Petro hata alimupenda kabisa.

Badala ya kujaribu kujihalalisha, Petro alikata kujaribu kukadiria uaminifu wa upendo wake na kulinganisha na matendo yake ya zamani ya kukana. Badala yake, Petro alitambua tu, 'Bwana, unajua kila kitu, unajua kwamba nakupenda.'

Mungu anajua kiasi gani tunampenda Mungu, hata kuliko sisi wenyewe tunavyojua. Badala ya kujaribu kumwambia Mungu kiwango cha kina cha upendo wetu, na tutamani kumkaribia zaidi na kumpenda zaidi.

S: Je, Yn 21:15-19 inaonyesha kwamba Petro alikuwa Papa wa kwanza kama Wakatoliki wengine wanavyodai?

J: Hapana, badala yake inaonyesha kwamba Petro alikuwa amekosea kumkana Yesu mara tatu, Yesu alimrejesha Petro, na Petro alikuwa na wajibu kama mtume.

S: Yn 21:18 ilutabiriaje kifo cha Petro?

J: Yesu alisema kwamba Petro angekufa, na msisitizo ulikuwa katika hali kabla ya kifo chake na mtazamo wa Petro. Kulingana na mila ya kanisa, Petro alisululiwa Roma. Petro alisululiwa kichwa chini, kwa ombi lake, kwa sababu alihisi hastahili kufa kwa njia ile ile Yesu alivyokufa.

S: Katika Yn 21:18, mitume wote walifariki vipi?

J: Kazi ya Mitume Kumi na Wawili ANF juz.5 uk.254-255 inasema, 'Petro alihubiri Injili huko Ponto, na Galatia na Kapadokia (yote katika Asia Ndogo), na Betania na Italia, na Asia na baadaye alisululiwa na Nero Roma kichwa chake chini kama yeye mwenyewe alitamani kuteseka hivyo.

Andrea alihubiri kwa Washioti (Urusi) na Wathrakia, na alisululiwa, akiwa amening'inizwa kwenye mzeituni huko Patrae, mji wa Akaia (Ugiriki).

Yohana, tena huko Asia alipigwa marufuku na Mfalme Domitiani kwa kisiwa cha Patmo ambapo pia aliandika Injili yake na kuona maono ya Apocalypse; na katika wakati wa Trajan alisinzia huko Efeso.

Yakobo ndugu yake alipohubiri Yudea, alikatwa kwa upanga na Herode tetraki...

Filipo alihubiri huko Frigia (Asia Ndogo) na alisululiwa huko Hierapolis kichwa chake chini wakati wa Domitiani...

Bartholomayo alihubiri kwa Wahindi, ... na alisululiwa kichwa chake chini...

Mathayo aliandika Injili kwa lugha ya Kiebrania...

Tomasi alihubiri kwa Waparthi, Wamedi Waajemi Wahyrkan, Wabaktria, na Wamargian (Magi?) (wote Iran na Afghanistan) ...

Yakobo mwana wa Alfayo alipohubiri Yerusalemu, alipigwa mawe na Wayahudi...

Yuda ... alifika huko Edesa...

Simoni Zeloti ... akawa askofu wa Yerusalemu baada ya Yakobo Mwadilifu...

Mathia ... alihubiri Yerusalemu...

Paulo alimjumuisha katika utume mwaka mmoja baada ya kupaa kwa Kristo; ... na wakati wa Nero alikatwa kichwa Roma...'

S: Katika Yn 21:20-23, jinsi gani watu leo wanazuiliwa na maswali yasiyohitajika?

J: Ni sawa kuuliza maswali, lakini kama huwezi kuuliza maswali yako yote, hakikisha kupata maelezo muhimu zaidi kwanza. Mtu asiyeamini akiuliza swali fulani kuhusu Biblia, unaweza kwanza kumuuliza kwa upole, kama nigejibu swali hili, je, hilo lingekuleta karibu zaidi kufanya uamuzi wa kukubali Kristo. Kama jibu lao ni 'hapana', basi waulize, nini kingeleta karibu zaidi kukubali Yesu kama Bwana wako na Mwokozi?

S: Katika Yn 21:22-23, Yesu anasema nini hapa kuhusu Yohana?

J: Kweli, Yesu anasema zaidi kuhusu Petro hapa kuliko kuhusu Yohana. Yesu anasema kwamba Petro ana udadisi kupita kiasi, akijali jinsi Yohana atafariki. Yesu anasema kwamba hata kama Yohana angebaki hai hadi Yesu arudi, hilo si wasiwasi wa Petro.

Tertulliani akiandika 198-220 BK katika Risala juu ya Roho sura ya 50 uk.227-228 anasema kulikuwa na matarajio ya uongo kwamba Yohana angeendelea kuwa hai hadi kuja kwa Bwana.

Katika historia ya kweli, Yohana alifariki kwa kifo cha asili. Aliishi muda mrefu zaidi kuliko mitume wengine wote, na Yohana kwa kweli alimwona Yesu tena kabla hajafariki: katika maono katika Ufunuo.

S: Katika Yn 21:24, kuna kitu cha kuvutia gani kuhusu Kiyunani hapa?

J: Maandishi mara nyingi yaliandikwa kwa herufi kubwa zote, na katika mengi hakukuwa na nafasi kati ya maneno. Hata hivyo, hii mara chache hutoa utata wowote katika maana. Hapa ni ubaguzi unaojulikana. Herufi za Kiyunani zinaweza kumaanisha 'Tunajua' au 'Ninajua kwa hakika'. Hata hivyo, maandishi ya Kiyunani yenye nafasi kati ya maneno yote yana 'Tunajua'. Hakuna tofauti kubwa katika 'Tunajua' dhidi ya 'Ninajua kwa hakika'.

S: Katika Yn 21:25, kwa nini hatuna rekodi ya mambo mengine yote ambayo Yesu aliyafanya?

J: Wengi wanaonekana kuwa na wakati mgumu wa kutosha kusoma kilichorekodiwa kuhusu Yesu. Hata katika maisha ya Yesu, kulikuwa na ukweli mwingi ambao haukuwa muhimu, kama vile nafsi aliyolala, urefu wake, uzito, jinsi alivyokula, n.k. Kwa imani, tunaamini kwamba Mungu alihifadhi kwetu yote tunayohitaji kujua, na tunapaswa kuwa makini kusoma yote hayo.

S: Katika Yn, kuna ushahidi gani kwamba Yohana aliandika Injili ya Yohana?

J: Kanisa la mapema lililokubali kwa kawaida Injili ya Yohana kama iliyoandikwa na Yohana mtume.

p66 (Bodmer II Papyrii) (tarehe za k.175 au k.125-150 BK) ina mengi ya injili ya Yohana. Kichwa kilichotolewa katika Bodmer p66 ni 'Injili Kulingana na Yohana'.

Theofilusi wa Antiokia (168-181/188 BK) alikuwa wa kwanza kutaja injili iliandikwa na Yohana kulingana na masomo yangu wenyewe na Maoni ya Biblia ya Waamini uk.1463. Aliandika 'Yohana anasema' kisha alinukuu Yohana 1:1a katika Theofilusi kwa Autolykus kitabu 2 sura ya 22 uk.103.

Irenaeus wa Lyons (182-188 BK) katika Dhidi ya Uzushi kitabu 3 sura ya 16.2 uk.440 anataja Mtume Yohana pamoja na waandishi wengine wa injili.

S: Injili ya Yn iliandikwa lini?

J: Tuna kipande cha Yohana, kinachoitwa maandishi ya Yohana Rylands kilichopewa tarehe kwa upimaji wa mionzi ya radiocarbon kuwa 117-138 BK, kwa hivyo lazima iliandikwa kabla ya hapo. Yohana labda iliandikwa kati ya 70 BK na 125 BK.

Biblia ya Utafiti ya Geneva Mpya uk.1656 inasema mila ya kanisa inapendekeza ilikuwa karibu 90 BK.

Maoni ya Maarifa ya Biblia: Agano Jipya uk.267 inasema ilikuwa labda kati ya 85-95 BK. Watafiti wengine wamejaribu tarehe ya baadaye kama 150 BK kulingana na kufanana na maandishi ya Gnostiki. Wengine wanaitarehe mapema kama 45-66 BK.

S: Katika Yn, tunajuaje kwamba tunachokiwa nacho leo ni uhifadhi wa kuaminika wa kilichoandikwa mwanzo?

J: Kuna sababu angalau tatu nzuri.

1. Mungu aliahidi kulihifadhi Neno lake katika Isaya 55:10-11; Isaya 59:21; Isaya 40:6-8; 1 Petro 1:24-25; na Mathayo 24:35.

2. Ushahidi wa kanisa la mapema. Hapa kuna baadhi ya waandishi wa Kikristo na wasio Wakristo waliorejelea mistari katika Yohana:

Ignatius (110-117 BK) anaashiria Yohana 3:8.

Tatian katika Diatessaron yake (k.172 BK) ananukuu 828.0 ya mistari 879 ya Yohana, au 94.2%.

Theofilusi wa Antiokia 168-181/188 BK anaandika, 'Yohana anasema' kisha ananukuu Yohana 1:1a.

Irenaeus wa Lyons (182-188 BK) ananukuu Yohana 1:14 kama ya Yohana.

3. Maandishi ya mapema zaidi tunayoyapata ya Yohana yanaonyesha kuna tofauti ndogo za maandishi, lakini hakuna makosa ya umuhimu wa kiteolojia.